علت عفونت چشم کودکان در اثر سرماخوردگی و راه درمان آن
منبع: https://rasanika.com
آنچه در این مقاله میخوانید
عفونت چشم کودکان در اثر سرماخوردگی اغلب به شکل ورم ملتحمه ویروسی (کنژنکتیویت) رخ میدهد که ویروسهای تنفسی مانند آدنوویروس علت اصلی آن هستند. علائم شامل قرمزی چشم، آبریزش و ترشح شفاف یا چرکی، خارش یا سوزش، تورم پلک، حساسیت به نور، و گاهی تب یا علائم سرماخوردگی است. این عفونت بسیار مسری بوده و از طریق تماس مستقیم یا دست آلوده منتقل میشود. در موارد باکتریایی ثانویه، ترشح زرد/سبز دیده میشود. درمان حمایتی شامل شستشوی چشم با سرم، کمپرس سرد، و قطرههای اشک مصنوعی است. آنتیبیوتیک فقط در عفونت باکتریایی لازم است. پیشگیری با شستشوی دست و جداسازی کودک بیمار ضروری است. معمولاً خودبهخود بهبود مییابد، اما اگر شدید باشد به پزشک مراجعه کنید.
عفونت چشم کودکان در اثر سرماخوردگی یکی از مشکلات شایع در فصلهای سرد سال است که بسیاری از والدین با آن مواجه میشوند. هنگام سرماخوردگی، سیستم ایمنی کودک درگیر شده و این موضوع میتواند زمینهساز عفونت چشم شود. این عارضه معمولاً بهصورت قرمزی، ترشح و اشک بروز میکند. اغلب والدین نگران مسری بودن یا خطرناک بودن آن هستند. شناخت علتها و علائم این نوع عفونت اهمیت زیادی دارد. تشخیص بهموقع میتواند از تشدید علائم جلوگیری کند. در این مقاله به بررسی کامل این موضوع میپردازیم.
علائم عفونت چشم کودکان در زمان سرماخوردگی
عفونت چشم در زمان سرماخوردگی کودکان معمولاً همزمان با نشانههای تنفسی مانند آبریزش بینی و سرفه ظاهر میشوند. قرمزی و التهاب پلکها یکی از اولین و شایعترین علائم است. ترشح شفاف، سفید و آبکی در نوع ویروسی از گوشه چشمها دیده میشود و ممکن است پلکها بعد از خواب به هم بچسبند.
کودک ممکن است خارش، سوزش یا احساس وجود جسم خارجی در چشم داشته باشد. آبریزش چشم بیش از حد و حساسیت به نور نیز در برخی کودکان گزارش میشود. این علائم معمولاً در هر دو چشم یا ابتدا در یک چشم ظاهر میشوند و در صورت تشدید نیاز به بررسی پزشکی دارند.

شستشوی ملایم چشم کودک با سرم فیزیولوژی در بهبود علائم اهمیت دارد.
علت های شایع عفونت چشم کودکان در زمان سرماخوردگی
مهمترین علت عفونت چشم کودکان در اثر سرماخوردگی، گسترش ویروس از مجاری تنفسی به چشم است. ارتباط مستقیم بینی و چشم باعث انتقال آسان عوامل عفونی میشود. ضعف موقت سیستم ایمنی کودک نیز نقش مهمی دارد. تماس مداوم دست آلوده با چشمها خطر را افزایش میدهد. محیطهای شلوغ مانند مهدکودکها عامل تشدیدکننده هستند. ترشحات بینی میتوانند منبع آلودگی باشند. گاهی نیز عفونت باکتریایی بهصورت ثانویه اضافه میشود.
علت | دلیل اتفاق |
گسترش ویروس از مجاری تنفسی به چشم | ارتباط مستقیم بینی و چشم باعث انتقال آسان عوامل عفونی میشود. |
ویروسها (بهویژه آدنوویروسها) | همزمان علائم تنفسی و چشمی ایجاد میکنند و ملتحمه را ملتهب میسازند. |
ضعف موقت سیستم ایمنی کودک | بدن توان کافی برای مقابله با عفونت در زمان سرماخوردگی ندارد. |
تماس دست آلوده با چشم | انتقال ویروس از ترشحات بینی به چشم بهراحتی انجام میشود. |
محیطهای شلوغ مانند مهدکودک | تماس نزدیک با کودکان بیمار احتمال انتقال را افزایش میدهد. |
ترشحات بینی | منبع مستقیم آلودگی برای دست و سپس چشم هستند. |
انتقال از طریق سرفه و عطسه | ذرات ویروسی در هوا پخش شده و به چشم میرسند. |
استفاده مشترک از حوله یا دستمال | عامل مهم انتقال غیرمستقیم عفونت است. |
عفونت باکتریایی ثانویه | پس از عفونت ویروسی و بهویژه در ایمنی ضعیف ایجاد میشود. |
نارس بودن سیستم ایمنی نوزاد | نوزادان نسبت به عفونت چشم در سرماخوردگی حساستر هستند. |
در این جدول دلایل عفونت چشم در اثر سرماخوردگی بررسی شده است.
