مهمترین علائم دیابت که باید مراقب آنها باشید

رسانیکامنبع: https://rasanika.com

آنچه در این مقاله می‌خوانید

دیابت می‌تواند مدت‌ها بدون علامت باشد اما نشانه‌های مهم آن شامل تشنگی و ادرار زیاد، خستگی، کاهش وزن بی‌دلیل، تاری دید و عفونت‌های مکرر است. در نوع ۱ علائم معمولا سریع و شدید بروز می‌کنند، در حالی‌ که نوع ۲ اغلب تدریجی و خفیف است. خشکی دهان، مشکلات پوستی، گزگز دست‌ و پا، عفونت‌های دهانی و تغییرات بینایی از دیگر علائم هستند. در برخی افراد هیچ علامت مشخصی دیده نمی‌شود و تشخیص فقط از طریق آزمایش خون ممکن است. کنترل قند و توجه به نشانه‌ها برای پیشگیری از عوارض خطرناک ضروری است.

ممکن است مدتی باشد که بیش از حد تشنه می‌شوید، شب‌ها چند بار برای رفتن به دستشویی از خواب بیدار می‌شوید یا حتی با وجود استراحت، خستگی‌تان برطرف نمی‌شود اما این نشانه‌ها را به استرس، مشغله‌های روزمره یا افزایش سن ربط می‌دهید. بر اساس منابع علمی، دیابت می‌تواند مدت‌ها بدون نشانه واضح باقی بماند یا فقط با علائم خفیف و مبهم بروز کند. به همین دلیل آگاهی از نشانه‌های این بیماری اهمیت زیادی دارد. در این مطلب، علائم دیابت را مرحله‌به‌مرحله و به زبانی ساده مرور می‌کنیم تا اگر بدن‌تان پیام هشداری می‌فرستد، آن را جدی‌تر بگیرید و به‌موقع برای بررسی قند خون اقدام کنید.

علائم دیابت چیست؟

شایع‌ترین علائم دیابت شامل تشنگی زیاد، ادرار مکرر (به‌خصوص شب‌ها)، خستگی و کاهش انرژی، گرسنگی بیشتر از معمول، کاهش وزن بدون دلیل، تاری دید، دیر خوب شدن زخم‌ها و عفونت‌های مکرر پوستی یا ادراری است. بی‌حسی و گزگز پا و دست هم می‌تواند نشانه درگیری اعصاب باشد. در دیابت نوع ۲ این علائم گاهی خفیف یا حتی نامحسوس‌اند.

مهم‌ترین علایم دیابت شامل موارد زیر هستند:

• ادرار مکرر، به‌ویژه در طول شب

• تشنگی شدید

• خستگی و کاهش انرژی روزانه

• افزایش گرسنگی، حتی بعد از غذا

• کاهش وزن بدون تلاش و رژیم

• تاری یا نوسان دید

جدول خلاصه نشانه‌های دیابت شایع و خطرناک را مشاهده می‌کنید.

۱. ادرار زیاد

زمانی که قند خون برای مدت طولانی بالا می‌ماند، کلیه‌ها دیگر نمی‌توانند تمام گلوکز را برگردانند و آن را همراه آب دفع می‌کنند. این موضوع باعث می‌شود حجم و دفعات ادرار زیاد شود، به‌ویژه در طول شب. پر ادراری و تکرر ادرار از اولین و شایع‌ترین علایم دیابت است. اگر فردی بدون تغییر در مصرف مایعات، ناگهان مجبور شود خیلی بیشتر از قبل به دستشویی برود، باید بررسی قند خون جدی گرفته شود.

۲. تشنگی شدید

ادرار زیاد باعث از دست رفتن آب و مایعات بدن می‌شود و بدن برای جبران این کم‌آبی، احساس تشنگی شدید ایجاد می‌کند. تشنگی غیرطبیعی و مداوم در کنار تکرر ادرار، از نشانه‌های کلاسیک قند خون بالا است. فرد ممکن است مدام احساس کند دهانش خشک است و حتی با نوشیدن آب هم کاملا سیراب نمی‌شود. این تشنگی معمولا پایدار است و با فعالیت شدید یا گرمای هوا توضیح داده نمی‌شود.

تشنگی مفرط، تکرر ادرار و خستگی از علائم شایع دیابت هستند.

