سکس در نوجوانی؛ راهنمای مراقبت از سلامت جنسی نوجوانان
منبع: https://rasanika.com
آنچه در این مقاله میخوانید
سکس در نوجوانی یکی از موضوعات حساس و مهم سلامت جسمی، روانی و اجتماعی نوجوانان بوده که با آغاز بلوغ و تغییرات جسمی و هورمونی در دختران و پسران همراه است.. در این دوره، نوجوان با تغییرات بلوغ، افزایش کنجکاوی جنسی، شکلگیری روابط عاطفی و تأثیرپذیری از همسالان و فضای مجازی روبهرو میشود. اگر والدین درباره سکس در دوران نوجوانی سکوت کنند یا واکنش اشتباه نشان دهند، احتمال پنهانکاری، تصمیمهای غلط و دریافت اطلاعات نادرست بیشتر میشود. رابطه جنسی زودهنگام میتواند با خطراتی مانند بارداری ناخواسته، بیماریهای مقاربتی، آسیب روانی، اضطراب و کاهش اعتماد به نفس همراه باشد. به همین دلیل، مشاوره با روانشناس و آموزش جنسی سالم و متناسب با سن نوجوان برای پیشگیری از رفتارهای پرخطر و تقویت مهارت تصمیمگیری ضروری است.
سکس در نوجوانی یکی از چالشهای مهمی است که بسیاری از خانوادهها با آن مواجه میشوند. والدین ممکن است ندانند از چه سنی باید درباره سکس با نوجوان خود صحبت کنند، چطور به سوالات او جواب بدهند یا اگر متوجه رابطه، دیدن محتوای جنسی یا کنجکاوی جنسی فرزندشان شدند چه واکنشی نشان دهند. از طرف دیگر، نوجوانان هم در دوره بلوغ با تغییرات زیادی روبهرو میشوند و اگر پاسخ درستی برای سوالات خود پیدا نکنند، ممکن است به سراغ دوستان، شبکههای اجتماعی یا منابع نامعتبر بروند. صحبت درباره سکس در دوران نوجوانی به معنی تشویق نوجوان به رابطه جنسی نیست. آموزش درست و متناسب با سن میتواند به نوجوان کمک کند بدن خود را بهتر بشناسد، مرزهای شخصی را جدی بگیرد، در برابر فشار دیگران نه بگوید و تصمیمهای آگاهانهتری بگیرد. در این مقاله در مورد سکس در دوران نوجوانی و راهنمای کمک به والدین صحبت میکنیم.
سکس نوجوانی یعنی چه؟
به رفتارها، کنجکاویها، افکار، احساسات و تجربههایی که در دوره نوجوانی با میل جنسی، رابطه عاطفی، شناخت بدن و صمیمیت بدنی ارتباط دارند، سکس نوجوانی میگویند. نوجوانی دورهای است که فرد از کودکی فاصله میگیرد و به سمت بزرگسالی حرکت میکند، اما هنوز از نظر عاطفی، شناختی و تصمیمگیری در حال رشد است. به همین دلیل، رابطه جنسی در نوجوانی فقط یک موضوع جسمی نیست و میتواند با احساسات شدید، فشار همسالان، نیاز به پذیرفته شدن، ترس از طرد شدن و نبود تجربه کافی همراه باشد.
درک درست از سکس در نوجوانی برای والدین بسیار مهم است، چون داشتن کنجکاویهای جنسی نوجوان به معنی شروع یا میل به رابطه جنسی نیست. ممکن است نوجوان درباره بلوغ، تغییرات بدن، رابطه عاطفی، عشق، حریم خصوصی یا محتوای جنسی اینترنتی سوال داشته باشد. اگر والدین این سوالها را با ترس یا عصبانیت پاسخ دهند، نوجوان ممکن است احساس شرم کند و دیگر مسائل مهم را با خانواده در میان نگذارد. بهتر است والدین بین کنجکاوی طبیعی، رابطه عاطفی، رفتار پرخطر و نشانههای سوءاستفاده تفاوت قائل شوند.
آیا میل جنسی و سکس در نوجوانی طبیعی است؟
میل جنسی در نوجوانی تا حد زیادی بخشی از روند طبیعی بلوغ است و به دلیل تغییرات هورمونی، رشد جسمی، شکلگیری هویت فردی و افزایش توجه به رابطه عاطفی ایجاد میشود. طبیعی بودن میل جنسی به این معنا نیست که نوجوان برای رابطه جنسی آماده است یا باید وارد رابطه شود. نوجوان ممکن است از نظر جسمی نشانههای بلوغ را تجربه کند، اما هنوز از نظر روانی، عاطفی، قانونی و اجتماعی آمادگی کافی برای تصمیمگیری درباره سکس در دوران نوجوانی نداشته باشد.
اگر میل جنسی با رفتارهای اجباری، اضطراب شدید، افت عملکرد تحصیلی، مصرف مداوم محتوای جنسی، پنهانکاری شدید یا رابطه ناسالم همراه شود، بهتر است والدین از روانشناس نوجوان یا متخصص سلامت روان کمک بگیرند.
نوجوانان نمیتوانند واقعبینانه تمامی خطرات ناشی از رابطه جنسی را در نظر بگیرند.
علت تمایل سکس در نوجوانی چیست؟
تمایل به سکس در نوجوانی ترکیبی از عوامل جسمی، روانی، خانوادگی، اجتماعی و رسانهای ایجاد میشود. بلوغ و تغییرات هورمونی میتوانند باعث افزایش میل جنسی شوند، اما احساس تنهایی، نیاز به توجه، کنجکاوی، تجربه رابطه عاطفی، فشار همسالان، دیدن محتوای جنسی و نبود آموزش درست هم در شکلگیری رفتارهای جنسی نوجوان نقش دارند. به همین دلیل، وقتی والدین با کنجکاوی یا تمایل جنسی نوجوان روبهرو میشوند، بهتر است فقط به دنبال کنترل فوری رفتار نباشند و ریشههای آن را هم بشناسند.
