بیماری گال چیست و چه علائمی دارد؟
منبع: https://rasanika.com
آنچه در این مقاله میخوانید
گال یا خارشک یک بیماری پوستی مسری است که بر اثر ورود کنه میکروسکوپی Sarcoptes scabiei به لایه سطحی پوست ایجاد میشود. خارش شدید، بدتر شدن خارش در شب، دانههای ریز، خطوط ظریف پوستی و زخمهای ناشی از خاراندن از نشانههای مهم آن هستند. این بیماری بیشتر با تماس نزدیک پوست با پوست منتقل میشود و در خانوادهها، مهدکودکها و مراکز نگهداری سریعتر گسترش پیدا میکند. درمان مؤثر به مصرف درست داروی ضدگال، بررسی تماسهای نزدیک و شستن وسایل پرتماس بستگی دارد.
خارش شبانه و دانههای پوستی وقتی همزمان در چند نفر از خانواده دیده میشوند، میتوانند نشانه یک مشکل مسری باشند. گال یکی از بیماریهای پوستی آزاردهنده است که بهدلیل کنهای بسیار ریز ایجاد میشود و گاهی در ابتدا با حساسیت، اگزما یا گزش حشره اشتباه گرفته میشود. اهمیت شناخت این بیماری در این است که درمان فقط به کم شدن خارش محدود نمیشود؛ باید راه انتقال هم قطع شود.
بیماری گال چیست؟
گال (به انگلیسی scabies disease) یک بیماری پوستی است که توسط کنه گال به نام (Sarcoptes scabiei) ایجاد میشود. این کنه یک گونه میکروسکوپی هشت پا است و اگر از بین نرود، میتواند ماهها روی پوست شما زندگی کند. گال در سطح پوست شما تکثیر میشود و سپس برای تخمگذاری در پوست فرو میرود. این اتفاق باعث ایجاد بثورات قرمز و خارشدار روی پوست شما میشود. مریضی گال پوستی ممکن است در ابتدا شبیه آلرژی، اگزما یا جوشهای پراکنده به نظر برسد. تفاوت مهم آن این است که خارش معمولاً شبها بدتر میشود و ممکن است افراد نزدیک بیمار هم علامت پیدا کنند.
بیماری پوستی گال یک بیماری مسری است و میتواند به راحتی از طریق تماس فیزیکی نزدیک، استفاده از لباس مشترک یا رختخواب مشترک منتقل شود. به همین دلیل شیوع بیماری در محیطهای نزدیک، مانند خانواده، مهد کودک و پیش دبستانی، مدرسه یا خانه سالمندان، سرعت بالایی دارد. اگرچه گال یا خارشک میتواند آزاردهنده باشد، اما معمولا به خوبی درمان میشود و میتوان با استفاده از تکنیکهایی، کنهها را از بین برد. درمان این بیماری شامل استفاده از داروهایی است که کنهها و تخمهای آنها را از بین میبرند. اگر گال درمان نشود، خودبهخود بهسادگی از بین نمیرود و میتواند به دیگران منتقل شود. به همین دلیل، تشخیص و درمان بهموقع نقش مهمی در کنترل بیماری دارد.

حشره گال بیشتر زیر ناخن یا بین انگشتان پیدا میشود.
حشره گال در کجای بدن زندگی می کند؟
عامل مریضی گال ویروس، باکتری، پشه یا حشره قابل مشاهده نیست. عامل آن کنهای میکروسکوپی است که در لایه سطحی پوست انسان زندگی میکند. این کنه بیشتر جاهایی را درگیر میکند که پوست نازکتر، گرمتر یا چینخوردهتر است. محل درگیری در بزرگسالان و کودکان کمی فرق دارد، چون پوست و الگوی تماس بدن آنها متفاوت است. در بزرگسالان، نواحی بین انگشتان، مچ و چینهای بدن شایعترند، اما در نوزادان و کودکان کوچک، کف دست، کف پا، سر و صورت هم ممکن است درگیر شود. مکانهای رایج وجود کنه عبارتاند از:
بین انگشتان دست و پا
در رانها و ناحیه تناسلی
در مچ دست و زانو
ناحیه اطراف کمر
زیر ناخن
زیر انگشتر حلقه، بند ساعت و دستبند
ناحیه اطراف نوک سینه
بیماری گال چگونه است؟
گال پوستی معمولا با خارش شروع میشود و بعد از آن دانههای کوچک، خطوط ظریف یا زخمهای ناشی از خاراندن روی پوست دیده میشود. در اولین ابتلا، ممکن است چند هفته طول بکشد تا بدن به کنه واکنش نشان دهد و علائم ظاهر شوند. اگر فرد قبلاً گال گرفته باشد، واکنش بدن سریعتر است و علائم ممکن است در مدت کوتاهتری شروع شوند. خارش گال معمولاً پیوسته نیست و در شب، هنگام گرم شدن بدن یا رفتن زیر پتو شدیدتر میشود.
همین الگوی خارش شبانه، یکی از سرنخهای مهم برای تشخیص گال است. گال میتواند خفیف، متوسط یا شدید باشد. در نوع معمولی، ممکن است تعداد کنهها کم باشد، اما خارش بسیار آزاردهنده شود. در نوع پوستهدار یا شدید، تعداد کنهها زیاد است و پوست حالت ضخیم، پوستهپوسته و دلمهدار پیدا میکند. این نوع شدیدتر واگیرداری بیشتری دارد و معمولاً در افراد سالمند، افراد بستری یا کسانی که سیستم ایمنی ضعیفتری دارند دیده میشود.
متن انگلیسی:
Scabies is a parasitic infestation caused by tiny mites that burrow into the skin and lay eggs, causing intense itching and a rash. Scabies can lead to skin sores and serious complications like septicemia (a bloodstream infection), heart disease and kidney problems.Khordad 10, 1402 AP
ترجمه فارسی:
گال یک بیماری انگلی است که توسط کنههای کوچک ایجاد میشود. کنه به پوست نفوذ میکند، تخم میگذارد و باعث خارش شدید و جوش میشود. گال میتواند منجر به زخمهای پوستی و عوارض جدی مانند سپتیسمی (عفونت جریان خون)، بیماریهای قلبی و مشکلات کلیوی شود.به نقل از سایت who
کنه گال چه شکلی است؟
کنه گال بسیار کوچک است (به اندازه نوک سوزن) و به سختی دیده میشود. این موجود به رنگ سفید تا کرمی مایل به سفید است. دارای هشت پا و بدنی گرد است. کنه گال بدنی گرد و ۸ پا دارد و در گروه کنهها قرار میگیرد. رنگ آن ممکن است سفید مایل به کرم یا کمرنگ باشد، اما اندازه بسیار کوچک باعث میشود فرد مبتلا آن را روی پوست نبیند. در واقع، بیشتر بیماران حشره گال را روی پوست خود مشاهده نمیکنند. آنچه دیده میشود، واکنش پوست به حضور کنه است.
تفاوت گال و ساس چیست؟
گال و ساس هر دو از بدن انسان تغذیه میکنند. ساس از روی پوست و گال از داخل پوست تغذیه میکند. هر دو میتوانند خارش و دانه پوستی ایجاد کنند، اما علت و روش انتقال آنها متفاوت است. گال بهدلیل کنهای ایجاد میشود که داخل لایه سطحی پوست تونل میزند. ساس حشرهای است که بیرون بدن زندگی میکند و معمولاً هنگام خواب پوست را میگزد. در گال، خارش شبانه و درگیری بین انگشتان، مچ و ناحیه تناسلی مهم است. در ساس، ضایعات بیشتر روی نواحی باز بدن و بهصورت گزشهای ردیفی یا خوشهای دیده میشوند.
