ارتودنسی متحرک چیست و چه تفاوتی با ارتودنسی ثابت دارد؟
منبع: https://rasanika.com
ارتودنسی متحرک یکی از روش های محبوب مرتب کردن دندان است که زیبایی دندان را بیشتر میکند. انواع مختلفی از پلاک متحرک وجود دارد.
آنچه در این مقاله میخوانید
ارتودنسی متحرک یکی از روشهای مرتب کردن دندان است که براکت نداشته و به دندانها متصل نمیشود. پلاک متحرک را میتوان هنگام غذا خوردن یا مسواک زدن از دهان خارج کرد و اگر ناهنجاریهای دندان محدود باشد، این روش گزینه بسیار خوبی است.
ارتودنسی متحرک یکی از پرطرفدارترین روشها ارتودنسی است. این روش برای درمان مسائل مختلف ارتودنسی مانند نامرتبی دندانها و مشکلات بایت، با اعمال فشار ملایم جهت حرکت تدریجی دندانها در دراز مدت استفاده میشود. اگر تصمیم دارید از این روش ارتودنسی استفاده کنید یا پزشک برای ناهنجاری دندان شما بریس متحرک را پیشنهاد داده است، در این مطلب همراه ما باشید.
ارتودنسی متحرک چیست؟
ارتودنسی دندان انواع مختلفی دارد که برای انواع ناهنجاریهای دندان طراحی شدهاند. برخی از ارتودنسیها ثابت بوده و براکتها روی دندانها میچسبند. اما برخی دیگر ارتودنسی متحرک است. این نوع ارتودنسیها به دندانها متصل نیستند. شما میتوانید در هر زمانی آن را از دهان خارج کرده و بهراحتی داخل دهان بگذارید. در این نوع ارتودنسی آزادی عمل شما بیشتر بوده و رعایت بهداشت راحتتر میشود.
زمانی که ارتودنسی متحرک وارد بازار دندانپزشکی شد، تحول عظیمی در این حوزه ایجاد کرد. بهویژه نوعی از آن به نام الاینر شفاف طرفداران زیادی پیدا کرد. در آن زمان اشخاص میتوانستند برای اولینبار بدون محدودیت از ارتودنسی استفاده کنند. زیرا در زمان خوردن غذا یا مسواک زدن میتوان آن را از دهان خارج کرد و بهراحتی غذا خورد.
انواع پلاک ارتودنسی متحرک کدام است؟
ارتودنسی متحرک محدود به یک نوع نمیشود. انواع مختلفی از این دستگاههای متحرک وجود دارند. هرکدام از آنها ویژگی خاصی داشته و برای ناهنجاریهای خاصی مناسباند.
۱. ارتودنسی متحرک نامرئی، سیم متحرک ارتودنسی
ارتودنسی نامرئی یا الاینر شفاف نوعی پلاک است که حالت شیشهای داشته و روی دندانها را میگیرد. این نوع ارتودنسی براکت و سیم فلزی ندارد. تقریبا هر ۲ هفته یکبار پلاک تعویض میشود تا به دندانها فشار وارد کند. به دلیل نامرئی بودن این پلاکها، بسیاری از افراد تمایل به استفاده از ارتودنسی نامرئی دارند.
متن انگلیسی:
Removable orthodontic appliances are used to treat dental and malocclusion problems.
ترجمه فارسی:
پلاکهای ارتودنسی متحرک برای درمان مشکلات دندانی و مال اکلوژن (ناهماهنگی فک) استفاده میشود.به نقل از سایت smile2impress
۲. پلاک متحرک با فنر زد (ارتودنسی متحرک تک فک)
از پلاک متحرک با فنر Z برای اصلاح دندانهای قدامی که عقب هستند، استفاده میکنند. با استفاده از این پلاک دندان به سمت جلو حرکت کرده و با دندانهای دیگر در یک ردیف قرار میگیرد. برای ارتودنسی کودکان نیز ممکن است دندانپزشکان این روش را مناسب بدانند.
پلاکهای ارتودنسی متحرک برای درمان مشکلات دندانی و مال اکلوژن (ناهماهنگی فک) استفاده میشود.
