گرفتگی بینی در بارداری چه دلیل و درمانی دارد؟

آنچه در این مقاله می‌خوانید

گرفتگی بینی در بارداری از مشکلات و عوارض تنفسی در دوران بارداری است که می‌تواند در هر زمانی از بارداری شروع شود و در بسیاری از افراد در اواخر بارداری بیشتر شده و معمولا طی ۲ هفته پس از زایمان برطرف می‌شود. علل اصلی آن تغییرات هورمونی و حجم خون است که تورم مخاط بینی ایجاد می‌کند که لزوما به معنای عفونت یا آلرژی نیست. علائم شامل احتقان، آبریزش، عطسه و اختلال بویایی است و ممکن است با تنگی نفس همراه باشد. برای درمان بهتر، شستشوی بینی، استفاده از بخور، نوشیدن مایعات فراوان و بالا نگه‌داشتن سر هنگام خواب می‌تواند موثر باشد.

در دوران بارداری، بسیاری از زنان ممکن است با مشکلات مختلفی روبه‌رو شوند که یکی از رایج‌ترین آن‌ها گرفتگی بینی در بارداری است. این وضعیت می‌تواند باعث احساس فشار، آبریزش و دشواری در تنفس شود و کیفیت خواب و زندگی روزمره را تحت تاثیر قرار دهد. دقت کنید که گرفتگی بینی با رینیت بارداری فرق دارد؛ رینیت بارداری ناشی از تغییرات هورمونی است و حداقل ۶ هفته طول می‌کشد بدون اینکه به عفونت یا آلرژی مربوط باشد و می‌تواند تنها یکی از دلایل گرفتگی بینی در بارداری باشد، در حالی که گرفتگی بینی ممکن است دلایل متنوع دیگری مانند آلرژی یا عفونت داشته‌باشد. در ادامه این مقاله با ما همراه باشید تا با راه‌های تسکین گرفتگی بینی در بارداری آشنا شویم.

گرفتگی بینی در بارداری چیست؟

گرفتگی بینی در بارداری، به انسداد مجاری بینی گفته می‌شود. این شرایط بیشتر در اواخر بارداری اتفاق می‌افتد و ممکن است به علت عفونت یا آلرژی رخ دهد. این گرفتگی عموما شبیه گرفتگی بینی هنگام سرماخوردگی است با این حال همیشه گرفتگی بینی صرفا به دلیل بارداری نیست و گاهی سایر مشکلات سلامتی هم می‌توانند عوارضی مانند گرفتگی بینی را ایجاد کنند.

علائم گرفتگی بینی در بارداری

گرفتگی بینی در دوران بارداری معمولا با احساس انسداد یا فشار در مجاری بینی همراه است که می‌تواند تنفس را سخت‌تر کند. این وضعیت که ناشی از تورم مخاط و افزایش جریان خون در بینی است، معمولا بدون وجود عفونت رخ می‌دهد و ممکن است در طول شب تشدید شود. سایر علائم کیپ شدن بینی در بارداری عبارتند از:

  • آبریزش بینی

  • تورم یا بزرگ‌تر شدن بینی

  • عطسه

  • ترشحات پشت حلق

  • از دست‌دادن موقت حس بویایی

  • افزایش سرفه شبانه

علت گرفتگی بینی در بارداری

گرفتگی بینی در بارداری، یک اختلال شایع است که با احتقان مداوم بینی همراه است. این وضعیت در هر زمانی از بارداری و معمولا در اواخر بارداری ظاهر می‌شود و تا ۲ هفته پس از زایمان برطرف می‌شود. بر اساس بررسی‌های اخیر، علت آن به تغییرات هورمونی و فیزیولوژیکی نسبت داده می‌شود که منجر به تورم مخاط بینی و اختلال تنفس می‌شود:

  • تغییرات هورمونی

  • افزایش جریان خون

  • عوامل محیطی با قرارگیری در معرض دود سیگار یا آلاینده‌ها

علت گرفتگی بینی در بارداری چیست؟

گرفتگی بینی در بارداری معمولا به‌دلیل افزایش هورمون‌های استروژن و پروژسترون رخ می‌دهد.