گال | ساس |
کنههای میکروسکوپی هستند که برای زنده ماندن و تخمگذاری در پوست شما سوراخ ایجاد میکنند | کوچک هستند، اما شما میتوانید آنها را بدون تجهیزات ویژه مشاهده کنید |
گال حدود ۲.۵ سانتیمتر در دقیقه روی سطح پوست در طول شبانه روز میخزد | آنها معمولاً در شب زمانی که خواب هستید بیرون میآیند تا از خون شما تغذیه کنند. سپس به سمت تشک، بالشت یا سایر مبلمان نرم نزدیک شما میروند و پنهان میشوند |
جای نیش گال گستردهتر به نظر میرسد و برجستگیهای فلسدار یا تودهای ایجاد میکند | وقتی ساسها شما را نیش میزنند، خوشههایی از گزشها را میبینید. هر خوشه معمولاً شامل ۳ تا ۵ قسمت است که به صورت زیگزاگ ظاهر میشوند. این ناحیه ممکن است قرمز و لکهدار و خونی به نظر برسد |
درمان راحتتری دارد و نیازمند درمان سایر افراد در خانه و همچنین محیط فیزیکی اطراف شما است | ساسها بسیار مقاومتر هستند و از بین بردن آنها دشوار است. |
خارشک بدون تماس انسانی عمر زیادی نمیکند | یک ساس بالغ میتواند تا ۴ ماه در شرایط مطلوب گرما و رطوبت قبل از مرگ از گرسنگی زنده بماند |
تفاوت گال و ساس
علائم گال چیست؟
نشانههای گال پوستی بیشتر بهدلیل واکنش حساسیتی بدن به کنه و مواد باقیمانده از آن ایجاد میشوند. مهمترین نشانه و علامت شاخص گال، خارش شدید است که معمولاً شبها بیشتر میشود. دانههای پوستی ممکن است شبیه جوش، حساسیت یا گزش حشره باشند و همین موضوع تشخیص را در خانه سخت میکند. اگر چند نفر از اعضای خانواده یا افراد نزدیک بهطور همزمان خارش پیدا کنند، احتمال گال بالاتر میرود. وجود خارش شدید در نواحی خاص مثل بین انگشتان، مچ، زیر بغل، کمر و ناحیه تناسلی هم سرنخ مهمی است. بهطورکلی علائم جرب در انسان یا خارِشَک عبارتاند از:
خارش: این اتفاق در شب بیشتر میشود و میتواند بسیار شدید باشد. خارش پوست بدن یکی از شایعترین علائم گال است
زخم: زخمها در نواحی آلودهای که فرد پوست خود را خراش داده است، ایجاد میشوند. زخمهای باز میتوانند منجر به زرد زخم شوند که معمولاً در اثر عفونت ثانویه با استافیلوکوکوس اورئوس ایجاد میشود
پوستههای ضخیم: این علامت معمولا در گال نروژی به وجود میآید، زمانی که صدها تا هزاران کنه و تخم کنه در پوست و زیر پوست وجود دارند. این نوعِ بیماری، باعث ایجاد علائم شدید پوستی میشود
بثورات: زمانی که کنه به داخل پوست فرو میرود، خطوطی را ایجاد میکند که بیشتر در چینهای پوستی وجود دارند. این بثورات و دانه های قرمز روی پوست ممکن است شبیه کهیر، نیش، برآمدگی، تاول، جوش یا تکههای پوسته پوسته باشند
اولین باری که فرد در معرض کنه گال قرار میگیرد، ممکن است ۴ تا ۸ هفته طول بکشد تا علائم مشخص شوند. در دفعات بعدی ممکن است این زمان به ۱ تا ۴ روز برسد زیرا سیستم ایمنی بدن سریعتر واکنش نشان میدهد. علائم گال همیشه در همه افراد یکسان نیست. بعضی افراد فقط خارش دارند و دانهها واضح نیستند. در نوزادان، سالمندان و افراد با ضعف سیستم ایمنی، بیماری ممکن است گستردهتر یا غیرمعمولتر دیده شود. در گال پوستهدار، خارش حتی ممکن است کمتر از انتظار باشد، در حالی که تعداد کنهها بسیار زیاد است. به همین دلیل، شدت خارش همیشه نشاندهنده شدت واقعی بیماری نیست.
تصاویر بیماری گال
تصاویر بیماری گال معمولاً دانههای ریز، خراشهای پوستی، خطوط باریک و گاهی زخمهای دلمهبسته را نشان میدهند. در عکس بیماری گال در بزرگسالان، نواحی بین انگشتان، مچ دست، کمر، باسن و ناحیه تناسلی بیشتر دیده میشود. در عکس گال در کودکان، ممکن است کف دست، کف پا، سر و صورت هم درگیر باشند. تصاویر بیماری گال در ناحیه تناسلی زنان یا مردان معمولاً برجستگیهای خارشدار، التهاب یا گرههای کوچک را نشان میدهد. با این حال، فقط دیدن عکس برای تشخیص کافی نیست، چون گال میتواند شبیه اگزما، حساسیت، فولیکولیت، ساسگزیدگی یا بعضی عفونتهای پوستی باشد.

عکس بیماری گال در بزرگسالان
جای نیش گال چگونه است؟
گال مثل پشه یا ساس فقط پوست را نمیگزد. کنه گال در لایه سطحی پوست تونل میزند و همین تونلزدن همراه با واکنش بدن، دانه و خارش ایجاد میکند. بنابراین جای گال بیشتر به شکل دانه، خط باریک، برجستگی یا زخم ناشی از خاراندن دیده میشود. اگر پوست زیاد خاریده شود، جای گال ممکن است به شکل زخم، خراش، دلمه یا لک تیره باقی بماند. گاهی هم عفونت پوستی روی زخمها اضافه میشود و ظاهر ضایعات را تغییر میدهد. شکلهای رایج جای گال روی پوست عبارتاند از:
دانههای کوچک و خارشدار
خطوط باریک و کمی برجسته
برجستگیهای شبیه جوش
تاولهای کوچک
زخمهای سطحی ناشی از خاراندن
دلمههای زرد یا قهوهای
لکهای تیره بعد از التهاب
گرههای سفت و خارشدار در کشاله ران یا ناحیه تناسلی
خارش گال چگونه است؟
خارش گال معمولا شدید، آزاردهنده و شبانه است. بسیاری از بیماران میگویند در طول روز خارش قابل تحملتر است، اما شب هنگام خواب یا زیر پتو شدت میگیرد. علت این خارش، واکنش بدن به کنه، تخمها و مواد باقیمانده از آن است. خارش ممکن است در همه بدن احساس شود، حتی اگر ضایعات فقط در چند ناحیه دیده شوند. این خارش گاهی آنقدر شدید میشود که خواب، تمرکز و آرامش فرد را مختل میکند.
علت بیماری گال چیست؟
دلیل بیماری گال ورود کنه گال به پوست انسان است. کنه ماده پس از تونل زدن در زیر پوست، تخمهای خود را در تونلی که ایجاد کرده است میگذارد. این اتفاق باعث ایجاد بثورات پوستی و خارش شدید میشود. پس از بیرون آمدن از تخم، لاروها به سطح پوست حرکت میکنند و از طریق تماس فیزیکی نزدیک در سراسر بدن یا میزبان دیگری پخش میشوند. علائم پوستی بیشتر بهدلیل واکنش ایمنی بدن به حضور کنه و مواد باقیمانده از آن ایجاد میشوند، نه فقط حرکت خود کنه. به همین دلیل، حتی تعداد کم کنه هم میتواند خارش شدید ایجاد کند.
گال بهدلیل ویروس، قارچ، غذای خاص یا آلودگی خون ایجاد نمیشود. این بیماری بیشتر از راه تماس نزدیک با فرد آلوده منتقل میشود. تماس کوتاه و گذرا معمولاً برای انتقال کافی نیست، اما تماس پوستی طولانی، خوابیدن در یک تخت یا رابطه جنسی میتواند بیماری را منتقل کند. در موارد شدید، بهخصوص گال پوستهدار، انتقال از لباس، ملحفه و وسایل آلوده هم اهمیت بیشتری پیدا میکند.
چه کسانی در معرض خطر خارِشَک قرار دارند؟
بیماری گال میتواند هر فردی را درگیر کند، اما خطر ابتلا در افرادی که تماس نزدیک و طولانی با دیگران دارند بیشتر است. این بیماری فقط مخصوص افراد کمبرخوردار یا محیطهای غیربهداشتی نیست. حتی در خانههای تمیز هم اگر یک نفر مبتلا شود، امکان انتقال به دیگران وجود دارد. شرایط زندگی جمعی، تماس مراقبتی و ضعف سیستم ایمنی، احتمال انتقال یا شدت بیماری را بیشتر میکنند. در بعضی گروهها، تشخیص دیرتر انجام میشود، چون علائم ممکن است شبیه اگزما یا حساسیت دیده شوند. افراد زیر در معرض خطر بیشتری برای آلوده شدن به گال هستند:
اعضای خانواده فرد مبتلا
کودکان مهدکودک یا مدرسه
سالمندان ساکن مراکز نگهداری
افراد بستری در مراکز درمانی یا مراقبتی
کارکنان مراکز نگهداری و درمانی
افراد با ضعف سیستم ایمنی
افراد مبتلا به بیماریهای عصبی یا ناتوانی حرکتی
کسانی که توانایی خاراندن یا بیان خارش را ندارند
ساکنان خوابگاه، سربازخانه یا مراکز شلوغ

کنه ماده در پوست حفره میکَند و تخم میگذارد.