۳. پلاک فانکشنال (ارتودنسی متحرک برای کودکان)
این نوع ارتودنسی علاوه بر صاف کردن دندانها به بهبود وضعیت فک بالا و پایین هم کمک میکند. اگر فضای فک بالا یا پایین کوچک باشد، دندانپزشک میتواند بهجای کشیدن دندانها از ارتودنسی فانکشنال برای بزرگسالان و کودکان استفاده کند. این پلاک متحرک بوده و با فشار به فک باعث حرکت استخوانها میشود.
۴. ریتینر (تثبیتکننده ارتودنسی)
پس از اتمام ارتودنسی ثابت لازم است برای تثبیت درمان از ریتینرها استفاده شود. بدون استفاده از این پلاکها ممکن است دندانها کج شده و به حالت قبل بازگردند. تثبیتکنندههای ارتودنسی خود به دو نوع تقسیم میشوند:
ریتینر هاولی: از سال ۱۹۲۰ برای تثبیت دندانهای فک بالا از آن استفاده میشود. جنس آن پلاستیک و سیم خم شونده است.
ریتینر شفاف: این نوع از تثبیتکنندهها شبیه به الاینر شفاف هستند. به دلیل نامرئی بودن طرفداران زیادی دارند.
اینفوگرافی ارتودنسی متحرک
ارتودنسی متحرک برای چه افرادی مناسب است؟
این نوع ارتودنسی برای بسیاری از افراد با طیف مختلف ناهنجاریهای دندان مناسب است. برای استفاده از ارتودنسی متحرک محدودیت سنی تعریف نشده است. دندانپزشک میتواند برای سادهترین مشکلات تا پیچیدهترین آنها از این روش استفاده کند. همانطور که گفتیم ارتودنسی متحرک انواع مختلفی دارد. برخی از انواع آن مشکلات ساده دندان را با حرکت دندان برطرف میکنند. اما برخی دیگر میتوانند فک بالا و پایین را بهمرور حرکت دهند.
اگر به دلیل فضای کم در فک دچار همپوشانی دندانها هستید یا مشکل اپن بایت (وجود فاصله بین فک بالا و پایین) دارید، میتوانید با این روش ناهنجاری را درمان کنید. همچنین مواردی مانند اورجت (بیرونزدگی دندانهای فک بالا) و کراس بایت (جلو آمدن چند دندان در فک پایین نسبت به فک بالا) با این روش ارتودنسی برطرف میشوند.
مزایای ارتودنسی متحرک چیست؟
هرکدام از روشهای ارتودنسی مزایا و معایبی دارند. قبل از هر تصمیمی باید بهخوبی این موارد را بررسی کنید. مزایا ارتودنسی متحرک دندان شامل موارد زیر میشود:
میتوان هنگام غذا خوردن یا مسواک زدن آن را از دهان خارج کرد.
تنظیم آن بسیار آسان است. با خم کردن سیمها یا برش دادن پایه اکریلیک میتوان آن را تنظیم کرد.
خطر آسیب به دندان بسیار کم است. (در ارتودنسی ثابت به دلیل نیروی بیش از حد روی دندان ممکن است ریشه تحلیل برود.)
اگر درد غیرقابلتحمل باشد یا موقعیت آن مناسب نباشد، میتوان بهصورت موقت از دهان خارج کرد.
در موقعیتهای حساس اجتماعی میتوانید دستگاه ارتودنسی را از دهان خارج کنید.
انواع مختلف ارتودنسی متحرک نسبت به ارتودنسی ثابت کمتر به چشم میآیند.
معمولا این نوع دستگاهها گران نیستند.
الاینرها و پلاکهای متحرک بسیار کاربردیتر و راحتتر از بریسها یا دیگر انواع درمانهای ثابت و ارتودنسی سنتی هستند. بیماران در غذا خوردن هیچ محدودیتی ندارند و میتوانند غذاهای سفت و رنگی (چای، قهوه و غیره) را مصرف کنند. همچنین میتوانند به سادگی یک تکه میوه را گاز بزنند، بدون اینکه خطر شکستن پلاک یا لکه دار شدن آن وجود داشته باشد. امکان برداشتن دستگاه ارتودنسی برای رویدادهای مهم مانند عروسی یا مصاحبه شغلی وجود دارد.
ارتودنسی متحرک بهتر است یا ثابت؟
نمیتوان گفت کدام نوع ارتودنسی بهتر از نوع دیگر است. هرکدام از انواع روشهای ارتودنسی مزایا و معایب خاصی دارند. اگر ناهنجاریهای دندان شما جزئی است و چندین دندان نیاز به حرکت ندارند، احتمالا میتوانید از ارتودنسی متحرک استفاده کنید. اما اگر متخصص ارتودنسی تشخیص دهد، دندانهای شما نیاز به نیروی شدید برای حرکت دارند، از روش ارتودنسی ثابت استفاده میکند.
