لوودوپا چیست؟ موارد مصرف، عوارض و تداخلات دارویی آن

رسانیکامنبع: https://rasanika.com

لوودوپا (Levodopa) دارویی برای درمان بیماری پارکینسون است. پارکینسون یک اختلال عصبی مزمن است که روی حرکت و کنترل عضلات تاثیر می گذارد.

آنچه در این مقاله می‌خوانید

لوودوپا پیش داروی دوپامینی جهت کنترل بیماری پارکینسون و سایر بیماری‌های مرتبط با پارکینسون است که معمولا همراه با کاربیدوپا تجویز می‌شود. زمانی که بیمار قرص لوودوپا را مصرف می‌کند از طریق روده کوچک جذب خون شده و از طریق خون به مغز می‌رسد و در آنجا به دوپامین تبدیل خواهد شد و علائم ناشی از بیماری پارکینسون را بهبود می‌دهد.

لوودوپا (Levodopa) دارویی برای درمان بیماری پارکینسون است. پارکینسون یک اختلال عصبی مزمن است که روی حرکت و کنترل عضلات تاثیر می‌گذارد. در این بیماری، سلول‌های عصبی مغزی که دوپامین را تولید می‌کنند، تخریب شده و علائمی مانند لرزش، سفتی عضلانی، کاهش حرکت و عدم تعادل ایجاد می‌شوند.

لوودوپا به عنوان داروی موثر و پرکاربرد در درمان بیماری پارکینسون شناخته شده است که به صورت پیش‌دارو عمل می‌کند، به این معنی که پس از مصرف در بدن به دوپامین تبدیل می‌شود. دوپامین یک نوترانسمیتر است که در مغز وجود داشته و نقش حیاتی در کنترل حرکت و عملکرد عصبی ایفا می‌کند. استفاده از این ترکیب می‌تواند علائم بیماری پارکینسون را بهبود بخشد و کیفیت زندگی بیماران را افزایش دهد.

داروی لوودوپا چیست؟

لوودوپا داروی رایج برای درمان بیماری پارکینسون است که علائم بیماری مانند لرزش، سفتی عضلانی، کاهش حرکت و عدم تعادل را کاهش می‌دهد (پارکینسون چیست؟). استفاده از لوودوپا ممکن است با عوارض جانبی همراه باشد، از جمله تغییر رنگ ادرار، تهوع، استفراغ، افزایش تحرکات ناخواسته (دیسکینزیا) و تغییرات روانی. به همین دلیل، چگونگی استفاده از این دارو و دوز مصرفی باید توسط پزشک تعیین شود.

آیا پاکینسون درمان دارد؟ این بیماری درمان ندارد. اما می‌توان با کمک قرص لوودوپا تا حد زیادی علائم آن را کاهش داد.

اسامی رایج داروی لوودوپا:

• قرص لوودوپا

• کپسول لوودوپا

• قرص لارودوپا

• قرص اینبریا

• لوودوپا بی

• لوودوپا سی

نحوه مصرف قرص لوودوپا

نحوه مصرف قرص پارکینسون باید طبق دستور پزشک و برچسب روی محصول باشد. پزشک بر اساس شدت علائم بیماری پارکینسون، واکنش به دارو و وضعیت عمومی بیمار، دوز مناسب، زمان مصرف دقیق و تقسیم بندی دوز را مشخص می‌کند. این دارو عمدتا خوراکی است که باید با یک وعده غذایی کم چرب یا بدون غذا مصرف شود.

بهترین زمان مصرف قرص لوودوپا

بخش زیادی از میزان اثربخشی هر دارویی به زمانی وابسته است که دارو را استفاده می‌کنیم. طبیعتا این مسئله در رابطه با این دارو نیز کاملا صدق می‌کند.

