سندروم سیندرلا (ترس از استقلال) چیست و چه علائمی دارد؟

رسانیکامنبع: https://rasanika.com

سندروم سیندرلا (Cinderella syndrome) نوعی اختلال روانی است که باعث ترس از استقلال میشود. این اتفاق بیشتر برای دختران رخ می‌ دهد.

آنچه در این مقاله می‌خوانید

سندروم سیندرلا یک الگوی رفتاری روانشناختی است که با وابستگی مالی، عاطفی، روحی و فیزیکی (معمولا زنان نسبت به مردان) مشخص می‌شود. این اختلال بیشتر به دلیل شیوه تربیت والدین ایجاد می‌شود و برای درمان آن باید به فکر افزایش اعتمادبه‌نفس و تغییر نگرش فردی توسط روانشناس بود.

وقتی شخصی منتظر رابطه‌ای باشد تا به زندگی ایده‌آل برسد و مدام آرزو کند که از این وضعیت نجات پیدا کند اما مسئولیتی قبول نکند، دچار سندروم سیندرلا است. یکی از ویژگی‌های این سندروم این است که شخص هیچ استقلالی ندارد و در رابطه فقط به دنبال اهداف خود است. در نتیجه اگر به این هدف نرسد، به شدت دچار نگرانی شده و احساس پوچی می‌کند. سندرم سیندرلا در دختران شایع‌تر است و به نوع تربیت والدین در کودکی برمی‌گردد. اما راه درمان و روش پیشگیری از این اتفاق چیست؟

سندروم سیندرلا چیست؟

سندروم سیندرلا نوعی اختلال روانی است که از ویژگی‌های آن ترس از استقلال است. این اتفاق بیشتر برای دختران و کودکان رخ می‌دهد که در آن فرد زندگی خود را به‌خاطر شخص دیگری متوقف می‌کند و به دنبال قدرتی برای نجات خود می‌گردد. چنین شخصی می‌خواهد طرف مقابل نیازهای عاطفی، ذهنی و مالی او را تامین کند. این دسته از افراد به دنبال شخصی با اسب سفید هستند تا نیازهای خود را تامین کنند! اما خودشان هیچ تلاشی نمی‌کنند.

علائم سندروم سیندرلا چیست؟

مهم‌ترین نشانه سندرم سیندرلا احساس نیاز و وابستگی شدید به دیگران برای انجام کارهای ساده تا پیچیده است. این افراد تمایل دارند در موقعیت ضعف باقی بمانند و معمولا علائم زیر را نشان می‌دهند:

• فراموش‌کردن کارهای مهم مانند جلسات

• تغییر نظر درست قبل از رسیدن به اهداف

• احساس وحشت و استرس نسبت به ازدست‌دادن یا مرگ شریک زندگی

• کمال‌گرایی شدید

• احساس پوچی

افراد مبتلا به سندرم یا عقده سیندرلا ممکن است در دوره‌های تنهایی زندگی خود قوی و باهوش باشند و در جهت اهداف خود تلاش کنند. اما به‌محض واردشدن در یک رابطه تغییر رویه داده و نشانه‌های زیر را نشان دهند:

• روی حرفه و هدف خود کمتر تمرکز می‌کنند.

• دیگر برای خودشان و اهداف شخصی تصمیم‌گیری نمی‌کنند.

• بیشتر زمان خود را صرف جلب رضایت شریک زندگی‌شان می‌کنند.

• زندگی آنها به انتخاب‌ها و تصمیمات شریک زندگی بستگی دارد.

• به طور ناگهانی بیشتر از قبل زمان خود را صرف آشپزی و نظافت می‌کنند.

• با مشکلات مالی روبرو شده و مجبور هستند مسئولیت آن را برعهده بگیرند.

• به‌طور مداوم با یک سرماخوردگی و آنفولانزای ساده بیماری خود را به دیگران نشان می‌دهند.