مدت زمان درمان با ارتودنسی متحرک چقدر است؟
ارتودنسی چه به صورت ثابت و چه متحرک از خدمات دندانپزشکی است که نیاز به صبر و تحمل دارد. مدت زمان ارتودنسی به عوامل مختلفی بستگی دارد. پزشک باتوجهبه سن بیمار، نوع ناهنجاری و شدت آن ممکن است از ۱۲ تا ۳۶ ماه استفاده از پلاک متحرک را توصیه کند. در برخی مواقع برای تثبیت درمان بعد از ارتودنسی ثابت مدت کوتاهی از ارتودنسی متحرک استفاده میشود.
پزشک باتوجهبه سن بیمار، نوع ناهنجاری و شدت آن ممکن است از ۱۲ تا ۳۶ ماه استفاده از پلاک متحرک را توصیه کند.
چند ساعت در روز باید از ارتودنسی متحرک استفاده کرد؟
برای موفقیت در درمان باید به طور منظم از پلاک متحرک استفاده کرد. تنها میتوانید برای خوردن غذا یا مسواک زدن آن را از دهان خارج کنید. معمولا دندانپزشکان توصیه میکنند که حداکثر ۴ ساعت در شبانهروز پلاک را از دهان خارج کنید.
روش مراقبت از دندان ها با ارتودنسی متحرک (چگونه از ارتودنسی متحرک مراقبت کنیم؟)
پلاکهای متحرک بسیار حساس هستند. زمانی که پلاک داخل دهان شما است، نباید غذاهای سفت، چسبناک و شیرین بخورید. بههیچوجه پلاک را در آب جوش نشویید. این کار باعث باز شدن پلاستیک و موقعیت نامناسب در دهان میشود.
ممکن است در چند روز اول هنگام گفتار کمی مشکل داشته باشید. با تمرین بهمرور این مشکل برطرف میشود. معمولا مشکل گفتار بیشتر از ۲ یا ۳ روز طول نمیکشد.
یک حلال مخصوص شستشو تهیه کنید و هفتهای یکبار پلاک ارتودنسی را درون آن بشویید. در مورد شستشو با دندانپزشک مشورت کنید یا عکس ارتودنسی متحرک و فیلم ارتودنسی متحرک را مشاهده کنید تا روش صحیح آن را بیاموزید.
پلاکهای ارتودنسی متحرک بسیار حساس هستند.
آیا با ارتودنسی متحرک می توان غذا خورد؟
یکی از اصلیترین مزیتهای این روش ارتودنسی دندان، امکان خارج کردن آن از دهان هنگام خوردن غذا و نوشیدنی است. دقت داشته باشید که غذاهای سفت، چسبناک و شیرین میتوانند به پلاک آسیب وارد کنند. به همین دلیل زمانی که دستگاه ارتودنسی داخل دهان است، نباید چنین غذاهایی بخورید.
چه مایعاتی را نمی توان همراه با ارتودنسی متحرک نوشید؟
مایعات شیرین و دارای رنگهای شیمیایی میتوانند به پلاک ارتودنسی آسیب وارد کنند. نوشیدنیهای گازدار و انرژیزا نیز ممکن است به پلاک آسیب بزنند. به همین دلیل بهتر است هنگام نوشیدن هر نوع نوشیدنی آن را از دهان خارج کنید.
معایب ارتودنسی متحرک چیست؟
ارتودنسی متحرک همانند دیگر روشهای ارتودنسی معایبی به همراه دارد. مهمترین معایب این روش عبارتند از:
روی گفتار تاثیر دارد.
ناهنجاریهای محدود دندان را میتوان با این روش برطرف کرد. برای حرکات دندان که نیاز به نیروی بیشتر دارند، باید از ارتودنسی ثابت استفاده شود.
ناهنجاریهای متعدد مانند تحلیل لثه در ارتودنسی را نمیتوان با آن برطرف کرد. برای حرکت چندین دندان باید از ارتودنسی ثابت استفاده شود.
اگر شخص همکاری لازم را نداشته باشد و از پلاک به طور منظم استفاده نکند، درمان بیتاثیر است.
