سرطان دماغ چیست و چه علائمی دارد؟

رسانیکامنبع: https://rasanika.com

سرطان دماغ نادر است. تشخیص زودهنگام و درمان به موقع این سرطان اهمیت ویژه ای دارد و معمولاً شامل جراحی، پرتودرمانی و شیمی درمانی می شود.

آنچه در این مقاله می‌خوانید

سرطان بینی یا سرطان دماغ به انواع مختلفی از سرطان‌ها اطلاق می‌شود که در ناحیه بینی، سینوس‌ها یا نواحی اطراف آن ایجاد می‌شوند. این سرطان‌ها معمولاً در سلول‌های پوششی بینی و سینوس‌ها آغاز می‌شوند و به‌طور غیرمعمول ممکن است به نواحی دیگر سر یا گردن گسترش یابند. علائم سرطان بینی شامل گرفتگی بینی، خونریزی مکرر از بینی، درد صورت، کاهش حس بویایی و مشکلات تنفسی است.

سرطان دماغ یک نوع سرطان نادر است که حفره بینی (فضای پشت بینی) و سینوس‌ها (حفره‌های کوچک پر از هوا در داخل بینی، استخوان گونه و پیشانی) را درگیر می‌کند. این نوع سرطان با سرطان ناحیه‌ای که بینی و گلو به هم متصل می‌شوند، تفاوت دارد. تومورهای بینی و سینوس‌ها معمولاً در حفره بینی یا سینوس‌های پارانازال آغاز می‌شوند. این تومورها ممکن است سرطانی یا غیرسرطانی باشند. درمان این بیماری بستگی به شرایط بیمار دارد، اما اغلب شامل جراحی برای برداشتن تومور است. در برخی موارد، درمان‌های دیگری مانند پرتودرمانی و شیمی‌درمانی نیز ممکن است به بیمار توصیه شود. به همین دلیل توصیه می‌شود که برای ارزیابی دقیق و مشاوره پزشکی به یک متخصص گوش و حلق و بینی شهر خود مثل دکتر گوش و حلق و بینی تهران مراجعه کنید.

سرطان دماغ چیست؟

سرطان دماغ به تومورهایی اطلاق می‌شود که از سینوس‌های پارانازال یا حفره‌های بینی شروع می‌شوند. این نوع سرطان نسبتاً نادر است و ممکن است تا زمانی که تومور به اندازه کافی بزرگ نشود که راه‌های هوایی را مسدود کند یا به خارج از بینی گسترش نیابد، شناسایی نشود. وقتی یک تومور یا سرطان در بینی شکل می‌گیرد، فرد ممکن است علائمی چون احتقان، چکه‌های بینی و درد در اطراف چشم را تجربه کند.

تومور بینی یک رشد غیرطبیعی است که از داخل حفره بینی یا سینوس‌های پارانازال آغاز می‌شود. این تومورها می‌توانند خوش‌خیم (غیرسرطانی) یا بدخیم (سرطانی) باشند.

نمونه‌هایی از تومورهای غیرسرطانی بینی عبارتند از:

• پولیپ بینی

• همانژیوم

نمونه‌هایی از تومورهای سرطانی بینی عبارتند از:

• سرطان سلول سنگ‌فرشی

• آدنوکارسینوم

• نوروبلاستوما

• کارسینوم کیستیک آدنوئید

• سارکوم

عکس سرطان بینی

با دیدن تصویر سرطان بینی می‌توانند در صورت مواجهه با این بیماری آن را به خوبی تشخیص دهید. در ادامه عکس سرطان دماغ را مشاهده می‌کنید:

عکس سرطان بینی

طول عمر سرطان بینی

طول عمر بیماران مبتلا به سرطان بینی به عوامل مختلفی بستگی دارد؛ از جمله اندازه تومور، مرحله سرطان، سلامت عمومی بیمار، سن و نحوه پاسخ بدن به درمان. اگر سرطان در مراحل اولیه شناسایی شود و درمان به موقع شروع گردد احتمال بهبود و افزایش طول عمر بسیار بالاست. با این حال، در صورت تشخیص در مراحل پیشرفته‌تر، درمان ممکن است پیچیده‌تر باشد و طول عمر به عوامل مختلف بستگی خواهد داشت.

علائم سرطان دماغ

ابتلا به سرطان بینی علائم زیادی دارد. با اینحال شایع‌ترین علائم سرطان دماغ عبارتند از:

• گرفتگی و احساس پری بینی

• خونریزی بینی

• کاهش حس بویایی

• ترشحات مخاطی از بینی (که ممکن است خونی باشند.)

• تخلیه مخاط از پشت بینی و گلو

این علائم ممکن است مشابه بیماری‌های شایع‌تر و کمتر جدی مانند سرماخوردگی یا سینوزیت باشد.

در مراحل پیشرفته‌تر، علائم می‌تواند شامل موارد زیر باشد:

• درد یا بی‌حسی در صورت (به ویژه در قسمت بالای گونه که از بین نمی‌رود.)

• تورم غدد لنفاوی در گردن

• از دست دادن نسبی بینایی یا دوبینی

• برآمدگی در یک چشم

• درد یا فشار در یک گوش

• وجود توده یا رشد مداوم روی صورت، بینی یا سقف دهان

علل سرطان دماغ

چندین علت بالقوه و عوامل خطر مرتبط با سرطان بینی وجود دارد. این عوامل عبارتند از:

• استفاده از تنباکو

• قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی خاص مانند گرد و غبار چوب، گرد و غبار چرم و دود

• جهش‌های ژنی ارثی یا اکتسابی

• ویروس پاپیلومای انسانی پرخطر (HPV)

تشخیص سرطان دماغ

روش‌های تشخیصی زیادی برای بررسی نشانه‌های سرطان دماغ وجود دارد. روش‌هایی که به خوبی می‌توانید به کمک آن‌ها به بیماری خود پی ببرید. در ادامه درباره هر یک از روش‌های موجود صحبت کرده‌ایم.