نوجوانان و جوانان در مواقع زیادی در حال صحبتکردن و فکرکردن به رابطه جنسی هستند. بسیاری از آنها هم فعالیت جنسی را تجربه میکنند. حتی نوجوانانی که از نظر جنسی فعال نیستند هم پیامهای مختلف و گیجکننده در مورد رابطه جنسی و روابط دیگر دریافت میکنند. نوجوانان به جهان اطلاعات دسترسی دارند و به همین دلیل باید اقدامات لازم را برای محافظت از سلامت جنسی آنها انجام دهید. شناخت علت تمایل جنسی در نوجوانی کمک میکند والدین واکنش دقیقتر و آرامتری داشته باشند.
۱. بلوغ و تغییرات جنسی در دوره نوجوانی و سکس در نوجوانی
بلوغ یکی از مهمترین دلایل افزایش کنجکاوی و میل جنسی در نوجوانی است. در این دوره، بدن نوجوان تغییر میکند، هورمونهای جنسی فعالتر میشوند و نوجوان نسبت به بدن خود و دیگران آگاهی بیشتری پیدا میکند. این تغییرات ممکن است برای خود نوجوان هم گیجکننده باشد، به خصوص اگر قبلا درباره بلوغ، رابطه جنسی، حریم خصوصی و مراقبت از بدن آموزش درستی ندیده باشد. برای رشد سالم فرزندتان باید با او احساس راحتی داشته و مسائل مربوط به جنسیت و بلوغ او را جدی بگیرید. در این رابطه به مسائل زیر دقت کنید:
نوجوان دررابطهبا بدن درحالرشد خود حساسیت دارد
در دوره نوجوانی در مورد بدن خود انتخابهایی داشته و تصمیمهایی میگیرد
احساس صمیمیت، جذابیت و علاقه به دیگران را درک کرده و بیان میکند
روابط مختلفی را ایجاد و حفظ میکند.
به این نکته توجه داشته باشید که شما مهمترین الگوی فرزند خود هستید. شما میتوانید با تقویت ارزشها و باورهای مربوط به ایمنی، مسئولیتپذیری، ارتباط صادقانه و احترام در روابط به فرزند خود کمک کنید.
۲. درک روابط جنسی نوجوانان
اکثر نوجوانان در برخی مراحل رفتار جنسی را آزمایش میکنند اما همه روابط نوجوان شامل سکس نمیشود. نوجوانان از نظر عاطفی و اجتماعی هم به بلوغ میرسند. ممکن است آنها صمیمیت عاشقانه را تجربه کرده و راههایی برای ابراز عشق و علاقه داشته باشند. حتی ممکن است نسبت به روابط بزرگسالان کنجکاو بوده و بخواهند این روابط را بررسی کنند. خوب است با درک این موارد برای پیشگیری از سکس نوجوان اقدامات لازم را انجام دهید.
برای درک روابط جنسی نوجوانان باید به این نکته توجه کرد که نوجوان همیشه از روی تصمیم منطقی و کامل وارد رابطه نمیشود. گاهی رابطه عاطفی، نیاز به دیده شدن، ترس از دست دادن طرف مقابل، فشار دوستان یا تصور اشتباه از عشق باعث میشود نوجوان مرزهای خود را نادیده بگیرد. بعضی نوجوانان ممکن است فکر کنند رابطه جنسی نشانه علاقه واقعی است، در حالی که رابطه سالم باید بر پایه احترام، امنیت، رضایت، مسئولیت و توانایی نه گفتن شکل بگیرد.
متن انگلیسی:
Reproductive health experts recommend that it is better not to have sex before the age of 20 for men and before the age of 18 for women.
ترجمه فارسی:
کارشناسان بهداشت باروری توصیه میکنند که بهتر است قبل از ۲۰ سالگی برای مردان و قبل از ۱۸ سالگی برای زنان، رابطه جنسی انجام نگیرد.به نقل از سایت healthychildren
۳. نقش والدین در تفاوت نگاه نوجوان به سکس
والدین در موضوع سکس در نوجوانی میتوانند تفاوت زیادی ایجاد کنند. نوجوانانی که به طور مکرر با والدین خود در مورد موضوعات مختلف مربوط به رابطه جنسی گفتگو میکنند، بهاحتمال زیاد سکس را تا بزرگسالی به تعویق میاندازند. این نوجوانان هنگام شروع رابطه جنسی از سکس پرخطر دوری کرده و از کاندوم و سایر روشهای پیشگیری از بارداری استفاده میکنند. بیشتر نوجوانان در تصمیمگیریهای خود در مورد سکس والدین خود را بسیار مؤثر میدانند.
در برخی از مدارس آموزش جنسی دررابطهبا پرهیز و رابطه جنسی ایمنتر ارائه میشود. اما این مورد نیز بهاندازه والدین بر روابط نوجوان تأثیرگذار نیست. به همین دلیل صحبت درمورد انواع رابطه و سکس نوجوانی در خانه بسیار مهم است. حتی اگر نوجوان در مدرسه اطلاعات درستی از این موضوع به دست آورد، نباید از تأثیر والدین غافل شد. دیدگاه والدین در مورد سکس و نحوهی برخورد آنها با مسئله سکس با فرزند نوجوان خود، تأثیر بسیار زیادی در رویکرد نوجوان نسبت به مسئله سکس دارد.
دیدگاه والدین در مورد سکس و نحوهی برخورد آنها با مسئله سکس با فرزند نوجوان خود، تأثیر بسیار زیادی در رویکرد نوجوان نسبت به مسئله سکس دارد.