متن انگلیسی:
To improve absorption, patients should take levodopa 1 hour before or 2 hours after meals containing protein. Patients should avoid high-fat, high-calorie meals when taking levodopa as it can delay absorption by 2 hours
ترجمه متن:
برای بهبود جذب، بیماران باید لوودوپا را 1 ساعت قبل یا 2 ساعت بعد از غذای حاوی پروتئین مصرف کنند. بیماران باید هنگام مصرف لوودوپا از وعده‌های غذایی پرچرب و پر کالری اجتناب کنند زیرا می‌تواند جذب را 2 ساعت به تاخیر بیندازد.

ncbi.nlm.nih

موارد مصرف داروی لوودوپا

لوودوپا از جمله داروهای مهم در درمان بیماری پارکینسون است و علائم اولیه پارکینسون مانند لرزش، سفتی عضلات، کاهش حرکت و عدم تعادل را بهبود می‌بخشد. در برخی موارد، بیماران پارکینسون به داروهای دیگری که برای کنترل علائم استفاده می‌شوند، مثل آگونیست‌های داپامینی، پاسخ نمی‌دهند یا عوارض جانبی شدید دارند. در این موارد، لوودوپا به عنوان جایگزین ممکن است مورد استفاده قرار گیرد.

علت پارکینسون چیه؟ علت این بیماری مشخص نیست. اما کاهش دوپامین در مغز باعث بروز این علائم می‌شود.

داروی لوودوپا برای درمان پارکینسون

درمان بیماری پارکینسون یکی از کاربردهای اصلی این دارو است. در واقع این دارو یک پیش‌دارو است که در بدن به داپامین تبدیل می‌شود، ماده شیمیایی مهمی در مغز که در کنترل حرکت و عملکرد عصبی نقش دارد. افزایش دوپامین در مغز باعث بهبود علائم این بیماری شده و لرزش، سفتی عضلات، کاهش حرکت، مشکلات تعادل و رعایت تکلم را بهبود می‌دهد.

نحوه مصرف باید طبق دستور پزشک و برچسب روی محصول باشد.

لوودوپا سی

لوودوپا سی (Levodopa-C) ترکیب دارویی شامل دو ماده فعال لوودوپا و کاربیدوپا است که به عنوان مهارکننده‌ دوپا دکاربوکسیلاز عمل می‌کند. ترکیب لوودوپا و کاربیدوپا (لوودوپا سی) معمولا به عنوان ترکیب درمانی در بیماری پارکینسون استفاده می‌شود و کمک می‌کند تا این دارو به مغز راه یابد، بیشتر به دوپامین تبدیل شود و عوارض جانبی کاهش یابد.

لوودوپا بی

لوودوپا – بی (Levodopa-B)  به شکل قرص ۱۲۵ میلی‌گرم (Levodopa 100 میلی‌گرم + Benserazide HCl 25 میلی‌گرم) یک ترکیب دارویی برای درمان بیماری پارکینسون عرضه می‌شود و کار آن بهبود علائم بیماری پارکینسون است. ترکیب لوودوپا و بنسرازید (لوودوپا – بی) باعث افزایش میزان دوپامین در مغز و کاهش علائم بیماری مانند لرزش، سفتی عضلات و کاهش حرکت می‌شود.

تفاوت لوودوپا بی و سی

تفاوت اصلی بین لوودوپا بی و لوودوپا سی در ترکیب دارویی استفاده شده در هر کدام و نحوه عملکردشان است.

لوودوپا بی شامل لوودوپا و بنسرازید است: لوودوپا به عنوان پیش‌دارو به داپامین تبدیل می‌شود و بنسرازید به عنوان مهارکننده دوپا دکاربوکسیلاز، تبدیل لوودوپا به دوپامین را کاهش می‌دهد. ترکیب این دارو و بنسرازید کمک می‌کند تا لوودوپا به مغز منتقل شود و عوارض جانبی کاهش یابد.

لوودوپا سی شامل لوودوپا و کاربیدوپا است که ترکیب این دو کمک می‌کند لوودوپا به مغز راه یابد، بیشتر به دوپامین تبدیل شود و عوارض جانبی کاهش یابند.

تفاوت اصلی بین لوودوپا بی و لوودوپا سی در ترکیب دارویی استفاده شده در هر کدام و نحوه عملکردشان است.

دوز مصرفی قرص لوودوپا

دوز مصرفی این دارو بسته به عوارض بیماری، شدت آنها، و واکنش بیمار به دارو برای هر بیمار به صورت مجزا تعیین می‌شود. دوز معمول آغازین کمترین میزان است و به تدریج برای مقابله با علائم بیماری بیشتر می‌شود. سایر داروهایی که بیمار مصرف می‌کند نیز روی تعیین دوز مصرفی تاثیر دارند.

