داروی کلستیرامین چیست؟ موارد مصرف، عوارض و تداخلات دارویی

رسانیکامنبع: https://rasanika.com

داروی کلستیرامین یک کاهنده کلسترول است که با اتصال به کلسترول و صفراوی ها در دستگاه گوارش، به کاهش سطح کلسترول خون کمک می کند.

آنچه در این مقاله می‌خوانید

کلستیرامین یک داروی کاهنده کلسترول است. این دارو در جذب و اتصال کلسترول و اسیدهای صفراوی به دستگاه گوارش نقش دارد. با اتصال به کلسترول و صفراوی‌ها، کلستیرامین باعث تشکیل یک مرکب غیرقابل جذب می‌شود که از طریق مدفوع از بدن دفع می‌شود.

آیا پزشک برای شما داروی کلستیرامین را تجویز کرده است؟ در این مقاله قصد داریم، داروی کلستیرامین را بررسی کنیم. اگر می‌خواهید بدانید که داروی کلستیرامین چیست، چگونه استفاده می‌شود و موارد کاربرد آن چه هستند با ما همراه شوید. ما تمام اطلاعات دارویی ضروری که هر بیمار باید درباره داروی کلستیرامین بداند جمع‌آوری کرده‌ایم تا به شما کمک کنیم با اثرات این دارو آشنا شوید و ببینید که آیا کاندید مناسبی برای استفاده از آن هستید یا نه.

داروی کلستیرامین چیست؟

پزشکان داروی کلستیرامین (Cholestyramine) را برای کاهش سطوح کلسترول بالای 200 در خون تجویز می‌کنند، به‌خصوص لیپوپروتئین با چگالی کم (LDL) که با نام کلسترول بد هم شناخته می‌شود. کلسترول نوعی چربی (لیپید) است که به بدن کمک می‌کند تا بسیاری از وظایف مهم را انجام دهد. اما وجود کلسترول بیش از حد در بدن برای سلامتی مضر است و باید از روش‌های درست مثل مصرف داروهای کلستیرامین و غیره برای پایین آوردن آن استفاده کرد.

این دارو خصوصا برای افرادی تجویز می‌شود که در معرض خطر حمله قلبی یا سکته قرار دارند و به پایین آوردن چربی خون سریع کمک می‌کند. داروی کلستیرامین برای درمان خارشی که ناشی از مسدودشدن مجاری صفراوی کیسه صفرا است نیز استفاده می‌شود.

متن انگلیسی:
This drug may be used as part of a combination therapy. This means you may need to take it with other medications
ترجمه متن:
این دارو ممکن است به‌عنوان بخشی از درمان ترکیبی استفاده شود. این به این معناست که ممکن است نیاز باشد آن را با سایر داروها مصرف کنید.

Healthline

نحوه مصرف داروی کلستیرامین

دارو را طبق دستورالعمل پزشک مصرف کنید و بروشور داخل بسته‌بندی دارو را نیز به دقت بخوانید. داروی کلستیرامین به شکل پودر در دسترس است که این پودر را باید با حداقل ۲ تا ۶ اونس آب یا سایر نوشیدنی‌های غیر گازدار مخلوط و مصرف کنید. همچنین می‌توانید پودر کلستیرامین را با سوپ آبگوشت، آناناس له شده یا پوره سیب درختی هم مخلوط کنید. از کلستیرامین به طور منظم استفاده کنید تا بیشترین اثرگذاری را داشته باشد.

بهترین زمان مصرف کلستیرامین

بهترین زمان برای استفاده از داروی کلستیرامین به توصیه پزشک و هدفتان از مصرف این دارو بستگی دارد. معمولا پزشک توصیه می‌کند که این دارو را قبل از یکی از وعده‌های غذایی یا قبل از خواب مصرف کنید. سعی کنید سایر داروهایتان را حداقل ۱ ساعت قبل یا ۴ ساعت بعد از مصرف کلستیرامین مصرف کنید؛ زیرا کلستیرامین می‌تواند در جذب آن‌ها اختلال ایجاد کند.

حتی اگر حس کردید که علائمتان برطرف شده‌اند و بیماریتان درمان شده، همچنان به مصرف کلستیرامین ادامه دهید و دوره دارو را تکمیل کنید. به‌علاوه به‌هیچ‌عنوان بدون مشورت با پزشک مصرف کلستیرامین را قطع نکنید.