چرا باید با نوجوانان در مورد سکس صحبت کرد؟
بهتر است در سنین نوجوانی به فرزند خود اطلاع دهید که اگر سؤالی در مورد رابطه جنسی دارد، شما آماده صحبت در مورد آن هستید. ممکن است نوجوان برای صحبت در مورد رابطه جنسی با شما احساس راحتی نکند و بزرگسال مورد اعتماد دیگری را انتخاب کند. این فرد میتواند یکی از اعضای خانواده، یک دوست، پزشک عمومی یا مشاور باشد. اگر فرزندتان نمیخواهد با شما صحبت کند، از او بخواهید سه نفر از افراد مورد اعتمادش را لیست کند و در صورت نیاز با آنها صحبت کند.
اگر نوجوان در مرحلهای نیست که بخواهد با کسی صحبت کند، باید مراقب نشانههای فکر به رابطه جنسی یا انجام سکس در دوران نوجوانی باشید. بسیاری از نوجوانان قبل از آمادگی احساسی از نظر جسمی آماده سکس هستند. درصورتیکه هر یک از علائم زیر را مشاهده کردید بدانید که زمان گفتگو رسیده است:
روابط عاشقانه جدید و ابراز علاقه عمومی
سؤالات همراه با تردید در مورد رابطه جنسی
زمانیکه نوجوان داروهای ضدبارداری و کاندوم خریده است.
اگر نگران سلامت و فعالیت جنسی فرزندتان هستید، باید گوشبهزنگ باشید. درصورتیکه همه چیز آنطور که نوجوان انتظار دارد پیش نرود یا نداند چه چیزی را از شما بپرسد، ممکن است دچار اضطراب، استرس یا مشکلات عزتنفس شود و تصمیمات اشتباهی را در این رابطه بگیرید.
نکاتی که باید در مورد متن سکس در نوجوانی بدونید.
چه زمانی باید در مورد پرهیز از سکس در نوجوانی صحبت کرد؟
بهتر است قبل از شروع رابطه عاطفی جدی یا قرار گرفتن نوجوان در موقعیتهای پرخطر در مورد سکس در نوجوانی صحبت کرد. بسیاری از والدین تا زمانی که نشانهای از رابطه، پنهانکاری یا دیدن محتوای جنسی نبینند، درباره این موضوع حرف نمیزنند. این تاخیر میتواند باعث تصمیمات نادرست شود. بهترین زمان شروع گفتوگو معمولا همزمان با آموزش بلوغ، حریم خصوصی بدن، تغییرات جسمی، رابطه سالم و احترام به مرزهای خود و دیگران است.
فرقی ندارد دلیل شما برای جلوگیری از رابطه جنسی نوجوان چیست. شاید احساس میکنید برای برقراری رابطه جنسی باید از دوران بلوغ پسران و دختران گذشت. شاید هم رابطه پیش از ازدواج را اشتباه میدانید. در هر حالت احساسات خود را در میان گذاشته و دلایل خود را مطرح کنید. احتمال دارد که فرزند نوجوانتان احساسات شما را درک کرده و در انتخابهای خود آنها را لحاظ کند. از فرزند خود بخواهید درمورد ارزشها و امیدهای خود در آینده فکر کند. همچنین در مورد چگونگی تأثیر سکس بر نوجوانان صحبت کنید. بهعنوانمثال موارد زیر را زمان صحبت در نظر داشته باشید:
نوجوان و رابطه جنسی میتواند ترکیب خطرناکی باشد
روشهای غیرجنسی زیادی وجود دارد که او میتواند احساسات خود را نسبت به کسی نشان دهد
تنها راه مطمئن برای جلوگیری از بارداری و بیماری های مقاربتی پرهیز از رابطه جنسی اعم از رابطه دهانی، واژینال و مقعدی است
در مورد بیماریها جنسی مانند کلامیدیا، سوزاک، ویروس پاپیلومای انسانی (HPV)، HIV و تبخال تناسلی با نوجوان صحبت کنید.
چگونه در مورد سکس در نوجوانی با نوجوانان صحبت کنیم؟
صحبت درباره سکس با نوجوانان نیاز به آمادگی، آرامش و شناخت کافی از مرحله رشدی نوجوان دارد. والدین نباید انتظار داشته باشند یک گفتوگوی کوتاه همه نگرانیها را برطرف کند. بهتر است این موضوع در چند گفتوگوی تدریجی مطرح شود و هر بار فقط بخشی از مسائل مانند بلوغ، رابطه عاطفی، فشار همسالان، دیدن محتوای جنسی، رضایت، نه گفتن یا خطرات رابطه جنسی در نوجوانی بررسی شود. شما باید مراقب رفتار خود باشید و سعی کنید با ایجاد صمیمت صحبت کنید. در غیر این صورت نوجوان به شما اعتماد نمیکند.
برای شروع گفتوگو بهتر است والدین از لحن بازجویی استفاده نکنند. سوالهایی مثل با چه کسی رابطه داری یا چرا این چیزها را میپرسی میتواند نوجوان را دفاعی و پنهانکار کند. بهتر است مکالمه با جملههایی آرام شروع شود، مثلا اینکه میدانم در سن تو سوال درباره بدن، رابطه و احساسات طبیعی است و دوست دارم اگر سوالی داشتی بتوانی با من صحبت کنی. وقتی صحبتها کوتاه، محترمانه و بدون قضاوت باشند، احتمال اینکه نوجوان دوباره برای پرسیدن سوال به والدین مراجعه کند بیشتر میشود. هدف والدین باید ایجاد فضای امن باشد، نه گرفتن اعتراف یا کنترل کامل ذهن و رفتار نوجوان. برای صحبت با نوجوانان در مورد سکس به نکات زیر توجه کنید:
در مورد بلوغ جنسی دختران و پسران نوجوان با آمادگی وارد مکالمه شوید
درباره رابطه جنسی در نوجوانی تحقیق کنید
وقت مناسب برای صحبت درمورد رابطه جنسی نوجوانان را انتخاب کنید
از نوجوان در مورد همسالان او بپرسید
به او یادآوری کنید که تجربه هر کس از رابطه در نوجوانی متفاوت است.