1. ویروس ها (مخصوصا آدنوویروس ها)
آدنوویروسها شایعترین عامل ویروسی عفونت چشم کودکان در زمان سرماخوردگی هستند. این ویروسها بهراحتی از راه تماس منتقل میشوند. آدنوویروس همزمان باعث علائم تنفسی و چشمی میشود. قرمزی شدید و اشکریزش از نشانههای آن است. معمولاً هر دو چشم درگیر میشوند. این نوع عفونت بسیار مسری است. اغلب بدون نیاز به آنتیبیوتیک بهبود مییابد.
متن انگلیسی:
The most common cause of eye flu is a viral infection, often from the same viruses that cause the common cold, flu, or respiratory infections. These viruses enter the eye and inflame the conjunctiva, leading to redness, swelling, and irritation.
ترجمه فارسی:
شایعترین علت آنفولانزای چشمی، عفونت ویروسی است که اغلب از همان ویروسهایی ناشی میشود که سرماخوردگی، آنفولانزا یا عفونتهای تنفسی را ایجاد میکنند. این ویروسها وارد چشم شده و التهاب ملتحمه را به دنبال دارند که منجر به قرمزی، تورم و تحریک چشم میشود.به نقل از سایت mmi.edu
2. عفونت باکتریایی ثانویه (کمتر اما ممکن)
در برخی موارد، پس از عفونت ویروسی، باکتریها بهصورت ثانویه باعث عفونت چشم میشوند. این حالت بیشتر در کودکانی با ایمنی ضعیف دیده میشود. ترشحات غلیظ و چرکی نشانه مهم آن است. معمولاً یک چشم ابتدا درگیر میشود. بدون درمان دارویی ممکن است طولانی شود. تشخیص پزشک برای تجویز آنتیبیوتیک در موارد عفونت باکتریایی ضروری است.
3. انتقال از طریق دست آلوده، ترشحات بینی و تماس نزدیک (سرفه و عطسه)
کودکان معمولاً چشمهای خود را با دست لمس میکنند. اگر دست آلوده به ترشحات بینی باشد، انتقال عفونت سریع اتفاق میافتد. عطسه و سرفه ذرات ویروسی را در هوا پخش میکند. تماس نزدیک با کودک بیمار خطر ابتلا را افزایش میدهد. استفاده مشترک از حوله یا دستمال عامل مهمی است. رعایت بهداشت دست نقش پیشگیرانه دارد. آموزش کودک در این زمینه بسیار مؤثر است.

اگر ترشح چشم کودک چرکی، همراه درد شدید، تورم زیاد بود یا طی ۱–۲ روز بهبود نیافت، به پزشک مراجعه کنید.
عفونت چشم در نوزاد و شیرخوار هنگام سرماخوردگی
عفونت چشم نوزاد در سرماخوردگی به دلیل مجرای اشکی بازنشده شایعتر و حساستر است. این عفونت معمولاً همراه با علائمی مانند قرمزی چشم، اشکریزش و ترشح بروز میکند. چسبیدن پلکها پس از خواب یکی از نشانههای رایج در نوزادان است. گاهی علائم با گرفتگی مجرای اشکی اشتباه گرفته میشود و نیاز به بررسی دارد.
نوزاد ممکن است بیقراری نشان دهد یا مدام چشمهای خود را لمس کند. در صورت ماندگاری یا تشدید علائم، مراجعه به پزشک برای پیشگیری از عوارض ضروری است. رعایت بهداشت دستها و تمیز نگه داشتن اطراف چشم نقش مهمی در بهبود دارد. درمان خودسرانه در نوزادان توصیه نمیشود و باید تحت نظر پزشک انجام شود.
درمان عفونت چشم کودکان در اثر سرماخوردگی
درمان عفونت چشم کودک به علت ایجادکننده آن بستگی دارد و در بیشتر موارد منشأ ویروسی دارد. تمیز نگه داشتن چشمها با سرم فیزیولوژی و گاز استریل به کاهش ترشحات کمک میکند. رعایت بهداشت دستها و جلوگیری از مالیدن چشمها اهمیت زیادی دارد. کنترل علائم سرماخوردگی مانند آبریزش بینی روند بهبود را سریعتر میکند. در صورت تشخیص پزشک، ممکن است قطره یا پماد چشمی تجویز شود.