موارد مصرف داروی کلستیرامین

کلستیرامین متعلق به دسته‌ای از داروها به نام تسکین‌دهنده اسیدهای صفراوی است و علائم چربی خون بالا را از بین می‌برد. این دسته از داروها به روش مشابهی عمل می‌کنند و اغلب برای درمان شرایط مشابهی استفاده می‌شوند. برخی از کاربردهای داروی کلستیرامین شامل این مواردند:

کلستیرامین و خارش

اگر سطوح بالایی از اسیدهای صفراوی در پوست وجود داشته باشد، این موضوع می‌تواند علت خارش بدن باشد. داروی کلستیرامین می‌تواند با جلوگیری از جذب اسیدهای صفراوی در بدن، این خارش را کاهش دهد.

کلستیرامین برای اسهال

گاهی کلستیرامین برای اهداف درمانی غیر از موارد تایید شده توسط FDA استفاده می‌شود. یکی از این اهداف درمانی، کمک به بهبود اسهال ناشی از سوء جذب اسیدهای صفراوی (BAM) است (دلایل اسهال طولانی مدت چیست؟). در شرایط عادی، ماده صفرا پس از تجزیه چربی‌های غذا، دوباره جذب می‌شود و به کبد باز می‌گردد. اما در بیماری BAM، ماده صفرا دوباره جذب نمی‌شود و در عوض شروع به تجمع در روده می‌کند و باعث آبکی شدن اسهال می‌شود.

کلستیرامین با ازبین‌بردن صفرای اضافی، می‌تواند به کاهش اسهال که ناشی از اسید صفراوی است کمک کند. بااین‌حال، این دارو راه‌حل سریعی نیست و بسته به شدت علائمتان ممکن است چندین هفته طول بکشد تا اثر کند.

یکی از موارد مصرف کلستیرامین برای درمان اسهال است.

کلستیرامین برای کبد

همان‌طور که گفتیم یکی از اصلی‌ترین کاربردهای داروی کلستیرامین، حذف موادی به نام اسیدهای صفراوی از بدن است. در برخی از مشکلات کبدی، اسید صفراوی بیش از حد در بدن تجمع پیدا می‌کند و این می‌تواند باعث خارش شدید شود. کلستیرامین برای بهبود و کمک به درمان این وضعیت و بهبود علائم بیماری کبد تجویز می‌شود.

کلستیرامین و لاغری

شواهدی وجود دارند که نشان می‌دهند کلستیرامین ممکن است برای کاهش وزن موثر باشد. مطالعه‌ای که توسط موسسه ملی سلامت (NIH) انجام شد نشان داد افرادی که کلستیرامین مصرف کردند نسبت به افرادی که پلاسیبو دریافت کرده بودند، وزن بیشتری از دست دادند.

احتمالا این کاهش وزن به دلیل توانایی داروی کلستیرامین در کاهش سطح کلسترول و تاثیر آن بر سیستم گوارشی است. کلستیرامین همچنین می‌تواند به کاهش جذب چربی و کالری از مواد غذایی کمک کند و اشتهای فرد را کاهش دهد. بااین‌حال بدون تجویز پزشک، این دارو را برای کاهش وزن استفاده نکنید.

مصرف کلستیرامین در بدنسازی

مصرف کلستیرامین ارتباطی با بدنسازی ندارد و اگر بدنساز هستید و افراد غیرمتخصص مصرف این دارو را به‌عنوان مکمل بدنسازی به شما توصیه کرده‌اند به‌هیچ‌عنوان سراغ آن نروید. هر دارویی اهداف مصرفی مشخصی دارد و تنها کسی که می‌تواند به شما کمک کند و کاربردهای هر دارویی را تشخیص دهد، پزشک متخصص است.

دوز مصرفی داروی کلستیرامین

دوز مصرفی داروی کلستیرامین به نوع اختلالی که دارید، سنتان، وضعیت سلامتی و غیره بستگی دارد. اگر چه معمولا باید کلستیرامین را یک الی دو بار در روز مصرف کنید؛ اما در برخی شرایط ممکن است نیاز باشد که تا ۶ بار در روز این دارو را مصرف کنید. پزشک ممکن است گاهی بر اساس تغییر وضعیت فرد، دوز مصرفی داروی کلستیرامین را تغییر دهد.

کلستیرامین 4 برای چی خوبه؟

داروی کلستیرامین ۴ سطح کلسترول خون را پایین می‌آورد. این کلسترول خطرناک در صورت تجمع می‌تواند رگ‌ها را مسدود کند و زندگی فرد را به خطر بیندازد.