۱. در مورد سکس دختران و پسران نوجوان با آمادگی وارد مکالمه شوید
بسیاری از والدین هنگام صحبت در مورد سکس با نوجوان دچار اضطراب میشوند. احساس آمادگی و اعتمادبهنفس صحبت را برای شما و نوجوان آسانتر میکند. از قبل به چیزهایی که شما را نگران میکند، فکر کنید. آیا نگران هستید که نوجوان شما قبل از بلوغ کامل رابطه جنسی داشته باشد؟ ممکن است فرزند شما تحتفشار کاری را انجام دهد که دوست ندارد؟ آیا بابت باردار شدن فرزندتان یا باردار کردن شخص دیگر توسط او نگران هستید؟ تمامی این نگرانیها طبیعی است. بهتر است بهجای ترس به نوجوان خود توضیح دهید که میخواهید او همیشه مورد احترام و امنیت باشد.
۲. درباره رابطه جنسی در نوجوانی تحقیق کنید
قبل از شروع گفتگو در مورد سکس با نوجوان، مطالعه مفاهیم اولیه دررابطهبا عفونتهای مقاربتی و روشهای پیشگیری از بارداری مفید است. وقتی با نوجوان صحبت میکنید، سعی کنید از نامهای صحیح قسمتهای مختلف بدن استفاده کرده و اطلاعات دقیقی به او بدهید. همچنین لازم است در مورد روابط محترمانه و رضایت جنسی با او صحبت کنید. شاید صحبتکردن در مورد رضایت جنسی دلهرهآور باشد. اما این مکالمه برای جلوگیری از سوءاستفاده جنسی از فرزندتان مهم است.
وقت مناسب برای صحبت درمورد رابطه جنسی نوجوانان را انتخاب کنید.
۳. وقت مناسب برای صحبت درمورد رابطه جنسی نوجوانان را انتخاب کنید
این مکالمات بسیار مهم هستند. به همین دلیل زمانی را انتخاب کنید که عامل حواسپرتی یا تعهدات دیگری نداشته باشید. تلفن همراه خود را روی حالت سایلنت قرار دهید. در فضایی آرام تنها به نوجوان خود توجه کنید. این موضوع به نوجوان نشان میدهد که صحبت با او را جدی میگیرید، میخواهید به او گوش دهید و همیشه کنار او هستید. گاهی موقعیتهای روزمره بهترین فرصت برای شروع گفتوگو هستند. دیدن یک صحنه در فیلم، شنیدن خبر درباره آزار جنسی، سوال نوجوان درباره بلوغ یا حتی صحبت درباره رابطه دوستان میتواند شروع خوبی باشد.
۴. از نوجوان در مورد همسالان او بپرسید
اگر مطمئن نیستید که چگونه مکالمهای در مورد سکس نوجوان داشته باشید، میتوانید برای شروع از او بپرسید، دیگران در مدرسه چه میکنند و یا بپرسید آیا افراد دیگر در مدرسه درمورد رابطه جنسی صحبت میکنند؟ آیا از دوستان او کسی رابطه جنسی را تجربه کرده است؟ سپس میتوانید گفتگو را با پرسیدن احساسات نوجوان در مورد همسالان خود ادامه دهید. این روش به والدین کمک میکند فضای فکری، نگرانیها و فشارهای اجتماعی اطراف فرزندشان را بهتر بشناسند.
البته این سوالها نباید حالت جاسوسی یا بازجویی داشته باشند. هدف این نیست که والدین نام دوستان، جزئیات رابطهها یا رازهای دیگران را بدانند. هدف این است که نوجوان بفهمد میتواند درباره چیزهایی که میشنود یا میبیند صحبت کند و از والدین پاسخ امن بگیرد. در این صورت میتوانید هرگونه اطلاعات غلط او را تصحیح کنید. اگر برای صحبت در مورد سکس با نوجوان مشکل دارید و نگران عواقب آن هستید، بهتر است با یک روانشناس حرفهای مشاوره داشته و از او راهنمایی بگیرید.
۵. به او یادآوری کنید که تجربه هر کس از رابطه در نوجوانی متفاوت است
نوجوانان معمولا خود را با دوستان و همسالان مقایسه میکنند و ممکن است فکر کنند اگر وارد رابطه عاطفی یا جنسی نشوند، از دیگران عقب ماندهاند. این تصور میتواند فشار زیادی ایجاد کند، به خصوص وقتی در شبکههای اجتماعی یا جمع دوستان درباره رابطه، جذابیت یا تجربههای جنسی صحبت میشود. به نوجوان خود اطمینان دهید که رابطه جنسی برای هر کس متفاوت است. این موضوع یک مسابقه نیست که ببینیم چه کسی زودتر سکس را تجربه میکند. سکس چیزی نیست که او مجبور باشد بهخاطر دوستانش آن را انجام دهد.
رابطه جنسی در نوجوانی چه خطراتی دارد؟
سکس در نوجوانی میتواند با خطرات جسمی، روانی، عاطفی، اجتماعی و قانونی همراه باشد. رابطه در سن پایین به ویژه زمانی پرخطرتر میشود که بدون آگاهی، بدون رضایت واقعی، بدون مراقبت بهداشتی یا در یک رابطه ناسالم اتفاق بیفتد. در چنین شرایطی، احتمال آسیب روانی، احساس گناه، اضطراب، پشیمانی، بارداری ناخواسته و ابتلا به بیماریهای مقاربتی بیشتر میشود. خطرات رابطه جنسی در نوجوانی فقط به بدن محدود نیست و میتواند روی اعتماد به نفس، ارتباط با خانواده، عملکرد تحصیلی و سلامت روان نوجوان هم اثر بگذارد. مهمترین خطرات رابطه جنسی در نوجوانی شامل موارد زیر است:
بارداری ناخواسته و فشارهای جسمی، روانی و خانوادگی ناشی از آن
ابتلا به بیماریهای مقاربتی مانند HPV، HIV، کلامیدیا، سوزاک و تبخال تناسلی
اضطراب، احساس گناه، پشیمانی، افسردگی یا افت اعتماد به نفس
وابستگی عاطفی شدید یا قرار گرفتن در رابطه ناسالم و کنترلگرانه
قرار گرفتن در معرض سوءاستفاده، تهدید، اجبار یا آزار جنسی
افت تحصیلی، کاهش تمرکز و درگیری ذهنی شدید
پیامدهای قانونی و خانوادگی در صورت رابطه در سن پایین یا خارج از چارچوبهای قانونی.
