تری فلوپرازین چیست و چه کاربردی دارد؟ موارد مصرف و عوارض دارویی

رسانیکامنبع: https://rasanika.com

داروی تری فلوپرازین (Trifluoperazine) برای مدیریت اسکیزوفرنی و اضطراب استفاده میشود و فقط با نسخه پزشک قابل تهیه است.

آنچه در این مقاله می‌خوانید

تری فلوئوپرازین یک داروی ضدروان‌پریشی (آنتی‌سایکوتیک) از دسته فنوتیازین‌ها است که برای درمان علائم اسکیزوفرنی و اضطراب شدید استفاده می‌شود اما مصرف این دارو برای همه افراد مناسب نیست. افرادی که دچار مشکلات کبدی شدید، بیماری پارکینسون، افسردگی شدید یا حساسیت به فنوتیازین‌ها هستند، نباید از آن استفاده کنند. همچنین در بیماران سالخورده با زوال عقل ممکن است خطر مرگ افزایش یابد. مصرف این دارو باید با نظر پزشک و بر اساس وضعیت روانی فرد تنظیم شود.

تری فلوپرازین (Trifluoperazine) با نام تجاری استلازین یکی از انواع داروهای اعصاب است که متخصص روانپزشکی برای درمان علائم بیماری اسکیزوفرنی یا درمان اضطراب در زمانی که سایر داروهای اضطراب مؤثر نبوده‌اند، تجویز می‌کند. این دارو با متعادل کردن سطح دوپامین در مغز (ماده‌ای که به تنظیم خلق و خو، رفتار و افکار کمک می‌کند) کار می‌کند. تری فلوپرازین فقط با تجویز پزشک در دسترس است.

قرص تری فلوئوپرازین چیست؟

تری فلوپرازین یا تری فلوئوپرازین قرصی است که برای درمان اختلالات روانی مانند اسکیزوفرنی و در برخی موارد اضطراب شدید تجویز می‌شود. این دارو از خانواده داروهای ضدروان‌پریشی نسل اول (typical antipsychotics) و زیرگروه فنوتیازین‌ها است.

اثر اصلی آن بر کاهش توهم، افکار غیرواقعی و برانگیختگی ذهنی بیماران مبتلا به اسکیزوفرنی متمرکز است. این دارو معمولا برای بزرگسالان تجویز می‌شود اما در برخی موارد خاص، کودکان و نوجوانان نیز ممکن است تحت نظارت دقیق پزشک از آن استفاده کنند. تری فلوئوپرازین باعث ایجاد خواب‌آلودگی می‌شود و مصرف آن باید دقیق و منظم طبق دستور پزشک باشد.

مشخصات دارویی فلوپرازین

عکس قرص تری فلوئوپرازین

شکل قرص فلوئوپرازین ۱ میلی گرم یا قرص فلوئوپرازین ۲ میلی گرم با خطوطی برای تقسیم راحت‌تر طراحی شده است و گاهی حروف یا عدد خاصی هم روی آنها حک می‌شود.

عکس قرص تری فلوئوپرازین را مشاهده می‌کنید.

روش مصرف قرص تری فلوئوپرازین

تجویز و تعیین دوز مصرفی این دارو برای درمان روان پریشی یا انواع اختلال اضطرابی تنها بر عهده روانپزشک است، از مصرف خودسرانه دارو جدا خودداری کنید. بدون مشورت با پزشک مصرف این دارو را قطع نکنید. با قطع ناگهانی، شرایط ممکن است بدتر شود. اگر بهبود پیدا نکردید، لازم است پزشک تجویزکننده دارو در جریان قرار گیرد:

• قرص یا اشکال دارویی را هرروز در یک زمان ثابت مصرف کنید

• بلع کامل قرص با یک لیوان آب توصیه می‌شود

• از خرد کردن یا جویدن دارو خودداری کنید

• در صورت فراموشی یک دوز، به‌هیچ‌وجه دوز دو برابر نخورید

• مصرف بیش از حد (اوردوز) می‌تواند خطرناک باشد و علائمی مثل گیجی شدید، تنفس کند یا بی‌هوشی ایجاد کند

چه کسانی تری فلوپرازین مصرف میکنند؟

تری فلوئوپرازین بیشتر برای افرادی تجویز می‌شود که به اسکیزوفرنی یا سایر اختلالات روان‌پریشی مبتلا هستند. همچنین در برخی موارد، برای درمان کوتاه‌مدت اضطراب شدید و مقاوم به درمان‌های رایج هم استفاده دارد.