گرفتگی بینی و تنگی نفس در بارداری

تنگی نفس در بارداری شایع است اما لزوما به گرفتگی بینی مربوط نیست. اگر تنگی نفس شدید یا غیرمعمول بود (به عنوان مثال در حال استراحت یا در شب‌)، باید بررسی مستقل انجام شود.

متن انگلیسی:
Other times it has to do with abdominal cramping, indigestion, or headaches. Some women even associate common cold-like symptoms, like a runny nose, with early pregnancy.
ترجمه فارسی:
در برخی موارد، علائم اولیه بارداری می‌تواند با دل‌درد یا گرفتگی شکم، سوءهاضمه یا سردرد همراه باشد. بعضی از زنان حتی علائمی شبیه سرماخوردگی مانند آبریزش بینی را نیز با اوایل بارداری مرتبط می‌دانند.

به نقل از سایت americanpregnancy

سرماخوردگی و گرفتگی بینی در بارداری

سرماخوردگی در بارداری می‌تواند گرفتگی بینی را تشدید کند اما گرفتگی بینی در اوایل بارداری می‌تواند ناشی از رینیت بارداری، عفونت ویروسی (مانند سرماخوردگی یا آنفلوانزا) یا آلرژی باشد. سرماخوردگی با علائمی مانند تب خفیف، گلودرد و ترشح غلیظ همراه است، در حالی که گرفتگی بینی در بارداری ممکن است احتقان مداوم بدون تب ایجاد کند.

عوارض گرفتگی بینی در بارداری چیست؟

کیپ شدن بینی در بارداری می‌تواند باعث اختلال در خواب و خشکی دهان در مادر شود.

درمان گرفتگی بینی در بارداری

برای درمان گرفتگی بینی در بارداری، پزشک معمولا ترکیبی از تکنیک‌های ساده خانگی و درمان‌های پزشکی را توصیه می‌کند. بهترین و ایمن‌ترین درمان، شست‌وشوی بینی با محلول‌های نمکی است. شما می‌توانید از سرم‌های شست‌وشو برای شست‌وشوی بینی و مرطوب‌کردن فضای داخل آن استفاده کنید. نوشیدن مقدار زیاد آب یا تغییر موقعیت خواب هم می‌تواند در بیشتر مواقع میزان احتقان بینی را کاهش دهد. در نهایت زمانی که گرفتگی برای مدت زمان زیادی ادامه دارد و به شدت آزاردهنده است، پزشک داروهایی را برای کاهش علائم تجویز می‌کند. به طور کلی مهمترین روش‌های درمان کیپ شدن بینی در بارداری عبارت است از:

  • بخور آب گرم برای مرطوب‌کردن مجاری تنفسی

  • شست‌وشوی بینی با سرم نمکی یا سالین

  • استفاده از اسپری سالین بینی

  • استفاده از دستگاه بخور یا مرطوب‌کننده هوا

  • نوشیدن مایعات کافی (آب و مایعات ولرم)