چگونه ارتباطات صمیمی با نوجوان برای صحبت در مورد سکس ایجاد کنیم؟
فرزند شما اطلاعاتی در مورد سکس و انواع روابط در مدرسه از طریق دوستان و اینترنت و رسانهها به دست میآورد. اما بدون شک نوجوانان به اطلاعاتی که از والدین دریافت میکنند، اعتماد بیشتری دارند. برای ایجاد ارتباط صمیمی، نوجوان باید احساس کند که اگر درباره بدن، رابطه عاطفی، میل جنسی، سکس آنلاین یا تجربههای نگرانکننده سوال بپرسد، والدین او را تحقیر، تهدید یا طرد نمیکنند. صمیمیت به معنی بیقید بودن یا حذف مرزها نیست، بلکه یعنی والدین در کنار نظارت و مراقبت، فضای امنی برای گفتوگو ایجاد کنند.
اگر در مورد رابطه جنسی در نوجوانان با فرزند خود صحبت میکنید، سعی کنید پیامهایی که او از منابع مختلف دریافت میکند، مرتب کنید. این موضوع میتواند به فرزند شما در انتخابهای مثبت، ایمن و آگاهانه در حال حاضر و در آینده کمک کند. شاید مکالمات در مورد سکس با نوجوان در ابتدا آسان نباشند، اما میتوان با استفاده از موارد زیر گفتگو را راحتتر کرد:
مهارت گوشدادن را یاد بگیرید و برای فرزندتان شنونده خوبی باشید
از فرصتهای روزمره برای صحبت در مورد سکس نوجوانان استفاده کنید. بهعنوانمثال وقتی چیزی مرتبط را باهم در تلویزیون میبینید
به فرزند خود بگویید که علاقه دارید به مسائل از دیدگاه او نگاه کنید. بهعنوانمثال از او بپرسید در مورد سکس و انواع رابطه چه نظری دارد
برای مطرحشدن مسائل یا نگرانیهای فرزندتان آمادگی لازم را داشته باشید. به فرزند خود این اطمینان را بدهید که نیازی به خجالت نیست
اگر پاسخ سؤالی را نمیدانید، با او صادق باشید. میتوانید پیشنهاد دهید که با هم به دنبال پاسخ باشید
از اطلاعات فرزندتان مطلع شوید. سپس اطلاعات جدیدی به او اضافه کرده و تصورات غلط را برطرف کنید
درباره اشتباهات احتمالی نوجوان با هدف کمک صحبت کنید نه تنبیه. واکنش اولیه خود را کنترل کنید و با عصبانیت پاسخ ندهید
حریم خصوصی او را رعایت کنید، اما درباره خطرات جدی بیتفاوت نباشید.
مزایای صحبت والدین در مورد سکس در نوجوانی
فرزند شما به اطلاعاتی نیاز دارد تا این مسائل را درک کند. بهتر است این اطلاعات از طرف شما دریافت شود. نوجوان با داشتن اطلاعات لازم در مورد رابطه جنسی در نوجوانی و عواقب آن از سلامت جنسی خود بهتر مراقبت میکند. همچنین در مهارت تصمیمگیری، توانایی تفکر از طریق نتایج اقدامات)، آگاهی از مرزها، حریم خصوصی و روابط صمیمی و درک خطرات مرتبط با برخی رفتارها به رشد میرسد. مزایای مهم صحبت والدین درباره سکس در نوجوانی عبارتند از:
افزایش آگاهی نوجوان درباره سلامت جنسی و بلوغ
کاهش احتمال دریافت اطلاعات نادرست از اینترنت یا دوستان
کمک به پرهیز از رابطه جنسی زودهنگام
تقویت مهارت نه گفتن و تعیین مرز شخصی
کاهش پنهانکاری و افزایش اعتماد بین والدین و نوجوان
پیشگیری از سوءاستفاده، فشار عاطفی و رابطه ناسالم
تشخیص زودتر مشکلات رایج روانی در نوجوانان، رفتاری یا تجربههای آسیبزا.
متن انگلیسی:
When parents establish more communication with their children, the ground is set for talking about sex in adolescence or later years.
ترجمه فارسی:
زمانی که والدین ارتباط بیشتری را با فرزندانشان برقرار میکنند، زمینه صحبت درباره رابطه جنسی در نوجوانی یا سنین بالاتر فراهم میشود.به نقل از سایت parents
اگر متوجه شدیم فرزندمان سکس در دوران نوجوانی داشته چه کنیم؟
در این شرایط، اولین قدم حفظ آرامش و بررسی امنیت نوجوان است. والدین باید بدون قضاوت بپرسند آیا رابطه با رضایت بوده، آیا فشاری وجود داشته، آیا تهدید یا سوءاستفادهای رخ داده و آیا نوجوان از نظر جسمی یا روانی احساس نگرانی دارد. اگر احتمال اجبار، آزار، تهدید یا رابطه ناخواسته وجود داشته باشد، باید موضوع جدی گرفته شود و از متخصص سلامت روان، پزشک و در صورت نیاز مسیرهای قانونی کمک گرفته شود. در این موقعیت بهتر است والدین این اقدامات را انجام دهند:
ابتدا آرامش خود را حفظ کنند و با تهدید وارد گفتگو نشوند
از نوجوان بپرسند آیا رابطه با رضایت و بدون فشار بوده است
احتمال آزار، تهدید، اجبار یا سوءاستفاده را جدی بگیرند
در صورت نگرانی از بارداری یا بیماریهای مقاربتی به پزشک مراجعه کنند
برای بررسی آسیب روانی از روانشناس نوجوان کمک بگیرند
درباره مرز شخصی، رضایت، نه گفتن و رابطه سالم دوباره صحبت کنند
از سرزنش طولانی و یادآوری مداوم اشتباه بپرهیزند.