• سرگرمی و علایق خود را کنار گذاشته و تمام وقت خود را با شریک زندگی می‌گذرانند.

• حتی اگر رابطه اشتباه باشد، آن را ترک نمی‌کنند.

ویژگی اصلی افراد مبتلا به سندروم سیندرلا انتظار برای آمدن کسی است همه چیز را درست کند و به زندگی آنها معنا دهد.

متن انگلیسی:
If you wish a handsome prince will come one day and relieve you from all your sufferings and miseries, maybe you are suffering from Cinderella Syndrome or Cinderella Complex
ترجمه متن:
اگر دوست دارید روزی یک شاهزاده خوش‌تیپ بیاید و شما را از تمام رنج‌ها و بدبختی‌ها رها کند، شاید از سندرم سیندرلا رنج می‌برید.

به نقل از سایت unb

علت سندروم سیندرلا: چرا به سندروم سیندرلا مبتلا می‌ شویم؟

علت بروز سندروم سیندرلا ریشه در کودکی، رسانه، فرهنگ و شخصیت افراد دارد و این سندروم را بیشتر در دختران می‌بینیم. به این افراد معمولا از کودکی آموزش داده نشده است که با ترس‌ها روبرو شوند. احتمالا تنها صحبت درمورد آینده این بوده است که همسر و مادر خوبی می‌شوند. یا در مورد ازدواج با یک شخص ثروتمند شوخی کرده‌اند. اما ایده‌ای برای قوی‌بودن و داشتن مسئولیت‌هایی در آینده بازگو نشده است.

در پسران معمولا سندرم سیندرلا وابستگی مالی ایجاد نمی‌کند. اما وابستگی‌های عاطفی و ذهنی ممکن است ایجاد شود. اگر در کودکی مدام برای پسر خود تصمیم بگیرید یا جرات متفاوت‌بودن به او ندهید، ممکن است دچار این سندروم شود.

برخی از این افراد احساس می‌کنند که والدینشان با آنها بدرفتاری می‌کنند یا نسبت به آنها بی‌توجه هستند. افراد مبتلا به سندروم سیندرلا مدام زندگی خود را با افسانه‌ها مقایسه می‌کنند. چنین افرادی نمی‌توانند به اهداف شخصی خود دست پیدا کنند. توانایی دخترانی که دچار سندروم سیندرلا هستند، محدود به مراقبت از خانواده یا تربیت فرزند می‌شود. این افراد نمی‌توانند استقلال مالی و ذهنی از خود نشان دهند.

سندروم سیندرلا بیشتر در زنان دیده می‌شود اما در مردان هم وجود دارد. در برخی فرهنگ‌ها، مردان نیز ممکن است به حمایت مالی یا عاطفی وابسته شوند.

علت اصلی ابتلا به عقده سیندرلا نوع تربیت فرزند در کودکی است.

سندروم سیندرلا در کودکان دختر بیشتر است یا پسر؟

سندروم سیندرلا در دختران شایع‌تر است. در چند دهه اخیر تحولات بیشتر شده و افراد با ویژگی‌های سندروم سیندرلا کمتر از قبل شده‌اند اما هنوز هم بسیاری از زنان در خانواده‌هایی تربیت می‌شوند که به‌جای استقلال، وابسته بودن را به آنها آموزش می‌دهند. در این خانواده‌ها پسر باید شجاع و مستقل باشد، اما دختران نباید چنین ویژگی داشته باشند.

این اتفاق برای دختران و زنان خطرناک است اجازه نمی‌دهد به اهداف شخصی خودشان در کسب و کار یا تحصیلات برسند. در نهایت، آنها به افراد بی‌دفاعی تبدیل می‌شوند که نمی‌توانند بدون کمک همسرشان کاری بکنند.