اگر بیماری آنژین (درد قلبی) دارید، قبل از مصرف این دارو پزشکتان را مطلع کنید.

عوارض جانبی داروی کلستیرامین

درصورتی‌که علائم واکنش آلرژیک را تجربه کردید فورا درخواست کمک کنید و با پزشک یا اورژانس تماس بگیرید. رایج‌ترین این علائم شامل کهیر، مشکل در تنفس، ورم در ناحیه صورت، لب‌ها، زبان یا گلو هستند. داروی کلستیرامین ممکن است عوارض جانبی جدی ایجاد کند. در صورت مشاهده موارد زیر فورا با پزشک خود تماس بگیرید:

• یبوست مداوم یا تشدیدشونده

• درد شدید در ناحیه معده

• مشاهده خون در ادرار

• مدفوع سیاه، خونی یا قیری رنگ

• کبود شدن پوست به راحتی

• خونریزی غیرمعمول

عوارض جانبی رایج کلستیرامین ممکن است شامل موارد زیر باشند:

• یبوست خفیف یا اسهال

• درد معده

• حالت تهوع

• از دست دادن اشتها

• نفخ

• سوزش زبان

• خارش یا سوزش در اطراف ناحیه رکتوم

عوارض جانبی مثل یبوست ممکن است در افراد مسن بیشتر دیده شوند. موارد ذکر شده لیست کاملی از عوارض جانبی داروی کلستیرامین نیستند و ممکن است عوارض دیگری را نیز تجربه کنید. به همین خاطر توصیه می‌کنیم که در صورت مشاهده هر علامت غیرعادی حتما با پزشکتان صحبت کنید تا پزشک در صورت نیاز دوز دارو یا خود دارو را تغییر دهد.

موارد احتیاط و منع مصرف داروی کلستیرامین

اگر به داروی کلستیرامین یا هر داروی دیگری حساسیت دارید حتما به پزشک خود اطلاع دهید. به‌علاوه لیستی از داروهای تجویزی، غیرتجویزی، مکمل‌ها و درمان‌های گیاهی که مصرف می‌کنید در اختیار پزشک قرار دهید. اگر بیماری قلبی، به‌ویژه آنژین (درد قلبی) دارید یا سابقه این اختلال را دارید، حتما پزشک را در جریان بگذارید. سایر بیماری‌هایی که باید به پزشک در مورد آن‌ها بگویید شامل بیماری معده، روده یا کیسه صفرا هستند. اگر قرار است جراحی داشته باشید (از جمله جراحی دندان)، به پزشک یا دندانپزشک بگویید که در حال مصرف داروی کلستیرامین هستید.

متن انگلیسی:
This medicine may contain phenylalanine. Talk to your doctor before using cholestyramine if you have phenylketonuria (PKU)
ترجمه متن:
این دارو ممکن است حاوی فنیل‌آلانین باشد. اگر بیماری فنیل کتونوری (PKU) دارید، قبل از مصرف کلستیرامین با پزشکتان صحبت کنید.

Drugs

کلستیرامین در بارداری

ازآنجایی‌که کلستیرامین وارد جریان خون نمی‌شود، بعید است که به جنین برسد و به طور مستقیم باعث نقص مادرزادی شود. بااین‌حال، کلستیرامین برخی از مواد ضروری مثل ویتامین‌های خاص را از بدن مادر جذب می‌کند و مشخص نیست که آیا این اتفاق می‌تواند بر رشد جنین تاثیر بگذارد یا نه. به همین خاطر بهتر است زنان باردار احتیاط کنند و در این دوران از مصرف داروی کلستیرامین بپرهیزند.

کلستیرامین در شیردهی

استفاده از داروی کلستیرامین در دوران شیردهی هم توصیه نمی‌شود، مگر این که پزشک مصرف آن را تجویز کرده باشد.

تداخلات دارویی کلستیرامین

داروی کلستیرامین ممکن است با برخی از داروها تداخل داشته باشد. به همین خاطر هنگام مراجعه به پزشک در خصوص تمام داروها، مکمل‌ها، درمان‌های گیاهی و غیره که استفاده می‌کنید به پزشک اطلاع دهید. برای جلوگیری از تداخل، پزشک تمام داروهایی که مصرف می‌کنید به‌دقت مدیریت می‌کند. 