آیا بیماری گال واگیر دارد؟
بیماری گال واگیردار است و از فردی به فرد دیگر منتقل میشود. انتقال معمولاً با تماس نزدیک و طولانی پوست با پوست اتفاق میافتد. فرد مبتلا ممکن است قبل از شروع خارش هم بیماری را منتقل کند، چون دوره بدون علامت میتواند چند هفته طول بکشد. این موضوع باعث میشود گال در خانه، خوابگاه یا مراکز نگهداری بهسرعت بین افراد پخش شود. هرقدر تعداد کنهها روی پوست بیشتر باشد، احتمال انتقال هم بیشتر میشود. واگیردار بودن گال به چند عامل بستگی دارد:
مدت تماس پوستی
نزدیکی تماس با فرد مبتلا
شدت بیماری فرد آلوده
وجود گال پوستهدار
درمان نشدن همزمان اطرافیان
استفاده مشترک از وسایل شخصی در شرایط پرخطر
دیر شروع شدن درمان
تراکم جمعیت در محل زندگی
رعایت نکردن مراقبتهای لباس و ملحفه
تماس جنسی با فرد آلوده
راه های انتقال گال چیست؟
نماس طولانی پوست با پوست، راه اصلی انتقال گال، ت است. تماسهایی مثل خوابیدن کنار فرد مبتلا، در آغوش گرفتن طولانی، رابطه جنسی یا مراقبت بدنی از بیمار، احتمال انتقال را بالا میبرند. انتقال از اشیا در گال معمولی کمتر از تماس پوستی است، اما غیرممکن نیست. در گال پوستهدار، چون تعداد کنهها زیاد است، لباس، ملحفه و وسایل آلوده اهمیت بیشتری پیدا میکنند. بنابراین پیشگیری باید هم شامل کاهش تماس نزدیک باشد و هم شامل تمیز کردن وسایل شخصی پرتماس. راههای انتقال گال عبارتاند از:
تماس طولانی پوست با پوست
رابطه جنسی
خوابیدن در یک تخت
زندگی مشترک با فرد مبتلا
مراقبت بدنی از فرد مبتلا
استفاده مشترک از حوله
استفاده مشترک از لباس
تماس با ملحفه و رختخواب آلوده در شرایط پرخطر
زندگی در محیطهای شلوغ
تماس با فرد مبتلا به گال پوستهدار
روش تشخیص گال چیست؟
متخصص پوست و مو گال را به سادگی با انجام یک معاینه فیزیکی و بررسی ناحیه آسیب دیده پوست تشخیص میدهد. در برخی موارد، دکتر پوست ممکن است از شما بخواهد با برداشتن کنه از پوست با سوزن، تشخیص خودش را تایید کند. اگر کنه به راحتی پیدا نشود، پزشک بخش کوچکی از پوست شما را میتراشد تا نمونه بافتی به دست بیاید. سپس این نمونه زیر میکروسکوپ بررسی میشود تا وجود کنه خارِشَک یا تخم آن تایید شود.
آزمایش جوهر گال (یا تست جوهر حفاری) میتواند به شناسایی مسیرهای سوراخ شده در پوست شما که توسط کنهها ایجاد شده کمک کند. برای انجام این آزمایش، پزشک مقداری جوهر را با استفاده از خودکار بر روی ناحیهای از پوست که به نظر میرسد آلوده است، میریزد. پس از پاک کردن جوهر، جوهرهایی که به داخل تونلهای حفر شده ریختهاند، باقی میمانند. یا این کار، با چشم غیرمسلح نیز میتوان وجود گال را تایید کرد. روشهای کمککننده برای تشخیص گال عبارتاند از:
رفتن شرح حال درباره خارش شبانه
پرسیدن درباره علائم در اعضای خانواده یا شریک جنسی
معاینه محلهای شایع درگیری
بررسی تونلهای باریک روی پوست
بررسی دانهها، زخمها و دلمهها
نمونهبرداری سطحی از پوست در موارد مشکوک
مشاهده کنه، تخم یا مواد باقیمانده زیر میکروسکوپ
استفاده از بزرگنمایی پوست در بعضی موارد
بررسی احتمال بیماریهای مشابه
ارزیابی عفونت ثانویه در زخمهای پوستی
راه درمان بیماری گال چیست؟
درمان گال شامل کشتن کنهها و تخمها با کرم یا قرص دارویی است. قرص و داروهای درمانی بیماری گال فقط با نسخه پزشک در دسترس هستند و حتما باید توسط پزشک پوست و مو یا دکتر عمومی تجویز شوند. مهمترین داروهای درمان گال پرمترین، کرم گوگرد و ایورمکتین هستند. در برخی موارد نیز پزشک شما ممکن است داروهای اضافی را برای کمک به تسکین علائم آزاردهنده مرتبط با گال تجویز کند. این داروها عبارتاند از:
کرمهای استروئیدی برای تسکین تورم و خارش
آنتی هیستامینها مانند دیفن هیدرامین (بنادریل ) یا لوسیون پراموکسین برای کمک به کنترل خارش
آنتی بیوتیکها برای از بین بردن هرگونه عفونتی که در نتیجه خاراندن مداوم پوست ایجاد میشود
بعد از تجویز دارو، دکتر از شما میخواهد که آن را به کل بدن خود از گردن به پایین بمالید. باید حداقل ۸ تا ۱۴ ساعت دارو را روی بدنتان نگه دارید و گاهی اوقات حتی لازم است که دو دوره پشت سر هم از لوسیونها و کرمها استفاده کنید. در صورت بروز علائم جدید ممکن است به درمانهای بیشتری نیاز داشته باشید. از آنجایی که جرب یا گال به راحتی گسترش مییابد، دکتر احتمالا درمان را برای همه اعضای خانواده و سایر افراد نزدیک توصیه میکند، حتی اگر آنها علائم گال را نداشته باشند.
درمان گال باید با شرایط فرد هماهنگ باشد. سن، بارداری، شیردهی، وزن، شدت بیماری، محل درگیری و نوع گال در انتخاب درمان نقش دارند. بعضی داروها برای نوزادان، زنان باردار یا افراد با بیماریهای خاص مناسب نیستند. بنابراین مصرف خودسرانه داروهای ضدگال، بهخصوص داروهای خوراکی یا فرآوردههای مخصوص حیوانات، میتواند خطرناک باشد. قبل از مصرف هر دارو بهتر است با بهترین دکتر پوست و مو ایران مشورت کنید.
درمان قطعی گال چیست؟
برای درمان قطعی (بیش از ۷۰ درصد جوابگویی) بیماری گال ۲ داروی پرکاربرد کرم پرمترین و داروی مالاتیون استفاده میشود. هر دو دارو حاوی حشره کشهایی هستند که کنه گال را میکشند. کرم ۵ درصد پرمترین معمولا به عنوان اولین درمان قطعی توصیه میشود. مالاتیون ۰.۵ درصد نیز زمانی که پرمترین جواب ندهد استفاده میشود. برای درمان قطعی گال به بهترین دکتر بیماری های پوستی و درماتولوژی ایران
بخش مهم درمان قطعی گال پوستی، قطع چرخه انتقال در خانه یا محیط زندگی است. اگر بیمار درمان شود ولی شریک جنسی یا اعضای خانواده درمان نشوند، احتمال آلودگی دوباره بالا میرود. از طرف دیگر، اگر لباس و ملحفه مناسب شسته نشوند، فرد ممکن است دوباره در معرض کنه قرار بگیرد. بنابراین درمان قطعی یعنی داروی درست، مصرف درست، درمان اطرافیان و مراقبت محیطی همزمان.
درمان بیماری گال در ناحیه تناسلی
گال در ناحیه تناسلی با همان اصل درمانی گال در سایر نقاط بدن درمان میشود، اما پوست این ناحیه حساستر است و نباید از مواد تحریککننده استفاده کرد. ضایعات تناسلی ممکن است به شکل برجستگیهای خارشدار، گرههای کوچک، زخم ناشی از خاراندن یا التهاب دیده شوند. در مردان، کیسه بیضه و آلت تناسلی بیشتر مورد توجه قرار میگیرد و در زنان، کشاله ران، اطراف اندام تناسلی و باسن ممکن است درگیر شود. چون تماس جنسی میتواند باعث انتقال شود، شریک جنسی باید همزمان بررسی و درمان شود. در درمان گال تناسلی باید به این موارد توجه شود:
عدم استفاده از وایتکس، سرکه، واجبی یا مواد موبر روی ناحیه تناسلی
درمان همزمان شریک جنسی
پرهیز از رابطه جنسی تا تکمیل درمان
استفاده از داروی ضدگال طبق دستور
شستن لباس زیر و حوله با روش مناسب
بررسی زخم، ترشح، درد یا تاول
مراجعه در صورت درد شدید یا ترشح چرکی
پرهیز از خاراندن شدید

گال نوعی کنه ۸ پا است که باعث خارش و بثورات پوستی میشود.