این دارو معمولا برای بزرگسالان تجویز شده و استفاده از آن در کودکان و نوجوانان تنها در شرایط خاص و با نظارت دقیق پزشک مجاز است. همچنین افراد سالخورده‌ای که دچار روان‌پریشی ناشی از زوال عقل هستند، نباید از این دارو استفاده کنند.

متن انگلیسی:
It is widely used in psychiatry for treating schizophrenia and other mental illnesses.
ترجمه فارسی:
این دارو به طور گسترده‌ای در روانپزشکی برای درمان اسکیزوفرنی و سایر بیماری‌های روانی استفاده می‌شود.

به نقل از سایت sciencedirect

بهترین زمان مصرف قرص تری فلوئوپرازین

بهترین زمان مصرف تری فلوئوپرازین معمولا به دوز تجویز‌شده و شرایط بیمار بستگی دارد. در بیشتر موارد، اگر دارو یک‌بار در روز تجویز شده باشد، بهتر است عصر یا قبل از خواب مصرف شود، زیرا ممکن است باعث خواب‌آلودگی شود.

قرص تری فلوئوپرازین برای چیست؟ (قرص تری فلوئوپرازین چه کاربردی دارد؟)

قرص تری فلوئوپرازین برای درمان اسکیزوفرنی و برخی اختلالات روان‌پریشی تجویز می‌شود. این دارو به کاهش توهم، افکار غیرمنطقی و تحریک‌پذیری شدید کمک می‌کند. همچنین گاهی برای درمان کوتاه‌مدت اضطراب مقاوم به درمان‌های معمول به کار می‌رود.

تری فلوئوپرازین با مهار گیرنده‌های دوپامین در مغز، باعث تنظیم فعالیت‌های شیمیایی مغز شده و علائم روان‌پریشی را کاهش می‌دهد. مصرف آن باید تحت نظر پزشک و با توجه به شدت علائم انجام شود.

تری فلوپرازین و اضطراب

قرص فلوئوپرازین ۱ میلی گرم در برخی موارد برای کنترل اضطراب به شکل شدید و کوتاه‌مدت تجویز می‌شود، به‌ویژه زمانی که سایر درمان‌ها مانند بنزودیازپین‌ها مؤثر نبوده‌اند. این دارو با تأثیر بر عملکرد انتقال‌دهنده‌های عصبی در مغز، احساس بی‌قراری، تنش و اضطراب شدید را کاهش می‌دهد. با این حال، استفاده از آن برای اضطراب خفیف رایج نیست و فقط در موارد خاص و تحت نظر پزشک توصیه می‌شود.

تری فلوپرازین برای کاهش تحریک پذیری و خشم

قرص تری فلوپرازین 5 یا سایر دوزهای آن می‌تواند به کاهش تحریک پذیری، خشم شدید و رفتارهای تکانشی در بیماران مبتلا به اسکیزوفرنی یا اختلالات روانی کمک کند. این دارو در برخی موارد نیز برای بیماران مبتلا به پرخاشگری مرتبط با مشکلات روان‌پزشکی تجویز می‌شود.

تاثیر قرص تری فلوئوپرازین بر قاعدگی

مصرف قرص فلوئوپرازین ۱ میلی گرم ممکن است روی چرخه قاعدگی برخی زنان تأثیر بگذارد. این دارو می‌تواند موجب نامنظم شدن پریود یا قطع موقت قاعدگی شود که معمولا به دلیل تأثیر آن بر سطح هورمون‌های پرولاکتین و دوپامین در مغز رخ می‌دهد.

در برخی زنان، علائمی مانند ترشح شیر از پستان بدون بارداری نیز ممکن است دیده شود. اگر تغییراتی در چرخه قاعدگی خود مشاهده کردید، بهتر است با پزشک مشورت کنید تا دوز دارو یا نوع درمان تغییر کند.