لوودوپا ۱۰۰

لوودوپا ۱۰۰ میلی گرم دوز رایج برای استفاده در بیماری پارکینسون است که به عنوان دوز آغازین درمانی استفاده می‌شود. با توجه به شدت علائم و واکنش به دارو، پزشک ممکن است دوز را تغییر دهد یا دوزهای بیشتری تجویز کند.

عوارض جانبی داروی لوودوپا

برخی عوارض جانبی شایع این دارو عبارتند از:

• دیسکینزی یا حرکات ناخواسته و نامنظم بدن که بیشتر در مراحل پیشرفته درمان با لوودوپا رخ می‌دهد.

• تهوع و استفراغ

• دیستونی، تغییر در پوزیشن بدن، اسپاسم عضلانی و حرکات غیرطبیعی

• آریتمی قلبی

• افزایش فشار خون

• افزایش ریزش مو

• اختلالات خواب مانند بیدار شدن در شب، کابوس‌ و بی‌قراری شبانه

• تغییر رنگ ادرار و عرق

دیسکینزی ناشی از لوودوپا

دیسکینزی یکی از عوارض جانبی معمول و مشهور لوودوپا است که معمولا در مراحل پیشرفته درمان با لوودوپا و بلندمدت رخ می‌دهد. دیسکینزی به حرکات ناخواسته و نامنظم بدن مربوط می‌شود و بیشتر در قسمت‌های صورت، دست و پاها رخ می‌دهند.

این حالت معمولا از عوارض طولانی مدت و دوز بالای این دارو ایجاد شده و هرچقدر دوز بالاتر برود شدت آن بیشتر می‌شود. برخی از روش‌های مدیریت دیسکینزی شامل کاهش دوز این دارو، تغییر در تعداد و زمان مصرف دارو و یا تجویز داروهای مکمل مانند آمانتادین هستند.

عوارض قطع قرص لوودوپا

قطع این قرص باید تحت نظارت پزشک و به صورت تدریجی انجام شود. قطع ناگهانی و بی‌رویه آن ممکن است عوارض جانبی و علائم بیماری پارکینسون را تشدید کند.

موارد احتیاط و منع مصرف قرص لوودوپا

اگر به این دارو یا هر ماده فعال دیگری که در ترکیب دارو وجود دارد حساسیت دارید، باید از مصرف آن خودداری کنید. بیماری‌هایی مانند آتروفی چندگانه، آسم، زخم معده/اثنی عشر، اختلالات کبدی و کلیه‌ای، و بیماری‌های قلبی-عروقی ممکن است تداخلات و مشکلات جدی را با لوودوپا ایجاد کنند. استفاده همزمان از این دارو و مهارکننده‌های مونوآمین اکسیداز ممکن است باعث افزایش عوارض جانبی شود.

بنابراین، ترکیب این دو دارو توصیه نمی‌شود و باید فاصله زمانی مناسبی بین قطع دارو و شروع دیگری را رعایت کنید. مصرف همزمان آن با برخی داروها هم ممکن است تداخل ایجاد کند. از دیگر موارد احتیاط مصرف این دارو دوران بارداری و شیردهی است که هر چند اثر منفی آن ثابت نشده است اما باید با تجویز پزشک باشد. مصرف این دارو ممکن است باعث حس خواب آلودگی، سرگیجه یا عدم تمرکز شود بنابراین بعد از مصرف آن، رانندگی و استفاده از ماشین آلات خطرناک ممنوع است.

مصرف همزمان این دارو با برخی داروها ممکن است تداخل دارویی داشته باشد.

تداخلات دارویی لوودوپا

مصرف همزمان این دارو با داروهای زیر ممکن است تداخل دارویی داشته باشد:

• داروهای افسردگی، یا قرص خواب‌ها مثل دیازپام، زولپیدم

• داروهای ضد روانپریشی مانند کلرپرومازین، هالوپریدول، تیوریدازین

• برخی داروهای کنترل فشارخون بالا مانند متیل دوپا، رزرپین

• هوشبرها مانند هالوتان

• آنتی هیستامین‌ها مانند دیفن هیدرامین

تداخلات دارویی ممکن است باعث عوارضی مانند اضطراب، اختلال خواب، سردرد یا افزایش خطر افسردگی، افزایش خشونت، تغییر در رفتار یا اضطراب اجتماعی شوند.