آمپول برای درمان گال
به دلیل اینکه بیماری گال یک بیماری پوستی است، معمولا اولین روش درمان استفاده از کرم موضعی است. اگر خارش پوستی بیماری گال شدید باشد و بیمار نتواند تحمل کند، آمپول کورتیکواستروئید (مثل هیدروکورتیزون)، آنتی هیستامین یا برای عفونت باکتریایی آن آنتی بیوتیک تزریق میشود. اما این درمان جایگزین داروی ضدگال نیست. همچنین داروهای تزریقی مخصوص حیوانات نباید برای انسان استفاده شوند.

پرمترین و ایورمکتین از انواع کرمهای درمانی برای بیماری گال هستند.
پماد برای درمان گال
انواع پمادها، کرم یا لوسیون ضدگال یکی از پایههای اصلی درمان است. این داروها باید روی پوست تمیز و خشک استفاده شوند و فقط روی دانههای قابل مشاهده مالیده نشوند. کنه ممکن است در قسمتهایی باشد که هنوز دانه واضح ندارند، به همین دلیل پوشاندن نواحی لازم بدن اهمیت زیادی دارد. اگر بین انگشتان، زیر ناخنها، کف پا، پشت گوش، چینهای پوستی یا ناحیه تناسلی جا بماند، احتمال درمان ناقص بیشتر میشود. زمان ماندن دارو روی پوست و نیاز به تکرار درمان باید دقیق رعایت شود. انواع پمادهایی که برای درمان آن استفاده میشوند شامل موارد زیر هستند:
پرمترین: با اختلال در انتقال سدیم در غشای عصبی کنه گال منجر به فلج تنفسی و مرگ آن میشود
بنزیل بنزوات: یک داروی موثر برای درمان گال و شپش است و در تسکین خارش، از علائم اصلی گال، موثر است
لیندان: به صورت شامپوی لیندان و لوسیون آن برای از بین بردن گال استفاده میشود. البته به دلیل احتمال وجود سموم عصبی و ممنوعیت در چندین کشور، استفاده از آن محدود است
کروتامیتون: نوعی پماد پوستی است که خارش و تحریک حاصل از گزش حشرات را کاهش میدهد
ایورمکتین: این دارو برای درمان عفونت انگلی و بیماری گال (به خصوص گال پوسته دار) کاربرد دارد.
کرم پرمترین برای درمان گال
پرمترین یک کرم پوستی حاوی مواد شیمیایی است که کنههای گال و تخمهای آنها را از بین میبرد. کرم پرمترین بهطورکلی برای بزرگسالان، افرادی که باردار یا شیرده هستند و کودکان بالای ۲ ماه بیخطر در نظر گرفته میشود. این دارو روی کنه اثر میگذارد و معمولاً روی نواحی لازم بدن استفاده میشود. استفاده درست از کرم اهمیت زیادی دارد، چون مالیدن آن فقط روی دانهها کافی نیست. در بزرگسالان معمولا بدن از گردن به پایین پوشانده میشود، اما در نوزادان، سالمندان یا موارد خاص ممکن است نواحی بالاتر هم نیاز به درمان داشته باشند. تکرار درمان در زمان مشخص گاهی لازم است تا کنههایی که بعد از تخمگذاری خارج میشوند هم از بین بروند.
پماد گوگرد برای گال
کرم گوگرد یک داروی موثر در درمان گال است. برای استفاده، آن را شسته و سپس به مدت ۵ شب استفاده کنید. استفاده از گوگرد در بارداری و کودکان زیر ۲ ماه بیخطر است. این دارو ممکن است برای افرادی مطرح شود که نمیتوانند از بعضی داروهای دیگر استفاده کنند. با این حال، بوی ناخوشایند، چرب بودن، تحریک پوست و نیاز به مصرف دقیق از محدودیتهای آن است. پماد گوگرد باید با غلظت و برنامه مناسب استفاده شود و هر فرآورده گوگردی برای همه افراد مناسب نیست. در نوزادان، زنان باردار، پوست زخمشده یا پوست بسیار حساس، مصرف خودسرانه آن میتواند مشکلساز شود.
پماد کالامین برای گال
لوسیون یا پماد کالامین درمانکننده خود گال نیست. این محصول کنه را از بین نمیبرد و تخمهای آن را نابود نمیکند. نقش کالامین بیشتر آرام کردن پوست، کاهش حس سوزش و کم کردن خارش است. بنابراین اگر کسی فقط از کالامین استفاده کند، ممکن است مدتی احساس بهتری داشته باشد، اما بیماری و انتقال آن ادامه پیدا میکند. کالامین بیشتر در کنار درمان اصلی و برای خارش باقیمانده کاربرد دارد. کاربردهای احتمالی کالامین در گال عبارتاند از:
کاهش خارش خفیف تا متوسط
آرام کردن سوزش پوست
کمک به کاهش تحریک پوستی
استفاده کمکی بعد از درمان اصلی
کاهش تمایل به خاراندن
کمک به خشک شدن بعضی دانههای تحریکشده
قابل استفاده نبودن روی زخم باز بدون احتیاط
جایگزین نبودن برای داروی ضدگال
نیاز به پرهیز از تماس با چشم و مخاط
توقف مصرف در صورت حساسیت پوستی
متن انگلیسی:
Topical permethrin cream applied to the skin is the usual first choice for treatment. Permethrin is a scabicide — an insecticide that kills scabies mites and eggs.
ترجمه فارسی:
کرم پرمترین موضعی که روی پوست استفاده میشود اولین انتخاب برای درمان است. پرمترین یک حشره کش است که کنهها و تخمها را میکشد.به نقل از سایت health.harvard
قرص برای درمان گال
بیشتر موارد معمولی با درمان موضعی درست کنترل میشوند، اما در بعضی شرایط داروی خوراکی هم مطرح میشود. وقتی بیماری گسترده است، فرد نمیتواند کرم را درست استفاده کند، چند نفر در یک محیط درگیر شدهاند یا گال پوستهدار وجود دارد، درمان خوراکی ممکن است بررسی شود. داروی خوراکی باید با وزن، سن، بارداری، بیماریهای زمینهای و داروهای دیگر فرد هماهنگ باشد. مصرف خودسرانه قرص ضدگال میتواند باعث عوارض دارویی یا درمان ناقص شود. قرصها و داروهایی که در درمان گال ممکن است مطرح شوند عبارتاند از:
ایورمکتین خوراکی
داروهای ضدخارش خوراکی
آنتیهیستامین برای خارش شبانه
آنتیبیوتیک خوراکی در صورت عفونت پوستی گسترده
داروهای ضدالتهاب در موارد انتخابشده
درمان ترکیبی خوراکی و موضعی در گال پوستهدار
قرص ایورمکتین برای درمان گال
زمانی که لوسیونها و کرمهای تجویزی کارایی ندارند، میتوانید از قرص ایورمکتین یا کرم آن برای درمان جرب استفاده کنید. کرم و لوسیون ایورمکتین برای گال بیشتر برای افراد مبتلا به گال پوسته دار یا افرادی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند تجویز میشود. ایورمکتین برای زنان باردار یا شیرده و کودکانی که وزن کمتر از ۱۵ کیلوگرم دارند، توصیه نمیشود. دوز ایورمکتین برای گال بر اساس وزن و وضعیت فرد تعیین میشود. این دارو برای همه افراد، بهخصوص کودکان کموزن، زنان باردار و بعضی بیماران خاص مناسب نیست.
در مورد نحوه مصرف قرص ایورمکتین برای گال توجه داشته باشید که نباید فقط بهدلیل شنیدن تجربه دیگران مصرف شود. شرایط هر بیمار فرق دارد و ممکن است درمان مناسب یک فرد برای فرد دیگر خطرناک باشد. همچنین اگر تماسهای نزدیک درمان نشوند، حتی داروی خوراکی هم جلوی برگشت بیماری را نمیگیرد. درمان کامل باید فرد، اطرافیان و محیط پرتماس را همزمان در نظر بگیرد.