قرص تری فلوئوپرازین برای معده

قرص تری فلوئوپرازین به طور مستقیم برای مشکلات معده تجویز نمی‌شود اما ممکن است گاهی در بیماران دارای مشکلات روانی با علائم جسمی مانند تهوع یا ناراحتی گوارشی، به‌طور غیرمستقیم مفید باشد.

البته باید توجه داشت که تری فلوئوپرازین می‌تواند در برخی افراد باعث عوارض گوارشی مانند تهوع، خشکی دهان یا یبوست شود. بنابراین اگر پس از مصرف این دارو دچار ناراحتی معده شدید، حتما موضوع را با پزشک در میان بگذارید تا بررسی دقیق‌تری انجام شود.

آمپول تری فلوپرازین برای چیست؟

آمپول trifluoperazine یا آمپول اسکازینا برای کنترل سریع علائم شدید روان‌پریشی مانند توهم، پرخاشگری یا بی‌قراری شدید تجویز می‌شود، به‌ویژه در مواردی که بیمار قادر به بلع دارو نیست. این دارو به صورت تزریق عضلانی استفاده می‌شود و باید فقط توسط پزشک یا پرستار تزریق شود.

آمپول تری فلوئوپرازین عضلانی برای چیست؟

آمپول عضلانی تری فلوئوپرازین (آمپول اسکازینا) برای درمان سریع و مؤثر علائم حاد روان‌پریشی مانند اضطراب شدید، توهم، پرخاشگری یا آشفتگی رفتاری در مواقع اورژانسی کاربرد دارد. این نوع تزریق معمولا زمانی انجام می‌شود که بیمار همکاری لازم برای مصرف قرص را ندارد یا نیاز به اثرگذاری سریع وجود دارد.

تأثیر آمپول trifluoperazine پس از تزریق معمولا سریع‌تر از قرص ظاهر می‌شود. تزریق باید توسط متخصص انجام شود و پس از پایدار شدن وضعیت بیمار، ادامه درمان با شکل خوراکی انجام خواهد شد.

آمپول تری فلوئوپرازین برای تزریق عضلانی استفاده می‌شود.

دوز داروی تری فلوئوپرازین

دوز تری فلوئوپرازین بسته به شرایط روانی بیمار و شدت علائم متفاوت است. معمولا درمان با دوز کم آغاز می‌شود (مثلاً ۱ یا ۲ میلی‌گرم در روز) و در صورت نیاز به‌تدریج افزایش می‌یابد. برای درمان اسکیزوفرنی، دوز ممکن است تا ۲۰ میلی‌گرم در روز افزایش یابد اما در موارد اضطراب شدید، دوز پایین‌تری کافی است.

دوز مصرف تری فلوپرازین

توجه: مقدار دقیق دوز باید توسط پزشک تعیین شود. تنظیم دوز خودسرانه یا قطع ناگهانی دارو می‌تواند خطرناک باشد.

عوارض قرص تری فلوئوپرازین ۱ و ۲ میلی گرم

عوارض قرص تری فلوئوپرازین شامل خواب‌آلودگی، خشکی دهان، یبوست، تاری دید، لرزش و بی‌قراری است. در دوزهای پایین نیز ممکن است عوارضی دیده شود. در صورت بروز علائم شدید، باید فورا به پزشک مراجعه کنید:

• سرگیجه، احساس عدم ثبات یا داشتن مشکل در حفظ تعادل

• تاری دید، خشکی دهان و گرفتگی بینی

• حالت تهوع

• مشکل ادرار کردن

• بزرگ یا باریک شدن مردمک چشم (حلقه‌های سیاه وسط چشم)

• یبوست

• تغییر در اشتها یا افزایش وزن

• خلق تحریک‌پذیر

• عصبانیت

• حرکات غیرمعمول، کند، یا غیرقابل کنترل در هر قسمت از بدن

• مشکل خوابیدن یا خواب ماندن

• سردرد و خستگی شدید

• ضعف و کاهش توانایی جنسی در مردان

• بزرگ‌شدن پستان یا ترشح شیر از پستان

اگرچه قرص فلوئوپرازین بسیار کاربردی است اما ممکن است با عوارض جدی همراه باشد:

• تب

• سفتی عضله

• گیجی

• ضربان قلب سریع یا نامنظم

• تعریق

• زرد شدن پوست یا چشم

• علائم شبیه آنفولانزا

• گلودرد، لرز و سایر علائم عفونت

• گرفتگی گردن، احساس تنگی در گلو

• دشواری در تنفس یا بلعیدن

• تاول، راش یا خارش پوستی

• نعوظی که ساعت‌ها طول بکشد

• از دست دادن بینایی به ویژه در نور کم

موارد احتیاط و هشدار مصرف تری فلوپرازین ۱ و ۲ میلی گرم

قبل از مصرف تری فلوپرازین، در صورت ابتلا به بیماری‌های کبد، کلیه، قلب، پارکینسون، صرع یا گلوکوم باید به پزشک اطلاع دهید. مصرف این دارو در سالمندان و کودکان باید با احتیاط و زیر نظر پزشک باشد.

همچنین حتما تاریخچه بیماری‌های خود، به خصوص موارد زیر را قبل از استفاده از تری فلوپرازین به پزشک خود اطلاع دهید:

• بیماری کبدی 

• بیماری‌هایی که بر سلول‌های خونی  تأثیر می‌گذارند

• فئوکروموسیتوما (تومور در یک غده کوچک نزدیک به کلیه‌ها)

• سرطان پستان

• گلوکوم (بیماری که در آن افزایش فشار در چشم می‌تواند منجر به از دست‌دادن تدریجی بینایی شود)

• مشکل در حفظ تعادل و تشنج

• درد قفسه سینه یا بیماری قلبی

سرگیجه و خواب‌آلودگی از عوارض قرص تری فلوئوپرازین است.

قرص تری فلوئوپرازین در بارداری و شیردهی

مصرف تری فلوپرازین در دوران بارداری تنها در صورتی مجاز است که فواید آن بر خطرات احتمالی برای جنین غلبه کند. این دارو ممکن است باعث علائم ترک و عوارض جدی در نوزاد شود. در دوران شیردهی نیز مصرف آن توصیه نمی‌شود، زیرا ممکن است از طریق شیر مادر به نوزاد منتقل شود و اثر بگذارد.

نکات مهم مصرف قرص تری فلوئوپرازین

قرص تری فلوپرازین باید دقیقا طبق تجویز پزشک مصرف شود و از قطع ناگهانی آن خودداری کنید. دارو را با یک لیوان آب کامل ببلعید و از جویدن یا خرد کردن آن پرهیز کنید. در طول مصرف این دارو هم الکل مصرف نکنید و رانندگی یا کار با ماشین‌آلات سنگین را انجام ندهید. همچنین، بررسی منظم وضعیت روانی و جسمی در دوره مصرف ضروری است.

قرص تری فلوئوپرازین خواب اور است؟

یکی از عوارض شایع قرص تری فلوپرازین ۱ و ۲ میلی‌گرم ایجاد خواب‌آلودگی و کاهش هوشیاری است. به همین دلیل توصیه می‌شود هنگام شروع مصرف دارو ، از فعالیت‌هایی مانند رانندگی یا کار با دستگاه‌های خطرناک پرهیز کنید تا واکنش بدن به دارو مشخص شود.

قرص تری فلوئوپرازین با چه داروهایی تداخل دارد؟

تداخلات دارویی ممکن است نحوه عملکرد داروها را تغییر داده یا خطر ابتلا به عوارض جانبی جدی را افزایش دهد. برخی از تداخلات دارویی تری فلوئوپرازین عبارت‌اند از:

• داروهای ضدکولینرژیک

• داروهای ضد اسپاسم مانند آتروپین، دی سیکلومین و اسکوپولامین

• مسدود کننده‌های آلفا مانند پرازوسین

• داروهای ضد انعقاد خون (داروهای رقیق‌کننده خون) مانند وارفارین (کومادین)

• ضد افسردگی و آنتی هیستامین

• باربیتوراتی مانند پنتوباربیتال (نمبوتال)، فنوباربیتال (لومینال) و سکوباربیتال (سكونال)

• داروهای ادرار آور (قرص آب)