موقعیت | واکنش اشتباه والدین | واکنش بهتر |
نوجوان درباره سکس سؤال میپرسد | دعوا، سرزنش، سکوت | پاسخ کوتاه، علمی و متناسب با سن |
نوجوان پورن دیده است | تهدید و گرفتن ناگهانی همه وسایل | گفتوگو درباره واقعیت رابطه، حریم خصوصی و امنیت آنلاین |
نوجوان رابطه عاطفی دارد | تحقیر یا منع کامل | صحبت درباره مرز، احترام، فشار همسالان و مسئولیت |
احتمال رابطه جنسی وجود دارد | بازجویی و تهدید | بررسی آرام سلامت جسمی، روانی و امنیت نوجوان |
جدول راهنمای گفتوگو با نوجوان در مورد سکس در دوران نوجوانی
برای جلوگیری از سکس در نوجوانی چه اقداماتی لازم است؟
جلوگیری از سکس در نوجوانی فقط با محدود کردن، ترساندن یا کنترل شدید امکانپذیر نیست. نوجوانی که فقط منع میشود اما آموزش نمیبیند، ممکن است در موقعیتهای واقعی نداند چگونه نه بگوید، چگونه فشار طرف مقابل را تشخیص دهد یا چطور از یک رابطه ناسالم خارج شود. صحبت در مورد ارزشها، انتظارات و آگاهی دادن به نوجوان بسیار مهم است. به همان اندازه داشتن رابطه نزدیک با نوجوان هم برای جلوگیری از سکس نوجوان اهمیت دارد. تعیین برخی محدودیتها هم میتواند در جلوگیری از موقعیتهای خطرناک و سکس در سن کم مؤثر باشد. در ادامه چند نمونه از اقدامات لازم را به شما معرفی میکنیم:
نوجوان را از داشتن دوستان بسیار بزرگتر از خود منع کنید
دوستان فرزندتان و (در صورت امکان) والدین آنها را بشناسید
برای فرزند نوجوان خود مقررات رفتوآمد تعیین کنید
آموزش متناسب با سن درباره بلوغ، بدن و سلامت جنسی در نظر بگیرید
درباره خطرات سکس در نوجوانی و سکس در سن پایین واضح صحبت کنید
آموزش مهارت نه گفتن در رابطه عاطفی و موقعیتهای فشار را به آنها بیاموزید
بر فضای مجازی بدون نقض شدید اعتماد، نظارت منطقی داشته باشید
برای ورزش، سرگرمی، فعالیت اجتماعی و رشد فردی فرصت ایجاد کنید
در صورت رفتارهای پرخطر، اضطراب یا پنهانکاری شدید به روانشناس مراجعه کنید.
نکات پرهیز از سکس در نوجوانی
در قوانین بسیاری از کشورها سکس با نوجوان جرم بوده و تجاوز جنسی محسوب میشود. افرادی که زیر سن قانونی هستند، نمیتوانند به رابطه جنسی رضایت دهند. بنابراین هر نوع فعالیت جنسی با آنها جرم محسوب میشود. سکس با دختر زیر ۱۵ سال جز این قانون بوده و شخص مقابل طبق قانون متجاوز است. این قانون در رابطه با پسران نوجوان هم صدق کرده و سکس با پسر زیر ۱۵ سال شامل همین قانون میشود.
در اسلام هم منعیات سکس با نوجوان مطرح شده و برای جلوگیری از انحرافات در این سنین توصیههایی شده است. به عنوان مثال در دین اسلام بوسیدن دختر و پسر بالای ۶ سال برای نامحرم جایز نیست. همچنین توصیه میشود، روابط جنسی والدین دور از فرزندان باشد تا بههیچوجه امکان مشاهده رابطه جنسی والدین وجود نداشته باشد. این مورد باعث بلوغ زودرس و آسیب به رشد طبیعی میشود.
تعیین برخی محدودیتها هم میتواند در جلوگیری از موقعیتهای خطرناک و سکس در سن کم مؤثر باشد.
چگونه میتوان به نوجوان کمک کرد تا زمان آمادگی جنسی از سکس پرهیز کند؟
کمک به نوجوان برای پرهیز از سکس تا زمان آمادگی جنسی، به آموزش مهارت، رابطه امن خانوادگی و تقویت تصمیمگیری نیاز دارد. نوجوان باید بداند که آمادگی جنسی فقط به تغییرات جسمی و بلوغ مربوط نیست. آمادگی واقعی یعنی فرد بتواند پیامدهای جسمی، روانی، عاطفی، اجتماعی و قانونی رابطه جنسی را بشناسد، تحت فشار تصمیم نگیرد، حق نه گفتن داشته باشد و مسئولیت انتخابهای خود را درک کند.
زمانی که با فرزند خود در مورد رابطه جنسی و امیدهای او صحبت میکنید، به درک درستی از علت انگیزه نوجوان برای سکس میرسید. اگر نوجوان دچار سردرگمی، اضطراب، رفتارهای پرخطر یا وابستگی شدید در رابطه است، کمک گرفتن از روانشناس نوجوان میتواند بسیار موثر باشد. برای کمک به نوجوانان در پرهیز از سکس پیش از آمادگی جنسی، میتوان از روشهای مختلفی استفاده کرد که در ادامه به آنها اشاره شده است:
آموزش و آگاهیبخشی به نوجوان در مورد تغییرات جسمی و روانی دوران بلوغ و توضیح اهمیت آن
ایجاد فضایی برای گفتگو تا نوجوانان به راحتی درباره احساسات، نگرانیها و سوالات خود صحبت کنند. این کار به آنها کمک میکند تا با اطمینان بیشتری در مورد موضوعات جنسی تصمیمگیری کنند.