شامپو برای گال
بسیاری از شامپوهای ضدانگل برای شپش سر تولید شدهاند و لزوماً برای گال مناسب نیستند. گال معمولاً در پوست بدن و چینهای پوستی زندگی میکند و به دارویی نیاز دارد که روی نواحی لازم بدن استفاده شود. اگر پوست سر درگیر باشد، بهخصوص در نوزادان، سالمندان یا افراد با ضعف سیستم ایمنی، پزشک نوع دارو و محدوده مصرف را مشخص میکند. استفاده از شامپو بهجای کرم ضدگال میتواند باعث درمان ناقص شود. فرآوردههایی که مردم گاهی بهعنوان شامپو برای گال استفاده میکنند عبارتاند از:
شامپو پرمترین
شامپو نیکسترین
شامپو لیندان
شامپوهای ضدشپش
شویندههای گوگردی
شامپوهای گیاهی ضدخارش
صابونهای گوگردی
شویندههای ضدقارچ
شامپو پرمترین برای گال
شکل دارویی مناسب برای درمان گال معمولا کرم یا لوسیون مخصوص بدن است، نه هر نوع شامپوی پرمترین. تفاوت غلظت، زمان تماس با پوست و محدوده مصرف باعث میشود شامپو نتواند جایگزین درمان استاندارد گال شود. اگر فرد از شامپو بهجای کرم استفاده کند، ممکن است بخشی از کنهها زنده بمانند و بیماری ادامه پیدا کند. در مواردی که پوست سر هم درگیر است، برنامه درمان باید متناسب با سن و شدت بیماری تعیین شود.
نشانه های خوب شدن گال چیست؟
خوب شدن گال معمولاً بهصورت تدریجی اتفاق میافتد. اولین نشانهها ممکن است کاهش شدت خارش، بهتر شدن خواب و ایجاد نشدن دانههای جدید باشند. زخمها و خراشها آرامآرام خشک میشوند و التهاب پوست کمتر میشود. دانههای قدیمی ممکن است تا مدتی باقی بمانند و این موضوع بهتنهایی نشانه شکست درمان نیست. مهمتر از محو شدن سریع دانههای قدیمی، این است که ضایعه تازه و تونل جدید دیده نشود. برخی از نشانههای خوب شدن گال عبارتاند از:
کاهش تدریجی خارش
کمتر شدن خارش شبانه
بهتر شدن خواب
ایجاد نشدن دانههای جدید
خشک شدن زخمها
کم شدن قرمزی و التهاب
کاهش نیاز به خاراندن
بهتر شدن علائم اطرافیان درمانشده
نبود تونلهای تازه روی پوست
باقی ماندن فقط لک یا خشکی خفیف پوست
طول درمان بیماری گال چقدر است؟
علائم گال روی پوست با درمان به موقع معمولاً در عرض ۱ تا ۲ هفته از بین میروند، اما گاهی اوقات چند ماه طول میکشد تا از بین بروند. اگر خارش پوست شما تا ۴ هفته بهبود نیافته باشد، ممکن است هنوز کنه داشته باشید. کنهها با درمان درست از بین میروند، اما پوست همچنان به بقایای آنها واکنش نشان میدهد. زخمها، دلمهها و لکهای ناشی از خاراندن هم دیرتر خوب میشوند. بنابراین بیمار باید تفاوت بین ادامه خارش بعد از درمان و شکست درمان را بداند.
برای درمان سریع گال در خانه چه کنیم؟
برای درمان گال در خانه نباید از نمک، وازلین، وایتکس، واجبی یا پودر لباسشویی روی پوست استفاده کرد. درمان واقعی گال باید کنه و تخمهای آن را از بین ببرد و این کار معمولاً با داروی ضدگال انجام میشود. درمان خانگی گال بیشتر برای کاهش انتقال، جلوگیری از آلودگی دوباره و آرام کردن خارش کاربرد دارند. بعضی روشهای خانگی رایج نهتنها مؤثر نیستند، بلکه میتوانند پوست را بسوزانند یا زخمها را عفونی کنند. بنابراین درمان خانگی باید بهعنوان مراقبت کمکی و ایمن دیده شود، نه جایگزین درمان پزشکی. اقدامهای خانگی درست برای کمک به کنترل گال عبارتاند از:
شستن لباس، ملحفه و حوله با آب داغ
خشک کردن وسایل با حرارت
گذاشتن وسایل غیرقابل شستوشو در کیسه بسته برای چند روز
کوتاه نگه داشتن ناخنها
پرهیز از خاراندن شدید
استفاده از مرطوبکننده برای خشکی بعد از درمان
استفاده از کمپرس خنک برای کاهش خارش
نپوشیدن لباس تنگ و تحریککننده
درمان همزمان اعضای نزدیک خانواده
پرهیز از تماس نزدیک تا تکمیل درمان

بیماری خارشک بسیار مسری است.
درمان گال با نمک ممکن است؟
درمان بیماری گال با نمک یا آب نمک ممکن نیست. این روش ممکن است التهاب و خارش پوستی ناشی از بیماری گال را هم بد کند. برای درمان گال فقط از داروهای تجویزی پزشک متخصص استفاده کنید. استفاده زیاد از آبنمک غلیظ روی پوست تحریکشده میتواند سوزش، خشکی و التهاب را بیشتر کند. اگر پوست بهدلیل خاراندن زخم شده باشد، نمک ممکن است درد و سوزش زیادی ایجاد کند. بنابراین نمک نباید جایگزین داروی ضدگال شود.
درمان گال با وازلین ممکن است؟
وازلین داروی ضدگال نیست و نمیتواند کنه و تخمهای آن را از بین ببرد. این ماده بیشتر نقش محافظ و مرطوبکننده دارد و ممکن است خشکی، ترک و تحریک پوست را کمتر کند. بعضی افراد تصور میکنند وازلین با خفه کردن کنه، گال را درمان میکند، اما این روش قابل اعتماد نیست. کنه داخل لایه سطحی پوست زندگی میکند و فقط چرب کردن پوست درمان محسوب نمیشود. وازلین ممکن است بعد از درمان اصلی برای کمک به ترمیم خشکی و خراشهای سطحی مفید باشد.
درمان گال با وایتکس امکان پذیر است؟
استفاده از وایتکس برای هر کار درمانی بسیار خطرناک است. وایتکس ماده شیمیایی تحریککننده و سوزاننده است و تماس آن با پوست میتواند باعث قرمزی، درد، سوختگی، تاول، زخم و بدتر شدن التهاب شود. استفاده از وایتکس روی ناحیه تناسلی، صورت، پوست کودک یا پوست زخمی بسیار خطرناکتر است. این ماده برای ضدعفونی محیط با رقیقسازی و شرایط مشخص کاربرد دارد، اما برای درمان پوست انسان مناسب نیست. حتی اگر وایتکس روی سطح اجسام کنه را از بین ببرد، استفاده پوستی از آن قابل قبول نیست. خطرات استفاده از وایتکس روی پوست عبارتاند از:
سوختگی شیمیایی
قرمزی و التهاب شدید
تاول و زخم
درد و سوزش شدید
بدتر شدن خارش
تحریک تنفسی بهدلیل بخار
آسیب چشم در صورت تماس
خطر بیشتر روی پوست کودکان
آسیب شدید در ناحیه تناسلی
افزایش احتمال عفونت زخم
درمان گال با واجبی ممکن است؟
واجبی برای از بین بردن مو استفاده میشود، نه کنهای که داخل پوست تونل زده است. این ماده میتواند پوست را تحریک کند و در صورت تماس با پوست زخمی، ناحیه تناسلی یا پوست حساس باعث سوزش شدید و سوختگی شود. از بین رفتن موها بهمعنی از بین رفتن کنه نیست. استفاده از واجبی ممکن است ظاهر ضایعات را بدتر کند و تشخیص بیماری را سختتر کند.
درمان گیاهی بیماری گال چیست؟
داروها و ترکیبات گیاهی و طبیعی زیادی وجود دارند که میتوانند این کنه را از بین ببرند یا علائم را تسکین دهند. تحقیقات نشان میدهند که روغن درخت چای و روغن میخک میتوانند در درمان گال موثر باشند و به کنهها آسیب برسانند. کپسایسین خواص تسکین دهنده درد دارد و مدتها است به عنوان یک درمان خانگی برای کاهش درد و سوزش استفاده میشود. اگرچه این محصول کنهها را از بین نمیبرد، اما کرمهای تهیه شده با کپسایسین ممکن است با حساسیت زدایی پوست شما نسبت به نیشها و حشرات مزاحم، درد و خارش را تسکین دهند.