• اپی نفرین (اپیپن) و گوانتیدین

• ایپراتروپیوم (Atrovent)

• لیتیوم (اسکالیت، لیتوبید) 

• داروهایی برای اضطراب، بیماری روده تحریک‌پذیر، بیماری حرکتی، بیماری پارکینسون، زخم یا مشکلات ادراری

• داروهایی برای تشنج مانند فنی توئین (دیلانتین)

• داروهای مخدر برای درد

• پروپرانولول (Inderal)

• آرام بخش و قرص خواب آور

مشخصات دارویی داروی تری فلوئوپرازین

نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به دکتر

داروی تری فلوئوپرازین بیشتر برای مدیریت اسکیزوفرنی استفاده می‌شود. این دارو به عنوان یک داروی عمومی با نسخه پزشک در دسترس است، اما برای استفاده طولانی‌مدت در نظر گرفته نشده، زیرا می‌تواند باعث اختلال در کنترل حرکات شود.

پرسش‌های متداول

آیا تری فلوپرازین اعتیادآور است؟

تری فلوپرازین دارویی غیرمخدر است و وابستگی جسمی مشابه داروهای اعتیادآور ایجاد نمی‌کند. با این حال، مصرف طولانی‌مدت یا قطع ناگهانی آن ممکن است باعث بروز علائم ترک روانی یا جسمی شود. بنابراین، مصرف و قطع دارو باید تحت نظر پزشک انجام شود.

آیا تری فلوپرازین باعث چاقی می‌ شود؟

افزایش وزن یکی از عوارض احتمالی تری فلوپرازین است اما در همه افراد رخ نمی‌دهد. این دارو ممکن است با افزایش اشتها یا تغییر متابولیسم بدن موجب چاقی شود. در صورت مشاهده افزایش وزن، باید با پزشک مشورت کرده و سبک زندگی سالم‌تری در پیش گرفت.

آیا مصرف قرص تری فلوئوپرازین برای کودکان ایمن است؟

مصرف تری فلوپرازین در کودکان بالای ۶ سال، تنها در موارد خاص و تحت نظر روان‌پزشک کودک مجاز است. دوز دارو باید بسیار دقیق تنظیم شود و عوارض جانبی به‌دقت پایش شود. در کودکان زیر ۶ سال، ایمنی دارو تأیید نشده است.

معجزه تری فلوئوپرازین در درمان چه بیماری است؟

تری فلوپرازین بیشتر برای کنترل علائم اسکیزوفرنی و اضطراب شدید تجویز می‌شود. این دارو با کاهش توهم، پرخاشگری و افکار آشفته، کیفیت زندگی بیمار را به‌طور چشمگیری بهبود می‌بخشد.

آمپول اسکازینا چیست؟

آمپول اسکازینا نام تجاری آمپول تری فلوپرازین است که به‌صورت عضلانی تزریق می‌شود. از آن برای کنترل سریع علائم روان‌پریشی یا اضطراب حاد، به‌ویژه در محیط‌های درمانی استفاده می‌شود. تزریق باید توسط پزشک یا پرستار انجام شود و به‌هیچ‌وجه مصرف خانگی ندارد.

قرص تری فلوئوپرازین ۱ میلی‌ گرم چیست؟

قرص تری فلوپرازین ۱ میلی‌گرم شکل خفیف‌تر این دارو است و معمولا برای شروع درمان، کنترل اضطراب یا در افراد حساس مانند سالمندان تجویز می‌شود. دوز پایین به پزشک امکان می‌دهد که واکنش بدن را ارزیابی کرده و در صورت نیاز، دوز را به‌تدریج افزایش دهد.

آیا قرص تری فلوئوپرازین برای میگرن و سردرد تجویز می‌ شود؟

تری فلوپرازین 5 یا سایر دوزهای آن به‌طور خاص برای درمان میگرن یا سردرد تجویز نمی‌شود. با این حال، در برخی موارد خاص که سردرد ناشی از تنش‌های روانی شدید یا اختلالات روان‌پریشی باشد، ممکن است با تشخیص پزشک از این دارو استفاده شود. مصرف خودسرانه آن توصیه نمی‌شود.