تشویق به احترام به خود و دیگران میتواند از تمایل به انجام رابطه جنسی در سنین نادرست جلوگیری کند
آشنایی با روشهای پیشگیری از بارداری و بیماریهای مقاربتی به نوجوانان کمک میکند تا خطرات ناشی از سکس بدون آمادگی و استفاده نکردن از روشهای محافظتی را درک کنند
تقویت مهارتهای مقابله با فشار اجتماعی به آنها کمک میکند تا در مواجهه با فشارهای جنسی، از تصمیمات آگاهانه پیروی کنند
درباره تفاوت عشق، وابستگی، فشار و سوءاستفاده صحبت کنید
به نوجوان برای داشتن هدف، برنامه و فعالیتهای سالم کمک کنید
این روشها میتوانند نوجوانان را در اتخاذ تصمیمات آگاهانه و مسئولانه در خصوص روابط جنسی کمک کنند و مانع از انجام روابط جنسی پیش از آمادگی شوند.
سن قانونی سکس در ایران چند سال است؟
از آنجایی که در ایران سکس در صورت جاری شدن عقد مجاز است، سن قانونی سکس با سن قانونی ازدواج فرقی ندارد. سن قانونی ازدواج برای دختران بالای ۱۳ سال و برای پسران بالای ۱۵ سال است. افراد کمتر از این سن اجازه ازدواج و سکس ندارند. به همین دلیل هیچ شخصی نمیتواند سکس با دختر زیر ۱۳ سال داشته باشد. با گذشتن از این سن در صورت ازدواج، سکس دختر و پسر ۱۴ ساله یا سکس در سن پایین امکانپذیر است.
نتیجه گیری
سکس در نوجوانی موضوع حساسی است، اما سکوت، ترس و سرزنش نمیتواند از نوجوان محافظت کند. نوجوانان در دوره بلوغ با تغییرات جسمی، هیجانی و عاطفی زیادی روبهرو میشوند و ممکن است درباره رابطه جنسی، بدن، عشق، صمیمیت، محتوای جنسی اینترنتی یا فشار همسالان سوال داشته باشند. اگر این سوالها در خانواده یا نزد متخصص پاسخ داده نشوند، احتمال دریافت اطلاعات نادرست از دوستان، شبکههای اجتماعی یا منابع نامطمئن بیشتر میشود. بنابراین والدین باید با زبانی آرام، علمی و متناسب با سن درباره سلامت جنسی نوجوانان صحبت کنند. اگر نگران سکس در نوجوانی فرزند خود هستید و به دنبال راهی برای جلوگیری از رابطه جنسی در این سنین میباشید، بهتر است از یک روانشناس کمک بگیرید. روانشناس در این مسیر شما را یاری کرده و بهترین روشهای برخورد با نوجوان را ارائه میدهد. داشتن گفتوگوی صادقانه، بدون قضاوت و آگاهیبخش با نوجوانان، نقش کلیدی در پیشگیری از رفتارهای پرخطر دارد.
پرسشهای متداول
برای درمان اختلالات جنسی در نوجوانان به چه متخصصی مراجعه کنیم؟
برای درمان اختلالات جنسی در نوجوانان، بهترین گزینه مراجعه به روانپزشک یا سکس تراپیست متخصص است. این پزشکان و درمانگران با توجه به شرایط خاص سنی و روانشناختی نوجوانان، میتوانند مشاورههای لازم را ارائه دهند. همچنین در برخی موارد، مراجعه به پزشک متخصص در زمینه بیماریهای غدد یا هورمونی نیز ضروری است، بهویژه اگر اختلالات جنسی ناشی از مشکلات هورمونی یا فیزیکی باشد. در هر صورت، انتخاب متخصص با توجه به نوع اختلال و نیاز فردی نوجوان بسیار مهم است.
آیا باید در مورد سکس آنلاین یا محتوای جنسی اینترنتی با نوجوان خود صحبت کنم؟
بله، بسیار مهم است که در مورد سکس آنلاین و محتوای جنسی اینترنتی با نوجوان خود صحبت کنید. در دنیای امروز، دسترسی به اطلاعات جنسی از طریق اینترنت بسیار آسان است و نوجوانان ممکن است با محتوای جنسی مواجه شوند که مناسب سن آنها نیست. گفتگو در این زمینه به نوجوان کمک میکند تا درک بهتری از مسائل جنسی، خطرات مربوط به محتوای آنلاین و خطرات احتمالی از جمله استثمار جنسی آنلاین، حریم خصوصی و آسیبهای روانی پیدا کند. همچنین این گفتگو فرصتی است برای آموزش نوجوان درباره احترام به دیگران، مرزهای شخصی و اهمیت روابط سالم و مسئولانه. ایجاد یک فضای امن و بدون قضاوت برای گفتگو به نوجوان این امکان را میدهد که سوالات خود را مطرح کند و به راهنماییهای صحیح دست یابد.
چطور میتوانم به نوجوان خود یاد بدهم که چگونه از حقوق خود در روابط جنسی دفاع کند؟
بله، تغییرات جنسی و هورمونی در نوجوانان کاملاً طبیعی است و جزء فرآیند رشد و بلوغ محسوب میشود. در این دوران، نوجوانان با تغییرات فیزیکی مانند رشد اندامهای جنسی و افزایش میل جنسی روبرو میشوند که ممکن است برای آنها گیجکننده باشد. این تغییرات هورمونی میتواند تأثیرات روانی مانند نوسانات خلقی و تغییرات در احساسات نیز به همراه داشته باشد. برای کنار آمدن با این تغییرات، نوجوانان نیاز به آموزش درست و حمایت خانواده دارند. والدین باید فضای امنی برای گفتگو ایجاد کنند و به نوجوانان کمک کنند تا این تغییرات را بپذیرند و درک کنند که بخشی از رشد طبیعی است. در صورت نیاز، مشاوره با متخصصین میتواند به آنها در این دوره حساس کمک کند.