مصرف خودسرانه آنتیبیوتیکها توصیه نمیشود. پیگیری علائم و مراجعه به پزشک در صورت عدم بهبود ضروری است. استفاده از حوله و وسایل شخصی جداگانه به پیشگیری از انتقال عفونت کمک میکند. استراحت کافی و تقویت سیستم ایمنی کودک نیز نقش مهمی در بهبود سریعتر دارد.
1. درمان خانگی عفونت چشم کودکان در سرماخوردگی
شستشوی ملایم چشم با سرم فیزیولوژی راهکار مناسبی برای درمان خانگی خواهد بود. استفاده از گاز استریل تمیز برای پاک کردن ترشحات هر چشم بهصورت جداگانه توصیه میشود. کمپرس گرم میتواند به کاهش چسبندگی پلکها کمک کند. رعایت کامل بهداشت دستها قبل و بعد از تماس با چشم بسیار مهم است. جلوگیری از مالیدن چشمها نقش مؤثری در بهبود علائم دارد.
متن انگلیسی:
Put a towel in warm water, squeeze it and place it on the eyes of your child. It will reduce puffiness and soften mucus crusts. Use a wet, soft cloth to clean the mucus. Start wiping from the inside towards the outside and change the part of the cloth used for wiping every time.
ترجمه فارسی:
یک حوله را در آب گرم قرار دهید، آب اضافی آن را بگیرید و روی چشمهای کودک خود بگذارید. این کار ورم پلکها را کاهش میدهد و پوستههای مخاطی را نرم میکند. برای پاک کردن مخاط از یک پارچه نرم و مرطوب استفاده کنید. پاک کردن را از داخل چشم به سمت خارج انجام دهید و هر بار قسمتی از پارچه که استفاده شده تغییر دهید.به نقل از سایت hcghospitals
2. درمان دارویی عفونت چشم کودکان در سرماخوردگی
درمان دارویی تنها با تشخیص پزشک انجام میشود. در صورت عفونت باکتریایی، قطره یا پماد آنتیبیوتیک چشمی تجویز میشود. در عفونتهای ویروسی معمولاً داروی خاصی لازم نیست و درمان حمایتی کافی است. مصرف دارو باید طبق دستور و تا پایان دوره ادامه یابد.
استفاده خودسرانه از قطرههای چشمی میتواند باعث تشدید مشکل شود. والدین باید از تماس کودک با چشم دیگر یا دیگران جلوگیری کنند تا انتقال عفونت کاهش یابد. پیگیری علائم و مراجعات دورهای به پزشک در صورت عدم بهبود، برای جلوگیری از عوارض احتمالی ضروری است.
نتیجه گیری
عفونت چشم کودکان در اثر سرماخوردگی اغلب خوشخیم و قابل درمان است. شناخت علائم و علتها به والدین کمک میکند تصمیم درستی بگیرند. بیشتر موارد منشأ ویروسی دارند و خودبهخود بهبود مییابند. رعایت بهداشت نقش کلیدی در پیشگیری دارد. در نوزادان و موارد شدید، مراجعه به پزشک ضروری است. درمان زودهنگام از عوارض جلوگیری میکند. آگاهی والدین مهمترین عامل کنترل این مشکل است.
پرسشهای متداول
آیا عفونت چشم کودکان در سرماخوردگی مسری است؟
بله، اگر منشأ ویروسی داشته باشد بسیار مسری است و از طریق تماس دست آلوده، ترشحات چشم و عطسه یا سرفه منتقل میشود. رعایت بهداشت دست و وسایل شخصی نقش مهمی در جلوگیری از انتقال دارد.
چه زمانی عفونت چشم کودک نیاز به مراجعه به پزشک دارد؟
در صورت ترشح چرکی و غلیظ، درد شدید، تورم پلک، حساسیت به نور یا عدم بهبود طی ۳ تا ۴ روز باید به پزشک مراجعه شود. در نوزادان و شیرخواران مراجعه زودتر توصیه میشود.
آیا عفونت چشم ناشی از سرماخوردگی خود به خود خوب میشود؟
در بیشتر موارد که علت ویروسی است، عفونت چشم بدون درمان دارویی خاص و با مراقبتهای ساده بهبود مییابد. با این حال پیگیری علائم برای جلوگیری از بدتر شدن ضروری است.
از روی رنگ ترشح میشود نوع عفونت را فهمید؟
تا حدی بله؛ ترشحات شفاف یا آبکی بیشتر نشاندهنده عفونت ویروسی است و ترشح زرد یا سبز غلیظ معمولاً به عفونت باکتریایی اشاره دارد. با این حال تشخیص قطعی فقط توسط پزشک انجام میشود.