۳. گشنگی زیاد

با وجود بالا بودن قند خون، سلول‌های بدن در دیابت نمی‌توانند از گلوکز به‌طور موثر استفاده کنند. در نتیجه بدن پیام کمبود انرژی می‌فرستد و فرد احساس گرسنگی مداوم پیدا می‌کند. این علامت به‌عنوان افزایش اشتها یا گرسنگی بیش از حد توصیف می‌شود که ممکن است حتی بعد از خوردن غذا هم از بین نرود. این حالت در کنار کاهش وزن ناخواسته می‌تواند زنگ خطر مهمی برای دیابت، به‌خصوص در دیابت نوع ۱، باشد.

۴. خستگی و ضعف مزمن

بسیاری از بیماران دیابتی از خستگی و احساس کمبود انرژی شکایت می‌کنند. زمانی که گلوکز به‌خوبی وارد سلول‌ها نمی‌شود، سوخت‌رسانی بدن مختل شده و فرد حتی با فعالیت‌های روزمره ساده هم زود خسته می‌شود. از طرف دیگر، کم‌آبی بدن، اختلال خواب ناشی از بیدار شدن‌های مکرر برای ادرار و عفونت‌های مکرر هم می‌توانند این ضعف را تشدید کنند. خستگی که دلیل واضحی مانند کم‌خوابی یا کار سنگین ندارد، نیاز به بررسی دارد.

متن انگلیسی:
people with type 1 diabetes may also have an unexplained weight loss. Most people don’t know they have type 1 diabetes until they develop diabetes symptoms.
ترجمه فارسی:
افراد مبتلا به دیابت نوع ۱ ممکن است دچار کاهش وزن بی‌دلیل نیز شوند. بیشتر افراد تا زمانی که این علائم ظاهر نشود، از ابتلای خود به دیابت نوع ۱ اطلاعی ندارند.

به نقل از سایت niddk

۵. کاهش وزن

در برخی افراد، کاهش وزن ناگهانی و ناخواسته می‌تواند از علائم مهم باشد. بدن زمانی که نتواند از قند خون به‌عنوان منبع انرژی استفاده کند به سراغ ذخایر چربی و حتی عضلات می‌رود و آن‌ها را می‌سوزاند. نتیجه این است که فرد ممکن است در مدت کوتاهی، بدون رژیم غذایی یا ورزش خاص، چند کیلو وزن کم کند. اگر این کاهش وزن همراه با تشنگی، ادرار و گرسنگی زیاد باشد، باید سریع به پزشک مراجعه شود.

آیا علائم دیابت را می‌شناسید؟ این ویدیو شما را با نشانه‌های مهم و اقدامات لازم آشنا می‌کند!

۶. تاری دید

تاری دید یا تغییرات گذرای بینایی می‌تواند نشانه قند خون بالای کنترل‌نشده باشد. زمانی که سطح گلوکز خون برای مدتی بالا می‌ماند، مایعات در عدسی و بافت‌های چشم جابه‌جا می‌شوند و تمرکز چشم دچار اختلال می‌شود؛ در نتیجه فرد ممکن است اجسام را تار ببیند یا دیدش نوسان داشته‌باشد. این مشکل در مراحل اولیه معمولا قابل برگشت است اما در صورت ادامه‌دار بودن دیابت، خطر آسیب‌های دائمی چشمی مانند رتینوپاتی افزایش می‌یابد.

علائم خطرناک دیابت

علائم خطرناک دیابت معمولا نشان‌دهنده بالا بودن شدید قند خون یا بروز عوارض حاد است و نیاز به مراجعه فوری به پزشک دارد. از جمله این نشانه‌ها می‌توان به تشنگی و ادرار بسیار شدید، خشکی شدید دهان، تهوع و استفراغ، درد یا ناراحتی شکمی، تنگی نفس یا تنفس عمیق و تند، بوی میوه‌ای از دهان، سردرگمی، خواب‌آلودگی غیرعادی و کاهش سطح هوشیاری اشاره کرد. بدتر شدن ناگهانی تاری دید یا عفونت‌های شدید و دردناک هم از هشدارهای مهم هستند.