استفاده از دستگاههای ارتودنسی فک پایین دشوار است و بهراحتی نمیتوان آن را تحمل کرد. معمولا پلاک متحرک برای فک پایین ساخته نمیشود.
مزایای ارتودنسی متحرک | معایب ارتودنسی متحرک |
معمولا این نوع دستگاهها گران نیستند | روی گفتار تاثیر دارد. |
کمتر به چشم میآیند | ناهنجاریهای متعدد را نمیتوان با آن برطرف کرد. |
میتوانید دستگاه ارتودنسی را از دهان خارج کنید | استفاده از دستگاههای ارتودنسی فک پایین دشوار است و بهراحتی نمیتوان آن را تحمل کرد. |
خطر آسیب به دندان بسیار کم است | اگر شخص همکاری لازم را نداشته باشد و از پلاک به طور منظم استفاده نکند، درمان بیتاثیر است. |
تنظیم آن بسیار آسان است | —– |
مزایا و معایب ارتودنسی متحرک
نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به دکتر
ارتودنسی متحرک روشی متداول در زیبایی دندان است. در این روش براکتی روی دندانها وصل نمیشود. میتوان بهراحتی برای خوردن غذا یا مسواک زدن آن را از دهان خارج کرد. انواع مختلفی از پلاک متحرک وجود دارد. یک نوع از آن نامرئی بوده و به آن الاینر شفاف میگویند. نوع دیگر تثبیتکننده ارتودنسی است و بعد از اتمام درمان با ارتودنسی ثابت استفاده میشود. ارتودنسی فانکشنال نیز برای درمان مشکلات فک استفاده میشود.
پرسشهای متداول
ارتودنسی متحرک چیست و چه تفاوتی با ارتودنسی ثابت دارد؟
در ارتودنسی ثابت براکتها روی دندانها چسبیده و با سیم فلزی به هم وصل شدهاند. اما در ارتودنسی متحرک هیچ براکتی روی دندانها وصل نشده و میتوان پلاک متحرک را زمان خوردن غذا یا مسواک زدن از دهان خارج کرد.
ارتودنسی متحرک برای چه دندان هایی است؟
برای طیف گستردهای از مشکلات دندان مانند همپوشانی دندانها، اپن بایت، اورجت و کراس بایت میتوان از این روش استفاده کرد. اما اگر ناهنجاریهای دندان شدید بوده و برای ایجاد تغییر نیاز به نیروی شدید باشد، دیگر نمیتوان پلاک متحرک را استفاده کرد و باید به دنبال روش ارتودنسی ثابت بود.
قالب ارتودنسی متحرک چیست؟
پلاک یا ارتودنسی متحرک فک بالا و پایین یک قالب یا سینی سفارشی است که روی دندانها قرار میگیرد و به راحتی قابل جابجایی است. این قالب فشار ملایمی روی دندان وارد میکند تا شکل مرتبتری به خود بگیرد. مشاهده تصاویر ارتودنسی متحرک قبل و بعد از انجام آن، به خوبی تغییرات آن را نشان میدهد.
چه عواملی در طول درمان با ارتودنسی متحرک تاثیر دارد؟
مهمترین عامل همکاری شما با دندانپزشک است. برخی افراد از پلاک متحرک به طور منظم استفاده نکرده و در نتیجه درمان موفقیتآمیز نمیشود. نگهداری از پلاک نیز مسئله مهم دیگری است. نباید دستگاه ارتودنسی را با آب جوش تمیز کنید. زیرا پلاستیک آن باز میشود. برای تمیزکردن آن از مسواک مخصوص استفاده کرده و هفتهای یکبار در محلول شستشو قرار دهید.
ارتودنسی متحرک براکت دارد یا نه؟
در روش ارتودنسی متحرک براکتی روی دندانها وصل نمیشود. این نوع ارتودنسی یا از جنس پلاستیک و سیم فلزی است. سیم روی دندانها قابلمشاهده است. نوع نامرئی آن نیز الاینر شفاف بوده و میتوان بهراحتی در انظار عمومی از آن استفاده کرد.
آیا ارتودنسی متحرک درد دارد؟
تمامی روشهای ارتودنسی به دلیل ایجاد فشار روی دندانها درد دارند. اما در روش ارتودنسی متحرک نیروی اعمال شده کمتر از ارتودنسی ثابت است. به همین دلیل درد کمتری احساس میکنید.