راه های کنترل میل و سکس در نوجوانی چیست؟
کنترل میل جنسی در نوجوانی به معنای سرکوب یا شرمنده کردن نوجوان نیست، بلکه یعنی یادگیری مدیریت هیجان، تصمیمگیری و دوری از موقعیتهای پرخطر. خواب کافی، ورزش، فعالیت هنری، برنامه روزانه منظم، کاهش مصرف محتوای جنسی اینترنتی و صحبت با فرد قابل اعتماد میتواند به مدیریت میل جنسی کمک کند. نوجوان باید یاد بگیرد که داشتن میل جنسی طبیعی است، اما لازم نیست هر احساس یا فشاری به رفتار جنسی تبدیل شود. اگر میل جنسی با اضطراب شدید، رفتار اجباری، افت تحصیلی یا مصرف مداوم پورن همراه است، مراجعه به روانشناس نوجوان توصیه میشود.
تفاوت کنجکاوی جنسی، رابطه عاطفی و سکس در دوران نوجوانی چیست؟
کنجکاوی جنسی یعنی نوجوان درباره بدن، بلوغ، رابطه یا احساسات جنسی سوال دارد و این موضوع میتواند بخشی از رشد طبیعی باشد. رابطه عاطفی معمولا با علاقه، صمیمیت، وابستگی یا نیاز به ارتباط همراه است و همیشه به معنی رابطه جنسی نیست. سکس در دوران نوجوانی به رفتار جنسی گفته میشود که میتواند پیامدهای جسمی، روانی، قانونی و اجتماعی داشته باشد. والدین باید این سه موضوع را از هم جدا کنند تا هم کنجکاوی طبیعی را با رفتار پرخطر اشتباه نگیرند و هم در صورت وجود خطر واقعی، به موقع وارد عمل شوند.
چرا نوجوانان سراغ فیلم های رابطه جنسی اینترنتی می روند؟
نوجوانان ممکن است به دلیل کنجکاوی، تغییرات بلوغ، سوال درباره رابطه جنسی، فشار دوستان، دسترسی آسان به اینترنت یا نبود گفتوگوی امن در خانواده سراغ محتوای جنسی اینترنتی بروند. بعضی نوجوانان هم به اشتباه تصور میکنند پورن میتواند به آنها رابطه جنسی را آموزش دهد، در حالی که این محتوا معمولا تصویر غیرواقعی، اغراقآمیز و ناسالمی از رابطه نشان میدهد. اگر نوجوان فقط از اینترنت اطلاعات بگیرد، ممکن است درباره رضایت، احترام، مراقبت، بیماریها و پیامدهای رابطه جنسی دچار برداشت اشتباه شود. بهترین واکنش والدین، گفتوگوی آرام، آموزش امنیت آنلاین و در صورت تکرار شدید یا وابستگی، کمک گرفتن از متخصص است.
والدین بعد از فهمیدن دیدن محتوای جنسی توسط نوجوان چه واکنشی نشان دهند؟
اگر متوجه شدید نوجوان محتوای جنسی دیده است، اولین واکنش بهتر است آرام، کنترلشده و بدون تحقیر باشد. عصبانیت شدید، تهدید یا سرزنش ممکن است باعث شود نوجوان بیشتر پنهانکاری کند و دیگر درباره تجربههای آنلاین خود حرف نزند. بهتر است از او بپرسید چه چیزی دیده، چه احساسی داشته و آیا کسی او را مجبور، تهدید یا تشویق کرده است. سپس درباره غیرواقعی بودن پورن، خطر ارسال عکس خصوصی، امنیت اینترنتی و راههای دریافت اطلاعات درست از خانواده یا متخصص با او صحبت کنید.
نشانه های رابطه ناسالم یا آزارگرانه سکس در نوجوانی چیست؟
نشانههای رابطه ناسالم در نوجوانی میتواند شامل ترس از طرف مقابل، پنهانکاری شدید، افت تحصیلی، اضطراب، تغییر خلق، انزوا، وابستگی شدید یا ناتوانی در نه گفتن باشد. اگر طرف مقابل نوجوان را تهدید میکند، برای ارسال عکس خصوصی فشار میآورد، با قهر و تحقیر او را کنترل میکند یا بدون رضایت به تماس بدنی اصرار دارد، رابطه میتواند آزارگرانه باشد. وجود کبودی، درد، گریههای بیدلیل، ترس از موبایل یا پیامها و تغییر ناگهانی رفتار هم باید جدی گرفته شود. در چنین شرایطی والدین باید با آرامش از نوجوان حمایت کنند و از روانشناس، پزشک و در صورت نیاز مراجع قانونی کمک بگیرند.
آیا صحبت درباره سکس باعث تشویق نوجوان به رابطه جنسی می شود؟
صحبت علمی و متناسب با سن درباره سکس معمولا به معنی تشویق نوجوان به رابطه جنسی نیست. برعکس، وقتی نوجوان اطلاعات درست درباره بلوغ، مرز شخصی، رضایت، بیماریهای مقاربتی، بارداری ناخواسته و پیامدهای عاطفی رابطه جنسی دارد، احتمال تصمیمگیری آگاهانهتر بیشتر میشود. مشکل زمانی ایجاد میشود که والدین سکوت کنند و نوجوان پاسخ سوالهای خود را از دوستان یا محتوای جنسی اینترنتی بگیرد. گفتوگوی آرام، مرحلهای و بدون قضاوت میتواند به پرهیز از سکس در نوجوانی و کاهش رفتارهای پرخطر کمک کند.