علائم خطرناک دیابت عبارت است از:

• تشنگی و ادرار زیاد

• تهوع یا استفراغ

• تنفس عمیق

• خشکی شدید دهان

• گیجی

• کاهش هوشیاری

مهمترین نشانه های دیابت در گروه سنی و افراد مختلف

علائم اصلی دیابت در همه سنین مشترک‌اند و معمولا شامل تشنگی، ادرار زیاد، خستگی، کاهش وزن، تاری دید و عفونت‌های مکرر هستند. در کودکان، به‌خصوص دیابت نوع ۱، شروع ناگهانی، لاغر شدن سریع، ادرار زیاد و کاهش انرژی برجسته‌تر است. در بزرگسالان و سالمندان، به‌ویژه نوع ۲، علائم آهسته و مبهم است و ممکن است فقط خستگی، تاری دید یا عفونت‌های مکرر از علائم قند خون بالا باشد.

متن انگلیسی:
A dark patch (or band) of velvety skin on your neck, armpit, groin, or elsewhere could be a sign of pre-diabetes.
ترجمه فارسی:
وجود لکه یا نوار تیره و مخملی روی گردن، زیر بغل، کشاله ران یا جاهای دیگر بدن می‌تواند نشانه پیش‌دیابت باشد.

به نقل از سایت aad

۱. علائم دیابت در نوزادان و کودکان

در نوزادان با دیابت می‌توان انتظار داشت نشانه‌هایی مانند بی‌حالی، کاهش وزن یا وزن‌گیری نامناسب، خشکی دهان، ادرار و خیس شدن پوشک بیش از حد معمول، تحریک‌پذیری و احتمال عفونت‌های مکرر دیده شود.

در کودکان، شایع‌ترین دیابت نوع ۱ است. ادرار زیاد و گاهی شب‌ادراری در کودکی که قبلا خشک بوده، تشنگی شدید، خستگی و لاغر شدن از علائم دیابت در کودکان هستند. کودک ممکن است کمتر بازی کند، زود خسته شود، بیشتر غذا بخورد اما وزن از دست بدهد. تاری دید، عفونت‌ها و زخم‌های دیر خوب شونده هم ممکن است دیده شود. اگر علائم نادیده گرفته شود، خطر کتواسیدوز با تهوع، استفراغ و تنفس سخت وجود دارد.

نشانه‌های دیابت در زنان می‌تواند شامل تشنگی شدید، تکرر ادرار، خستگی، عفونت‌های مکرر و تغییرات وزن ناگهانی هم شود.

۲. نشانه های دیابت در نوجوانان

نوجوانان مبتلا به دیابت معمولا علائمی مشابه علایم دیابت بزرگسالان دارند. مانند تشنگی زیاد، تکرر ادرار، خستگی مفرط، کاهش وزن بدون دلیل و تاری دید. تغییرات رفتاری مانند بی‌حوصلگی و کج‌خلقی نیز ممکن است رخ دهد. علائم دیابت در نوجوانی می‌تواند بر عملکرد تحصیلی و اجتماعی نوجوانان تأثیر بگذارد.

۳. علایم دیابت در بزرگسالان

علائم دیابت در بزرگسالان معمولا به‌تدریج ظاهر می‌شود و در بسیاری از موارد در ابتدا خفیف و گمراه‌کننده است. شایع‌ترین نشانه‌ها شامل ادرار زیاد، تشنگی مداوم، گرسنگی غیرعادی، خستگی، کاهش وزن بدون دلیل، تاری دید و دیر خوب شدن زخم‌ها است.

به طور کلی علایم دیابت در زنان و علایم دیابت در مردان مشابه‌اند اما علائم دیابت در زنان ممکن است با عفونت‌های تناسلی و ادراری یا عفونت‌های قارچی تکرارشونده دیده شود و علائم دیابت در مردان با مشکلاتی مانند کاهش میل جنسی یا اختلال نعوظ گزارش شده است. مشاهده این نشانه‌ها در هر سنی نیاز به ارزیابی فوری قند خون و مراجعه به پزشک دارد.