برخی معتقدند که کپسایسین میتواند کنه گال را بکشد اما شواهد علمی برای این ادعا وجود ندارد. آلوئهورا خواص ضدباکتری و ضد قارچی دارد و به کاهش خارش پوستی حاصل از بیماری گال کمک میکند. برخی مطالعات نشان میدهند که که آلوئه ورا به اندازه بنزیل بنزوات در درمان گال موفق است. البته حتما برگ گیاه آلوئه ورا را بخرید، نه محصول دم کرده یا کرم آن. براساس تحقیقات پزشکان مشخص شده است که روغنهای زیر در از بین بردن حشرات و کنهها موثر هستند:
روغن گل میخک
روغن شمعدانی
روغن درخت چای
روغن اسطوخودوس
ماده گیاهی یا طبیعی | اثر احتمالی | نکته مهم و محدودیت |
روغن درخت چای | ممکن است اثر ضدکنه و ضدخارش داشته باشد | میتواند حساسیت و سوختگی پوستی بدهد و درمان اصلی نیست |
آلوئه ورا | ممکن است التهاب و خارش را کمتر کند | شواهد محدود است و نباید جایگزین داروی ضدگال شود |
کپسایسین | ممکن است حس خارش را کاهش دهد | میتواند سوزش و تحریک ایجاد کند |
روغن میخک | در مطالعات آزمایشگاهی اثراتی مطرح شده است | استفاده پوستی غلیظ خطرناک است |
روغن اسطوخودوس | ممکن است آرامکننده خارش باشد | اثر ضدگال قطعی ندارد |
روغن نارگیل | ممکن است خشکی پوست را کم کند | کنه را بهطور قابل اعتماد از بین نمیبرد |
عسل | ممکن است برای بعضی زخمهای سطحی اثر محافظتی داشته باشد | روی زخم عفونی یا گال فعال درمان اصلی نیست |
سرکه سیب | شواهد کافی برای درمان گال ندارد | میتواند پوست را بسوزاند و تحریک کند |
درمان گیاهی بیماری گال چیست؟
انواع بیماری گال کدامند؟
از نظر بالینی، بیماری گال ۳ نوع اصلی دارد: کلاسیک، گرهای و پوسته دار به شدت مسری که به آن گال نروژی نیز گفته میشود. بیشتر افرادی که گال میگیرند ۱۵ تا ۲۰ کنه روی پوست خود دارند. انواع گال به دلیل بیماری و ضعف سیستم ایمنی و انتقال سریع و زندگی در مناطق پرجمعیت پخش میشوند. گالمعمولی یا کلاسیک شایعتر است و بیشتر با خارش شبانه و دانههای ریز شناخته میشود.
نوع پوستهدار شدیدتر و واگیردارتر است و در آن تعداد کنهها بسیار زیاد میشود. نوع گرهای هم با برجستگیهای سفت و طولانیمدت همراه است. سن، وضعیت ایمنی، محل درگیری و شدت واکنش بدن باعث میشود علائم در افراد مختلف متفاوت باشد. انواع مهم گال عبارتاند از:
گال معمولی یا کلاسیک
گال پوستهدار یا نروژی
گال گرهای یا ندولار
گال پوست سر
گال ناحیه تناسلی
گال در افراد با ضعف سیستم ایمنی
گال همراه با عفونت ثانویه
۱. گال پوسته دار (نروژی)
گال پوستهای شکل شدیدی از جرب است که میتواند در برخی از افراد با سیستم ایمنی ضعیف، افراد سالخورده یا ناتوان رخ دهد. افرادی که به خارِشَک پوسته دار مبتلا میشوند، به تدریج پوستشان ضخیم و حاوی تعداد زیادی کنه گال و تخم میشود. این نوع گال بسیار مسری است و میتواند آلودگی را به راحتی از طریق تماس مستقیم پوست به پوست یا آلودگی وسایلی مانند لباس، ملافه و مبلمان پخش کند.

عکس گال در کودکان را مشاهده میکنید.
۲. گال گره ای (ندولار)
این نوع گال بیشتر در کودکان دیده میشود. نشانه اصلی آن نیز لکههای قرمز و قهوهای است که بعد از درمان بیماری نیز همچنان باقی میمانند. خارشک گرهای بیشتر در ناحیه تناسلی و کشاله ران و زیر بغل با علائمی مانند جوش پوستی با خارش شدید بروز میکند. گاهی حتی بعد از درمان موفق گال هم این برجستگیها برای چند هفته یا چند ماه باقی میمانند. علت آن بیشتر واکنش التهابی پوست است، نه لزوماً زنده بودن کنه. همین موضوع باعث میشود بیمار تصور کند درمان شکست خورده است، در حالی که ممکن است فقط التهاب باقی مانده باشد.
۳. خارشک معمولی یا کلاسیک
این نوع بیماری، شایعترین نوع بیماری گال است. خارشک معمولی باعث خارش در کف دست، مچ دست و سایر نواحی میشود، اما به هیچ عنوان روی پوست سر و صورت رشد نمیکند. در این نوع، تعداد کنهها معمولاً زیاد نیست، اما واکنش بدن میتواند خارش شدیدی ایجاد کند. خارش شبانه، دانههای ریز، خطوط ظریف و درگیری نواحی خاص بدن از نشانههای اصلی آن هستند. این نوع معمولاً از راه تماس نزدیک پوست با پوست منتقل میشود و در خانوادهها ممکن است چند نفر را درگیر کند. اگر درمان درست انجام شود، بیشتر موارد بهخوبی کنترل میشوند.
۴. گال سر
گال سر و پوست سر در بزرگسالان سالم کمتر شایع است، اما در نوزادان، کودکان خردسال، سالمندان و افراد با ضعف سیستم ایمنی ممکن است دیده شود. در این افراد، کنه میتواند نواحیای را درگیر کند که در بزرگسالان معمولاً کمتر گرفتار میشود. خارش پوست سر ممکن است با شوره، شپش، حساسیت یا درماتیت اشتباه گرفته شود. اگر همزمان کف دست، کف پا یا بدن هم دانه و خارش دارد، احتمال گال بیشتر میشود. درمان گال سر باید با توجه به سن و نواحی درگیر انتخاب شود.

یکی از انواع گال، گال پوست سر است.
۵. بیماری گال در ناحیه تناسلی مردان و زنان
بیماری گال در ناحیه تناسلی میتواند برای بیمار نگرانکننده باشد، چون با خارش شدید، برجستگی، زخم یا التهاب همراه میشود. این درگیری در مردان ممکن است روی آلت تناسلی، کیسه بیضه و کشاله ران دیده شود. در زنان، اطراف اندام تناسلی، کشاله ران، باسن و گاهی اطراف ناحیه تناسلی درگیر میشود. تماس جنسی یکی از راههای انتقال گال است، اما گال الزاماً بهمعنی ابتلا به یک عفونت جنسی دیگر نیست. با این حال، ضایعات و راش پوستی در ناحیه تناسلی باید دقیق بررسی شوند، چون بیماریهای دیگری هم میتوانند ظاهر مشابه داشته باشند.
۶. گال در کودکان
گال کودکان میتواند با خارش، بیقراری، بدخوابی و دانههای پوستی ظاهر شود. کودکان بهدلیل تماس نزدیک در خانه، مهدکودک یا مدرسه بیشتر در معرض انتقال هستند. آنها ممکن است پوست خود را زیاد بخارانند و همین موضوع باعث زخم و عفونت شود. در کودکان، محل درگیری ممکن است گستردهتر از بزرگسالان باشد و کف دست، کف پا، صورت یا پوست سر هم درگیر شود. درمان کودک باید متناسب با سن و وزن او باشد و داروی بزرگسالان نباید خودسرانه استفاده شود.
۷. گال در نوزادان
گال در نوزادان باید با حساسیت بیشتری بررسی شود. نوزاد نمیتواند خارش را بیان کند و ممکن است با بیقراری، گریه، بدخوابی یا کماشتهایی واکنش نشان دهد. ضایعات ممکن است در کف دست، کف پا، صورت، پوست سر و بدن دیده شوند. پوست نوزاد نازکتر و حساستر است، بنابراین مصرف خودسرانه کرمها، روغنها، گوگرد، وایتکس، سرکه یا مواد موبر برای او خطرناک است. درمان نوزاد باید با داروی ایمن و روش دقیق انجام شود.