  • بالا نگه‌داشتن سر هنگام خواب

  • اجتناب از دود، گردوغبار و بوهای تند

  • تهویه مناسب هوای محیط

  • دوش آب ولرم برای کاهش احتقان

  • ورزش و تحرک ملایم متناسب با بارداری

  • استراحت کافی و کاهش خستگی

  • مصرف داروهای مجاز فقط با نظر پزشک

  • پرهیز از مصرف خودسرانه قطره‌ها و اسپری‌های ضداحتقان دارویی

روش

توضیح / کاربرد

نکته

بخور آب گرم

مرطوب‌کردن مجاری تنفسی و کاهش خشکی مخاط بینی

آب خیلی داغ استفاده نشود؛ خطر سرگیجه

شست‌وشوی بینی با سرم نمکی

پاک‌سازی ترشحات و کاهش التهاب مخاط

ایمن‌ترین روش در بارداری

مرطوب‌کننده هوا

کاهش خشکی هوای محیط و تسکین گرفتگی

تمیزکردن منظم دستگاه ضروری است

نوشیدن مایعات کافی

رقیق‌شدن ترشحات بینی و بهبود تنفس

آب و مایعات ولرم ارجح هستند

بالا نگه‌داشتن سر هنگام خواب

کاهش احتقان بینی به‌ویژه در شب

استفاده از بالش اضافه

اجتناب از محرک‌ها

کاهش تماس با دود، گردوغبار و بوی تند

پیشگیری از تشدید علائم

اسپری سالین بینی

مرطوب‌سازی مخاط بدون اثر دارویی سیستمیک

بدون نسخه و بی‌خطر

داروهای مجاز با نظر پزشک

در موارد شدید و مقاوم به درمان‌های خانگی

خوددرمانی دارویی ممنوع

ورزش و تحرک ملایم

بهبود جریان خون و کاهش احتقان

متناسب با شرایط بارداری

در این جدول، روش‌های ایمن و توصیه‌شده برای درمان و تسکین گرفتگی بینی در بارداری را مرور میکنیم.

عوارض گرفتگی بینی در بارداری

به ندرت ممکن است گرفتگی بینی در بارداری عوارض جدی را ایجاد کند. مهم‌ترین تاثیر منفی گرفتگی بینی در بارداری، اختلال خواب و کاهش کیفیت زندگی زنان باردار است. بیشتر زنان بارداری که گرفتگی بینی را تجربه می‌کنند، برای خواب شبانه مشکل دارند و تنگی نفس و خروپف، مانع خواب راحت آنها می‌شود. گاهی اوقات گرفتگی بینی در حاملگی احتمال ابتلا به عفونت‌های ویروسی یا باکتریایی را افزایش می‌دهد.

گرفتگی بینی معمولا تاثیری روی رشد جنین ندارد اما به‌هرحال هر چیزی که روی کیفیت زندگی مادر در دوران بارداری تاثیر منفی بگذارد؛ مانند بی‌خوابی در دوران بارداری، امکان این را دارد که روی جنین هم اثر داشته‌باشد. به همین دلیل هم بهتر است برای کنترل گرفتگی بینی و کاهش علائم حتما اقدامات لازم را انجام دهید.

نتیجه گیری

گرفتگی بینی در بارداری می‌تواند از چند هفته تا زمان زایمان ادامه داشته‌باشد. برای بیشتر افراد، ظرف چند روز تا دو هفته پس از زایمان، احتقان بینی نیز از بین می‌رود. با این حال اگر این شرایط روی زندگی روزمره شما تاثیر گذاشته یا این که به شدت خواب و استراحت شما را مختل کرده، بهتر است حتما با پزشک متخصص گوش و حلق و بینی در این زمینه صحبت کنید تا با راهکارها و درمان‌ها، میزان گرفتگی و علائم ناراحت‌کننده شما را کاهش دهد.

پرسش‌های متداول

گرفتگی بینی در بارداری و جنسیت جنین به هم ارتباط دارند؟

خیر، هیچ ارتباط علمی معتبری بین گرفتگی بینی در بارداری و جنسیت جنین وجود ندارد. مطالعات نشان می‌دهد که تورم بینی ناشی از تغییرات هورمونی کلی بارداری است و مستقل از جنسیت جنین عمل می‌کند.

برای گرفتگی بینی در بارداری چه کنیم؟

رفع گرفتگی بینی در بارداری با روش‌های ایمن و غیردارویی امکان‌پذیر است. شستشوی منظم بینی با محلول دارویی، استفاده از مرطوب‌کننده هوا و نوشیدن مایعات فراوان، تورم مخاط را کاهش می‌دهد.

چه عواملی باعث بدتر شدن گرفتگی بینی در بارداری می‌ شوند؟

عوامل متعددی می‌توانند گرفتگی بینی در بارداری را تشدید کنند از جمله قرارگیری در معرض دود سیگار (فعال یا غیرفعال) که مخاط بینی را تحریک می‌کند. آلاینده‌های محیطی، خشکی هوا و سابقه رینیت مزمن هم نقش دارند.

منتشر شده توسط مجله سلامت در پلتفرم رسانیکا