برخی از داروهایی که می‌توانند با داروی کلستیرامین تداخل داشته باشند عبارت‌اند از:

• فنیل بوتازون

• وارفارین

• دیورتیک‌های تیازیدی مثل هیدروکلروتیازید، اینداپامید، متولازون

• پروپرانولول

• تتراسایکلین

• پنی‌سیلین جی

• فنوباربیتال

• داروهای تیروئید

• استروژن‌ها / پروژستین‌ها، همچون قرص‌های ضدبارداری خوراکی

• دیگوکسین

داروی کلستیرامین همچنین در هضم چربی تداخل ایجاد می‌کند و ممکن است مانع از ورود برخی از ویتامین‌ها به بدن شود. نمونه‌هایی از مکمل‌های ویتامین که ممکن است کلستیرامین در جذب آن‌ها تداخل ایجاد کند عبارت‌اند از:

• ویتامین A

• ویتامین D

• ویتامین E

• ویتامین K

اطلاعات دارویی کلستیرامین

در جدول زیر می‌توانید اطلاعات دارویی کلسترامین را مشاهده کنید.

اطلاعات دارویی کلستیرامین

اشکال دارویی کلستیرامین

داروی کلستیرامین فقط به شکل پودر در دسترس است که این پودر را باید با آب یا هر چیز دیگری که تمایل داشتید مخلوط کرده و مصرف کنید.

کلستیرامین را نباید همراه با داروهای تیروئید مصرف کنید.

مکانیسم اثر کلستیرامین

داروی کلستیرامین با اسیدهای صفراوی در روده ترکیب می‌شود و مانع از جذب آن‌ها در بدن می‌شود. وقتی اسیدهای صفراوی کمتری وارد بدن شوند، کلسترول تجزیه می‌شود و به اسید تبدیل می‌شود. تجزیه کلسترول، به کاهش سطح کلسترول بد در بدن کمک می‌کند.

نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به پزشک

داروی کلستیرامین یک گزینه موثر در پایین آوردن سطح کلسترول بد است و از بروز عوارض مهلکی مثل حمله قلبی یا سکته جلوگیری می‌کند. البته برای اثرگذارتر بودن این دارو باید همراه با مصرف آن، یک رژیم غذایی سالم هم داشته باشید و ورزش کنید. این دارو را دقیقاً مطابق با دستور پزشک مصرف کنید تا دچار عوارض جانبی نشوید.

پرسش‌های متداول

اگر کلستیرامین را بیش از حد مصرف کنید، چه اتفاقی می افتد؟

مصرف زیاد از حد داروی کلستیرامین اگر برای یکبار اتفاق بیفتد، معمولا سبب بروز مشکل خاصی نمی‌شود. اما اگر چندین بار این دارو را بیش از حد مصرف کنید ممکن است دچار عوارض جانبی مرتبط با آن شوید.

کاربرد کلستیرامین در بدنسازی چیست؟

تاکنون هیچ تحقیق علمی نشان نداده که داروی کلستیرامین برای عضله‌سازی و به‌طورکلی بدنسازی موثر است. پس از استفاده خودسرانه این دارو برای چنین اهدافی خودداری کنید.

چه اتفاقی می افتد اگر شما یک دوز کلستیرامین را فراموش کنید؟

اگر یک دوز کلستیرامین را فراموش کنید اتفاق خاصی نمی‌افتد. در این شرایط باید به‌محض یادآوری، دارو را مصرف کنید. اما اگر مدت کوتاهی قبل از نوبت بعدی به یاد آوردید، دوز فراموش شده را نادیده بگیرید و دوز بعدی را سروقت مصرف کنید. هرگز دو دوز هم‌زمان داروی کلستیرامین یا هر داروی دیگری را مصرف نکنید؛ زیرا دچار عوارض جانبی خواهید شد. سعی کنید همیشه دوز داروهایتان را به‌خاطر داشته باشید و در مصرف آن‌ها منظم باشید. اگر مرتب مصرف داروی کلستیرامین را فراموش کنید، این دارو دیگر اثرگذاری زیادی نخواهد داشت و نمی‌تواند بیماریتان را بهبود دهد.

نحوه نگهداری از پودر کلستیرامین چگونه است؟

داروی کلستیرامین را دور از دسترس کودکان و حیوانات خانگی نگهداری کنید. این دارو باید در دمای اتاق بین ۲۰ تا ۲۵ درجه سانتیگراد (۶۸ تا ۷۷ درجه فارنهایت) نگهداری شود. البته می‌توانید از یک روز قبل، پودر را با مایع موردنظرتان مخلوط کرده و یک شب در یخچال نگهداری کنید. این دارو را در مناطق مرطوب مانند حمام نگهداری نکنید.