آیا بیماری گال خطرناک است؟
گال در بیشتر افراد با درمان مناسب کنترل میشود و معمولاً بیماری تهدیدکننده زندگی نیست. با این حال، نباید آن را ساده گرفت، چون خارش شدید میتواند خواب و کیفیت زندگی را مختل کند. خاراندن بیش از حد به دلیل وجود بیماری خاشتک میتواند پوست شما را بشکافد و باعث عفونتی مانند زرد زخم شود. در افراد سالمند، نوزادان، بیماران بستری و کسانی که سیستم ایمنی ضعیفی دارند، بیماری میتواند شدیدتر یا گستردهتر شود. گال پوستهدار هم بهدلیل تعداد زیاد کنهها، واگیرداری بالاتری دارد و نیاز به درمان جدیتر دارد.
برای جلوگیری از انتشار جرب ملحفه، لباس و وسایل شخصیتان را با آب گرم بشویید و هر چه را نمیتوانید بشویید چند روز در پلاستیک سربسته نگه دارید. خانه را هم مرتب جارو کنید و تمیز نگه دارید. کنهها میتوانند سگها و گربهها را هم تحت تاثیر قرار دهند. البته، انسان ممکن است واکنش پوستی خفیف و گذرا را در تماس با کنههای حیوانی تجربه کند در صورتیکه در سایر حیوانات ممکن است اینطور نباشد. اگر گال زود تشخیص داده شود و درمان کامل انجام شود، معمولاً قابل کنترل است. خطر اصلی زمانی بیشتر میشود که بیماری درمان نشود، درمان ناقص باشد یا اطرافیان درمان نشوند.
خطرات بیماری گال چیست؟
عوارض بیماری گال بیشتر از خود کنه و خاراندن مداوم ناشی میشود. خارش شدید باعث میشود پوست آسیب ببیند و راه ورود باکتریها باز شود. اگر عفونت پوستی ایجاد شود، ضایعات ممکن است دردناک، چرکی و ملتهب شوند. در محیطهای جمعی، یک مورد درماننشده میتواند افراد زیادی را درگیر کند. در نوع پوستهدار، تعداد کنهها زیاد است و انتقال بیماری آسانتر میشود. بیماری گال یا بیماریهای باکتریایی به دلیل عفونت پوستی حاصل از آن میتواند باعث عوارض جدی مانند موار زیر شود:
بیماری مزمن کلیه
سپتی سمی (عفونت باکتریایی جریان خون)
بیماری قلبی
بیخوابی به دلیل خارش مداوم ناشی از جرب
عفونت باکتریایی پوست
لک پوستی بعد از التهاب
تحریکپذیری و خستگی
انتقال مکرر در خانواده
عود بیماری بعد از درمان ناقص
گال گرهای و خارش طولانی
گسترش بیماری در محیطهای جمعی
شدت بیشتر در ضعف سیستم ایمنی
برای پیشگیری از انتشار جرب و بیماری گال پوستی چه کنیم؟
همان طور که گفتیم این کنه بسیار مسری است و به راحتی منتقل میشود. مهمترین کار برای پیشگیری از گال این است که فرد مبتلا و تماسهای نزدیک او همزمان درمان شوند. اگر یکی از اعضای خانواده درمان نشود، ممکن است دوباره بیماری را به دیگران منتقل کند. لباسها، حولهها و ملحفههایی که با پوست تماس داشتهاند باید درست شسته یا برای چند روز جدا شوند. تا تکمیل درمان، تماس نزدیک پوست با پوست باید محدود شود. برای جلوگیری از عود گال و جلوگیری از سرایت کنه به افراد دیگر، مراحل زیر را انجام دهید:
تمام لباسها و ملحفهها را بشویید: گرما کنهها و تخمهای آنها را میکشد
از آب گرم رم و صابون برای شستن تمام لباسها، حولهها و ملافههای استفادهشده در ۳ روز گذشته قبل از شروع درمان، استفاده کنید
لوازم شستهشده را با حرارت زیاد خشک کنید
کنهها را گرسنه نگه دارید: وسایلی را که نمیتوانید بشویید، در کیسههای پلاستیکی دربسته قرار دهید و به مدت یک هفته در مکانی دور از دسترس مانند پارکینگ یا حیاط خود بگذارید
خانه را مدام تمیز کنید؛ این کار برای افرادی که گال نروژی دارند مهم است
مبلمان، فرشها و کفها را جاروبرقی بکشید تا پوستههایی که ممکن است جرب داشته باشند را جمعآوری کنید و از بین ببرید
علائم | عوارض | درمان |
خارش شدید به خصوص در شب | درماتیت پوستی | پرمترین |
بثورات با برجستگیهای کوچک قرمز و تاول | خارش بعد از درمان | ایورمکتین |
عفونتهای ثانویه باکتریایی | ضایعات پوستی مانند خراش | تمیز کردن کامل لباس و ملافه |
ایجاد چینهای پوستی | خطر انتقال به اطرافیان | جارو کشیدن منظم محل زندگی |
جدول بیماری گال
نتیجه گیری
گال یا خارشک نوعی بیماری پوستی است که با ورود نوعی کنهی بسیار ریز ۸ پا به بدن ایجاد میشود. این کنه روی پوست زندگی میکند و برای تخمریزی وارد پوست میشود. بثورات پوستی و خارش از علائم اصلی این بیماری است. در صورت تشخیص به موقع گال، میتوانید در کوتاهترین زمان از شر آن خلاص شوید. این بیماری با داروی مناسب قابل درمان است، اما درمان باید کامل انجام شود و تماسهای نزدیک همزمان درمان شوند. درمان خانگی با نمک، وازلین، وایتکس، واجبی یا پودر لباسشویی جایگزین درمان ضدگال نیست و بعضی از این روشها میتوانند خطرناک باشند. اگر خارش شدید، ضایعات تناسلی، علائم در چند نفر از خانواده، زخم چرکی یا پوستههای ضخیم وجود دارد، باید بررسی پزشکی انجام شود. درمان بهموقع، شستن وسایل پرتماس و پیشگیری از تماس نزدیک، مهمترین راه قطع چرخه انتقال گال است.
پرسشهای متداول
گال در چه دمایی از بین میرود؟
کنه گال روی لباس و ملحفه با شستوشوی داغ و خشککردن با حرارت از بین میرود. معمولاً شستوشو در دمای ۵۰ تا ۶۰ درجه سانتیگراد یا خشککن داغ توصیه میشود. وسایل غیرقابل شستوشو را میتوان حداقل ۷۲ ساعت در کیسه بسته گذاشت.
چرخه زندگی گال چیست؟
چرخه زندگی گال از تخم شروع میشود و به لارو، نمف و کنه بالغ میرسد. کنه ماده در پوست حفره میکَند و تخم میگذارد. گالها بعد از ۲ تا ۳ روز از تخم خارج میشوند و لاروها به سطح پوست میروند و در نهایت به گال بالغ تبدیل میشوند. همین چرخه باعث ادامه خارش و انتقال بیماری میشود.
غذاهای مضر برای بیماری گال چیست؟
غذای خاصی باعث ایجاد گال نمیشود و رژیم غذایی درمان اصلی این بیماری نیست. گال بهدلیل کنه پوستی ایجاد میشود، نه خوردن غذاهای خاص. با این حال، بعضی خوراکیها ممکن است در برخی افراد خارش یا حساسیت پوستی را بیشتر کنند. این موضوع به معنی بدتر شدن خود گال نیست، بلکه واکنش بدن فرد به آن غذا است. اگر فرد میداند خوراکی خاصی خارش او را بیشتر میکند، میتواند موقتاً از آن پرهیز کند.
کنه گال چقدر می تواند زنده بماند؟
کنه گال روی بدن انسان میتواند برای مدت بیشتری زنده بماند و چرخه زندگی خود را ادامه دهد. خارج از بدن، معمولاً مدت زنده ماندن آن کوتاهتر است و به دما، رطوبت و شرایط محیط بستگی دارد. به همین دلیل، مدیریت لباس، حوله و ملحفه در چند روز اول درمان اهمیت دارد. با این حال، تمرکز اصلی باید روی درمان پوست باشد، چون کنه داخل پوست زندگی میکند. شستن وسایل بدون درمان دارویی کافی نیست.
بیماری گال در ناحیه تناسلی مردان و زنان ایجاد میشود؟
بله، تودههای ملتهب در اندام تناسلی مردان و زنان و اطراف سینههای زنان از نشانه های گال در بدن یا علائم گال روی پوست هستند.