بدون شک، زنان به محافظت، امنیت و محبت مردان نیاز دارند اما اگر احساس کنند که بدون کمک مردان نمی‌تواند زندگی را ادامه دهند، احتمالا به سندرم سیندرلا مبتلا هستند.

مشخصات سندروم سیندرلا

درمان سندروم سیندرلا چیست؟

درمان سندرم سیندرلا شامل رویکردهای درمانی مختلفی است که برای افزایش عزت نفس و استقلال شخصی استفاده می‌شوند. درمان شناختی-رفتاری (CBT) و خانواده درمانی می‌توانند ارتباطات فردی را بهتر کنند و به مرور عادت‌های غلط فرد مبتلا به سندروم سیندرلا را تغییر دهند. در کنار این موراد، آموزش قاطعیت و جرات‌مندی، افزایش اعتمادبه‌نفس و ایجاد هدف برای رسیدن به آن در زندگی هم بسیار کمک‌کننده است.

۱. خودشناسی بیشتر در عقده سیندرلا

برای اینکه بتوانید بر این ذهنیت غلبه کنید، باید ابتدا نقاط قوت و ضعف خود را بشناسید. هر نکته‌ای که به رشد شما کمک می‌کند، یادداشت کنید. سعی کنید نقاط قوت خود را توسعه دهید تا برای خوشبختی به دیگران وابسته نباشید.

۲. افزایش عزت نفس در سندروم سیندرلا

تنها راهی که شما را به رویاهایتان نزدیک می‌کند، افزایش عزت نفس است. در این صورت به‌جای اینکه نیاز داشته‌باشید دیگران از شما محافظت کنند، خودتان در برابر مشکلات زندگی می‌ایستید. برای به‌دست‌آوردن اعتمادبه‌نفس باید دانش خود را افزایش دهید. سخت‌کوش باشید و به پتانسیل‌های خود اعتماد کنید.

سعی کنید با افراد مستقل بیشتر ارتباط داشته‌باشید. اگر دختر هستید، ارتباط با زنان مستقل ایده بسیار خوبی است. شما می‌توانید در هر حوزه‌ای اعم از فناوری، تجارت، کشاورزی یا هنر زنان مستقل را پیدا کنید. شبکه‌های اجتماعی راه خوبی برای ارتباط با این افراد است. با الهام‌گرفتن از این افراد می‌توان قدم‌های بزرگی در مسیر پیشرفت برداشت.

یکی از روش‌های درمان سندرم سیندرلا افزایش اعتمادبه‌نفس است.

۴. عمل گرایی در سندرم سیندرلا

باید یاد بگیرید که بدون شکست و ریسک چیزی به دست نمی‌آید. یکی از کلیدهای موفقیت شکست است. سعی کنید جرات خود را افزایش داده و اقدام کنید. به‌مرور می‌توانید ریسک و شکست را مدیریت کنید. البته در ابتدا باید قدم‌های کوچک بردارید تا در نهایت به قدم‌های بزرگ‌تر برسید.

۵. استقلال بیشتر در سندروم سیندرلا

مهم‌ترین اقدام برای افراد مبتلا به سندروم سیندرلا استقلال از نظر مالی، عاطفی و ذهنی است. آموزش مهارت‌های مختلف به حس استقلال کمک می‌کند. در نتیجه وابستگی شما به شخص دیگر به حداقل می‌رسد.

عوارض سندروم سیندرلا چیست؟

سندروم سیندرلا می‌تواند به زندگی شخص ضربه جدی وارد کند. از مهم‌ترین مشکلات آن می‌توان به دست‌نیافتن به اهداف شخصی و احساس پوچی اشاره کرد. افرادی که به عقده سیندرلا مبتلا هستند، نمی‌توانند در حرفه خود پیشرفت زیادی داشته‌باشند و ترس ازبین‌رفتن رابطه و تنهایی آنها را مضطرب می‌کند. عارضه دیگر این است که این افراد به‌سختی می‌توانند تصمیمات مهم در زندگی بگیرند. به طور کلی عوارض سندرم سیندرلا را می‌توان در موارد زیر دسته‌بندی کرد:

• از دست‌دادن فرصت‌های شغلی و تحصیلی

• احساس پوچی و طرد شدن از دیگران

• وابستگی و روابط ناسالم

• مشکلات مالی شدید و نداشتن توانایی مدیریت مالی

پیشگیری از سندروم سیندرلا

ریشه سندروم سیندرلا ناامیدی از خود یا دنیا و عدم استقلال است. برای پیشگیری از این وضعیت باید از کودکی مراقب رفتارها باشیم. حقایق زندگی را باید دلسوزانه و در طول زمان به کودک نشان دهیم. در غیر این صورت غافلگیری می‌تواند صدمات جبران‌ناپذیری ایجاد کند.

نکات زیر می‌توانند ایده خوبی برای پیشگیری از سندرم سیندرلا در کودکان باشد:

• به کودک خود فرصت شکست بدهید و در مورد شکست‌های او منطقی صحبت کنید.

• در سنین نوجوانی و جوانی آنها را از مبارزات یا شکست‌های خود مطلع کنید.

• در مواجهه با شرایط سخت رفتار آرامی داشته‌باشید. باید به فرزند خود نشان دهید که این سختی‌ها در زندگی طبیعی است.

• گاهی در مورد موقعیت‌های سخت زندگی و نحوه گذر از آنها با فرزند خود صحبت کنید.

• به آنها آموزش دهید که در مواجهه با سختی‌ها به‌جای پریشانی به دنبال راه‌حل باشند.

• به او توضیح دهید که زندگی همیشه منصفانه نیست.

با تربیت صحیح، می‌توان از ابتلای کودک به عقده سیندرلا جلوگیری کرد.

نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به دکتر

سندروم سیندرلا در برخی نوجوانان و جوانان دیده می‌شود که مهم‌ترین علت آن نحوه رفتار والدین در کودکی است. اگرچه کودک باید در محیطی سالم و بدون تنش بزرگ شود اما نباید واقعیت‌های زندگی را از چشم او دور کرد. در این صورت در بزرگسالی نمی‌تواند با مشکلات روبرو شود. در این شرایط شخص برای رسیدن به آرزوهای خود به دنبال شاهزاده‌ای با اسب سفید است تا تمامی نیازهای او را برطرف کند.

پرسش‌های متداول

اختلال سیندرلا چیست؟

در این اختلال شخص از استقلال داشتن می‌ترسد و به دنبال شخصی برای رسیدن به آرزوهای خود است.

سندروم سیندرلا چقدر شایع است؟

اطلاعات دقیقی از میزان شیوع سندرم سیندرلا در دسترس نیست. اما طیف‌هایی از آن مانند وابستگی مالی، عاطفی و فیزیکی می‌تواند شیوع بالایی داشته‌باشد.

سندروم سیندرلا اولین بار از کجا آمد؟

تاریخچه سندروم سیندرلا یا اصطلاح سندرم سیندرلا اولین‌بار توسط کولت داولینگ نویسنده کتابی به همین نام در سال ۱۹۸۹ عنوان شد. او در این کتاب عنوان کرد که دختران طوری تربیت می‌شوند که همیشه وابسته باشند و بدون محافظت نتوانند زندگی کنند. این دسته از دختران سخت‌کوشی و هوش خود را کافی نمی‌دانند و به دنبال شخص دیگر یا نیروی خارجی هستند تا آنها را نجات دهد.

ریشه سندروم سیندرلا در چیست؟

ریشه سندروم سیندرلا ناامیدی از خود یا دنیا و عدم استقلال فردی است. اگر تربیت کودکی غلط باشد یا کودک در محیطی قرار بگیرد که به عزت نفسش لطمه بزند، ممکن است دچار سندروم سیندرلا شود.