اطلاعات دارویی لوودوپا

اسامی رایج این دارو، عوارض و تداخلات دارویی لوودوپا را در جدول زیر مشاهده می‌کنید:

اطلاعات دارویی لوودوپا

مکانیسم عملکرد داروی لوودوپا

مکانیسم عملکرد این دارو از طریق تبدیل به دوپامین در مغز انجام می‌شود. پس از مصرف، به سرعت وارد مغز شده و در سلول‌های عصبی به دوپامین تبدیل می‌شود. سپس دوپامین به عنوان عامل نوروترانسمیتر (ماده انتقالی عصبی) در محفظه‌های عصبی روی گیرنده‌های دوپامینی در سلول‌های عصبی اثر می‌گذارد.

با افزایش سطح دوپامین در مغز، این دارو باعث بهبود علائم بیماری پارکینسون شده و بیمار کاهش سفتی و لرزش عضلانی، بهبود تنش عضلانی و بهبود کنترل حرکتی را تجربه می‌کند. هدف از استفاده از لوودوپا در درمان بیماری پارکینسون، جبران کاهش تولید دوپامین در مغز بیماران است.

با این حال، استفاده بلند مدت از این دارو ممکن است باعث تحمل و کاهش اثربخشی آن شود. به همین دلیل، برای افزایش اثربخشی و کنترل بهتر علائم، ممکن است در ترکیب با داروهای دیگری مانند کاربیدوپا یا بنسرازید تجویز شود. این داروها عملکرد آنزیمی لوودوپا در بدن را مهار کرده و مانع از تجزیه زودرس آن می‌شوند تا بیشترین بهره‌وری ممکن از این دارو به دست آید.

نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به پزشک

لوودوپا (Levodopa) داروی درمان بیماری پارکینسون است که به عنوان پیش‌دارو برای دوپامین (ماده شیمیایی موجود در مغز) عمل می‌کند و علائم بیماری پارکینسون را بهبود می‌بخشد. مزایای استفاده از این دارو شامل بهبود حرکت و کاهش لرزش، سفتی عضلات، ضعف عملکرد و سایر علائم مرتبط با بیماری پارکینسون می‌شود که کیفیت زندگی بیماران را بهبود بخشد.

با این حال، این دارو ممکن است باعث عوارض جانبی مانند تحریک عصبی، تغییرات خلقی، تهوع، استفراغ و دیسکینزی شود. همچنین، با گذر زمان، ممکن است اثربخشی دارو کاهش یابد و نیاز به تنظیم دوز یا اضافه کردن داروهای دیگری برای کنترل بیشتر بیماری باشد.

پیش از مصرف این دارو، مهم است که با پزشک خود درباره تاریخچه بیماری، داروهای مصرفی قبلی، عوارض جانبی و همچنین هر نگرانی یا سوالی که درباره استفاده از این دارو دارید، مشورت کنید. پزشک می‌تواند بر اساس وضعیت بدنی و مشکلات خاصی که دارید، تصمیمات درست را برای درمان بگیرد.

پرسش‌های متداول

اوردوز این دارو چگونه است؟

در صورت مصرف بی رویه و بیشتر از حد مجاز یا به اصطلاح اوردوز کردن این دارو بیمار با تاثیر معکوس مواجه می‌شود. اولین نشانه‌های اوردوز عبارتند از پرفشاری اولیه و سپس افت فشار خون چند ساعت بعد،  تاکی کاردی سینوسی، گیجی و آشفتگی ذهنی، بی خوابی و بی اشتهایی.

چگونه از قرص لوودوپا نگهداری کنیم؟

در ظرف دربسته در دمای اتاق دور از حرارت و گرما، رطوبت و نور مستقیم خورشید نگهداری شود.

داروی جایگزین قرص لوودوپا چیست؟

موارد جایگزین این دارو در درمان بیماری پارکینسون عبارتند از:

• کاربیدوپا و بنسرازید

• آگونیست‌های دوپامینی مانند پرامیپکسول و روپینیرول

• آنتاگونیست‌های رسپتور دوپامینی مانند پروپیرگیلین و روتیگوتین

• داروهای آنتی‌کولینرژیک مانند تریهکسی‌فنیدیل بنزیلات (ترهکسیفنیدیل) و بنزتروپین

قیمت قرص لوودوپا خارجی چند است؟

بسته به برند تولیدکننده قیمت متفاوت است.