تشخیص علائم دیابت با کمک بهترین دکتر غدد

اگر هرکدام از نشانه‌های دیابت مانند تشنگی شدید، تکرر ادرار، خستگی مداوم، تاری دید یا کاهش وزن غیرمنتظره را در خودتان یا یکی از عزیزان‌تان می‌بینید، بهتر است قبل از بروز عوارض جدی، موضوع را با بهترین دکتر غدد ایران مطرح کنید. تشخیص زودهنگام و شروع درمان زیر نظر فوق تخصص غدد، می‌تواند جلوی بسیاری از آسیب‌های کلیوی، چشمی، عصبی و قلبی را بگیرد.

نتیجه گیری

دیابت بیماری پیچیده و چندبعدی است که تاثیرات گسترده‌ای بر بدن دارد. شناخت علائم اولیه دیابت می‌تواند کمک کند تا قبل از بروز عوارض جدی، اقدامات پیشگیرانه انجام شود. علائم دیابت طیف وسیعی دارد که از نشانه‌های اولیه خفیف (پرنوشی، پرادراری، پرخوری، کاهش وزن، خستگی، کاهش دید، بی‌حسی اندام یا تاخیر در بهبودی زخم‌ها) تا عوارض مزمن و ناتوان‌کننده و موارد اورژانسی (تهوع و استفراغ شدید همراه با تنفس غیرطبیعی یا گیجی و خواب‌آلودگی شدید) را در بر می‌گیرد. توجه به رژیم غذایی سالم، فعالیت بدنی منظم و کنترل استرس، از ضرورت‌های اصلی مدیریت دیابت است.

پرسش‌های متداول

آیا احساس تشنگی زیاد همیشه نشانه دیابت است؟

تشنگی شدید یکی از علائم مهم دیابت و قند خون بالا است اما منحصر به دیابت نیست. گرما، فعالیت شدید، مصرف نمک زیاد، برخی داروها یا بیماری‌های دیگر هم می‌توانند باعث تشنگی شوند. وقتی تشنگی همراه ادرار زیاد، خستگی، کاهش وزن یا تاری دید باشد، احتمال دیابت بیشتر می‌شود و نیاز به بررسی آزمایشگاهی دارد.

آیا خستگی مزمن می تواند به دیابت مرتبط باشد؟

خستگی و احساس ضعف از علائم شایع دیابت است زیرا سلول‌ها در دیابت انرژی کافی دریافت نمی‌کنند و در عین حال کم‌آبی و عفونت‌های مکرر هم می‌توانند خستگی را تشدید کنند. اما خستگی مزمن علت‌های متعددی دارد؛ اگر همراه سایر علائم دیابت باشد یا طولانی شود، باید قند خون بررسی شود.

علائم اولیه دیابت چیست؟

علائم اولیه مشترک برای بسیاری از افراد شامل تشنگی بیشتر، ادرار مکرر، خستگی، افزایش گرسنگی، کاهش وزن بدون تلاش و تاری دید است. عفونت‌های مکرر پوست، لثه یا ناحیه تناسلی و دیر خوب شدن زخم‌ها هم می‌توانند نشانه‌های اولیه باشند. در نوع ۱ این علائم سریع و پرسر و صدا ظاهر می‌شوند اما در نوع ۲ ممکن است سال‌ها آرام و خفیف باقی بمانند.

آیا سرگیجه از علائم دیابت است؟

سرگیجه به‌عنوان علامت کلاسیک دیابت فهرست نشده است با این حال، دیابت می‌تواند با افت شدید قند خون، بالا بودن بسیار زیاد قند، کم‌آبی یا عوارض قلبی‌عروقی همراه شود که این وضعیت‌ها ممکن است احساس گیجی، منگی یا اختلال هوشیاری ایجاد کنند. بنابراین سرگیجه به‌تنهایی نشانه اختصاصی دیابت نیست، اما اگر همراه علائم دیگر باشد، نیاز به ارزیابی پزشکی دارد.

علائم رایج دیابت چیست؟

علائم رایج دیابت شامل تشنگی و ادرار زیاد، خستگی، گرسنگی افزایش‌یافته، کاهش وزن بدون دلیل، تاری دید، خشکی دهان، زخم‌های دیر خوب شونده، عفونت‌های مکرر پوستی و قارچی و بی‌حسی یا گزگز پا و دست است. در بسیاری از افراد مبتلا به نوع ۲ یا پیش‌دیابت، این علائم خفیف‌اند یا اصلا احساس نمی‌شوند و فقط در آزمایش مشخص می‌شوند.