آیا انتقال جرب از حیوانات خانگی ممکن است؟
حیوانات خانگی معمولاً عامل گال انسانی را منتقل نمیکنند. آنها ممکن است به کنههای مخصوص حیوانات مبتلا شوند که در انسان گاهی خارش موقت ایجاد میکند، اما معمولاً چرخه کامل گال انسانی را روی پوست انسان ادامه نمیدهد. اگر حیوان خانگی خارش، ریزش مو یا ضایعات پوستی دارد، باید توسط دامپزشک بررسی شود. درمان انسان و حیوان نباید با داروهای یکسان و خودسرانه انجام شود. مصرف داروهای ضدانگل حیوانی برای انسان خطرناک است.
آیا خارشک با شنا در استخر عمومی قابل انتقال است؟
انتقال خارشک از آب استخر معمول نیست. گال بیشتر از راه تماس نزدیک و طولانی پوست با پوست منتقل میشود. با این حال، در فضای استخر اگر حوله، لباس یا وسایل شخصی مشترک استفاده شود، خطر انتقال در شرایط خاص بیشتر میشود. تماس کوتاه در آب معمولاً عامل اصلی انتقال نیست. آنچه اهمیت دارد، تماس بدنی طولانی و وسایل پرتماس است.
خارش جرب بعد از چه مدتی از بین می رود؟
خارش جرب ممکن است بعد از درمان موفق هم چند هفته ادامه داشته باشد. علت این خارش باقی ماندن واکنش پوستی به کنه و مواد باقیمانده آن است. اگر خارش رو به کاهش باشد و ضایعه جدید ایجاد نشود، معمولاً نشانه بدی نیست. پوست ممکن است برای مدتی خشک، تحریکشده یا حساس بماند. اما خارش رو به افزایش یا دانههای تازه میتواند نشانه درمان ناقص یا آلودگی دوباره باشد.
چه کسانی باید برای جرب تحت درمان قرار گیرند؟
هر کسی که مبتلا به گال تشخیص داده شود و همچنین شرکای جنسی او و سایر افرادی که تماس پوست به پوست طولانی مدت با فرد آلوده داشتهاند، باید تحت درمان قرار بگیرند. درمان برای اعضای خانواده فرد مبتلا به گال توصیه میشود، به ویژه افرادی که تماس طولانی مدت پوست به پوست با فرد آلوده داشتهاند. همه افراد باید به طور همزمان تحت درمان قرار گیرند تا از آلودگی مجدد جلوگیری شود.
تفاوت گال و اگزما چیست؟
گال و اگزما هر دو نوعی بیماری پوستی هستند که باعث ایجاد بثورات قرمز و خارش دار میشوند. مهمترین تفاوت آنها این است که گال توسط کنه یا انگل ایجاد میشود، اما اگزما نوعی حساسیت پوستی با علت ناشناخته است. اگزما میتواند فصلی باشد و فقط در یک فصل خاص ایجاد شود. این عارضه معمولا به صورت لکههای قرمز یا تاولهای دارای پلاسما ظاهر میشود. بر خلاف جرب، اگزما مسری نیست. درمانهای اگزما برای مدیریت علائم شما طراحی شدهاند. در حالی که درمان خارِشَک بدن شما را از شر کنهها خلاص میکند. اگر جوش قرمز و خارش دار دارید، با پزشک تماس بگیرید. مهم است که در اسرع وقت گال را تشخیص دهید تا بتوانید از شر آن خلاص شوید و افراد دیگر را مبتلا نکنید.
اگر گال درمان نشود چه کنیم؟
اگر گال درمان نشود، بیماری معمولاً ادامه پیدا میکند و میتواند به دیگران منتقل شود. خارش شدید ممکن است باعث زخم، عفونت، بیخوابی و لک پوستی شود. منتظر ماندن برای خوب شدن خودبهخودی معمولاً انتخاب مناسبی نیست. اگر به گال مشکوک هستید، باید تشخیص و درمان درست انجام شود. درمان اطرافیان و مراقبت از لباس و ملحفه هم بخشی از کنترل بیماری است.
آیا گال خود به خود از بین می رود؟
گال معمولاً خودبهخود از بین نمیرود. تا زمانی که کنه در پوست زنده است، چرخه تخمگذاری و تحریک پوستی ادامه پیدا میکند. ممکن است شدت خارش در بعضی روزها کمتر شود، اما این بهمعنی درمان بیماری نیست. اگر درمان انجام نشود، احتمال انتقال به اطرافیان باقی میماند. درمان دارویی و قطع چرخه انتقال برای بهبود لازم است.
نحوه استفاده صابون گوگرد برای گال چگونه است؟
صابون گوگرد درمان اصلی گال نیست. این صابون ممکن است در بعضی افراد چربی پوست یا خارش سطحی را کمتر کند، اما کنه و تخمهای آن را بهطور قابل اعتماد از بین نمیبرد. تفاوت مهمی بین صابون گوگرد و پماد یا فرآورده دارویی گوگرد وجود دارد. استفاده زیاد از صابون گوگرد میتواند پوست را خشک و تحریک کند. اگر پوست زخم، ترکخورده یا حساس باشد، مصرف آن ممکن است خارش و سوزش را بیشتر کند.
نحوه مصرف بنزیل بنزوات برای گال چگونه است؟
بنزیل بنزوات یکی از داروهای موضعی ضدگال است، اما مصرف آن باید دقیق و متناسب با سن و وضعیت پوست باشد. این دارو ممکن است باعث سوزش، خشکی یا تحریک پوست شود و نباید با چشم، دهان یا مخاط تماس پیدا کند. روش مصرف در کودکان و بزرگسالان ممکن است متفاوت باشد. استفاده روی پوست زخمشده، ناحیه تناسلی حساس یا پوست نوزاد بدون راهنمایی میتواند مشکلساز شود. بنزیل بنزوات هم مانند سایر درمانها زمانی مؤثرتر است که تماسهای نزدیک همزمان درمان شوند.
اسپری پرمترین برای گال خوب است؟
اسپری پرمترین همیشه برای درمان گال مناسب نیست. پرمترین در فرآوردههای مختلفی تولید میشود و هر فرآورده کاربرد خاص خود را دارد. برای گال معمولاً شکل کرم یا لوسیون بدن مطرح است، نه هر نوع اسپری. اسپریها ممکن است برای لباس، محیط، حیوانات یا حشرات طراحی شده باشند و استفاده پوستی از آنها خطرناک باشد. بنابراین باید نوع فرآورده، غلظت و محل مصرف کاملاً مشخص باشد.
سرکه سیب برای گال خوب است؟
سرکه سیب درمان قابل اعتماد گال نیست. خاصیت اسیدی آن ممکن است روی پوست سالم هم سوزش ایجاد کند و روی پوست زخمی یا ملتهب، آسیب بیشتری بزند. استفاده از سرکه روی ناحیه تناسلی، صورت، پوست کودک یا زخمهای ناشی از خارش خطرناکتر است. سرکه نمیتواند کنه داخل تونلهای پوستی را بهطور مطمئن از بین ببرد. اگر فقط از سرکه استفاده شود، درمان اصلی عقب میافتد و بیماری ممکن است به دیگران منتقل شود.
درمان گال با پودر لباسشویی ممکن است؟
درمان گال با پودر لباسشویی روی پوست ممکن نیست و خطرناک است. پودر لباسشویی برای شستن لباس ساخته شده، نه تماس مستقیم با پوست ملتهب یا زخمی. مواد شوینده میتوانند خشکی شدید، قرمزی، سوزش، حساسیت و حتی سوختگی شیمیایی ایجاد کنند. اگر روی زخمهای ناشی از گال استفاده شوند، درد و التهاب را بیشتر میکنند. پودر لباسشویی فقط برای شستن لباس و ملحفه کاربرد دارد و نباید روی بدن استفاده شود.
گال از چه به وجود می آید؟
گال از تماس پوست با پوست با فرد آلوده به وجود میآید. وقتی کنه از پوست فرد مبتلا به پوست فرد دیگر منتقل شود، در سطح پوست حرکت میکند و سپس وارد لایه سطحی آن میشود. بعد از مدتی، تخمگذاری و واکنش پوستی شروع میشود. اگر فرد برای اولین بار مبتلا شده باشد، ممکن است تا چند هفته علامتی نداشته باشد، اما در همین دوره امکان انتقال بیماری وجود دارد. این ویژگی باعث میشود گال در خانوادهها و محیطهای جمعی سریعتر پخش شود.