1. بیوپسی

بیوپسی به معنای برداشتن نمونه ای از بافت و مشاهده آن در زیر میکروسکوپ است. این تنها راه قطعی برای تشخیص اینکه آیا رشد یا ناحیه غیرطبیعی سرطان است یا خیر است. روش های مختلفی برای بیوپسی از پوشش بینی وجود دارد. نوع توموز به موقعیت ناحیه آن بستگی دارد.

بیوپسی بینی

متن انگلیسی:
Treatments can cause side effects. A doctor may recommend additional therapies to help alleviate symptoms associated with treatments such as chemotherapy or radiation.
ترجمه متن:
درمان‌ها می‌توانند عوارض جانبی ایجاد کنند. پزشک ممکن است درمان‌های اضافی را برای کمک به کاهش علائم مرتبط با درمان‌هایی مانند شیمی درمانی یا پرتو درمانی توصیه کند.

medicalnewstoday

2. پاندوسکوپی

پاندوسکوپی یک روش تشخیصی است که برای مشاهده دقیق‌تر بخش‌های داخلی بینی و سینوس‌ها استفاده می‌شود. در این روش، پزشک از یک دستگاه خاص به نام آندوسکوپ استفاده می‌کند که شامل یک لوله نازک و انعطاف‌پذیر است که به دوربین و نور مجهز است. این دستگاه به پزشک این امکان را می‌دهد تا از داخل بینی، سینوس‌ها و حتی نواحی بالاتر مانند حلق و گلو، تصویری واضح دریافت کند. پاندوسکوپی معمولاً برای بررسی مشکلات ساختاری، عفونت‌ها و سرطان‌های بینی و سینوس‌ها به‌کار می‌رود.

3. تست های تصویربرداری

تست‌های تصویربرداری به پزشکان کمک می‌کنند تا اطلاعات دقیقی از ساختارهای داخلی بدن به‌دست آورند و تغییرات ناشی از بیماری‌هایی مانند سرطان را شناسایی کنند. در تشخیص سرطان بینی، انواع مختلفی از تکنیک‌های تصویربرداری مورد استفاده قرار می‌گیرند که به تشخیص دقیق‌تر بیماری و تعیین مراحل آن کمک می‌کنند. این تست‌ها شامل سی‌تی‌اسکن، ام‌آرآی و آندوسکوپی هستند که هریک ویژگی‌ها و مزایای خاص خود را دارند. در این تست‌ها، تصاویری از بافت‌ها و اعضای داخلی بدن با استفاده از اشعه ایکس، امواج رادیویی یا امواج مغناطیسی ایجاد می‌شود.

4. سی تی اسکن

سی‌تی‌اسکن یکی از روش‌های رایج تصویربرداری برای تشخیص سرطان بینی است. این تکنیک از اشعه ایکس برای تولید تصاویر مقطعی دقیق از بدن استفاده می‌کند. سی‌تی‌اسکن به پزشک این امکان را می‌دهد که تصاویر سه‌بعدی از بینی و نواحی اطراف آن مانند سینوس‌ها، غدد لنفاوی، و استخوان‌های صورت به‌دست آورد. در تشخیص سرطان بینی، سی‌تی‌اسکن می‌تواند به شناسایی اندازه و محل تومورها، همچنین گسترش سرطان به بافت‌های اطراف کمک کند.

این روش تصویربرداری به‌ویژه برای ارزیابی تغییرات در بافت‌های سخت و استخوانی مفید است و به پزشک کمک می‌کند تا تصمیمات بهتری برای درمان اتخاذ کند. سی‌تی‌اسکن معمولاً در مراحل اولیه تشخیص و همچنین در مرحله‌بندی سرطان (برای تعیین میزان گسترش آن) استفاده می‌شود. این روش می‌تواند به همراه سایر تکنیک‌ها مانند بیوپسی برای رسیدن به تشخیص قطعی استفاده شود.

5. آندوسکوپی بینی

آندوسکوپی بینی یک روش تشخیصی است که با استفاده از یک لوله انعطاف‌پذیر و نازک به نام آندوسکوپ برای مشاهده مستقیم داخل بینی و سینوس‌ها انجام می‌شود. این روش به پزشکان این امکان را می‌دهد که با دقت بالا و بدون نیاز به جراحی، تغییرات غیرعادی در بافت‌های بینی مانند تومورها، پولیپ‌ها، یا عفونت‌ها را شناسایی کنند. آندوسکوپ مجهز به دوربین و نور است که تصاویر واضحی از داخل بینی ارسال می‌کند، که این تصاویر برای تشخیص سرطان بینی به‌ویژه در مراحل اولیه مفید هستند.

درمان سرطان دماغ

روش‌های مختلفی برای درمان سرطان دماغ وجود دارد. مثلا تومورهای سرطانی بینی و پارانازال ممکن است به درمان‌های مکمل برای کنترل سلول‌های سرطانی نیاز داشته باشند. به صورت کلی گزینه‌های درمانی ممکن است شامل موارد زیر باشد:

1. جراحی تومور بینی

این روش می‌تواند از طریق جراحی باز یا به صورت یک جراحی حساس‌تر‌ و با ایجاد یک برس کوچک انجام شود. این جراحی در برخی بیماران و‌ برحسب تشخیص پزشک انجام می‌شود.

2. رادیوتراپی

رادیوتراپی از پرتوهای پرانرژی برای از بین بردن سلول‌های سرطانی یا کوچک کردن تومور قبل از جراحی استفاده می‌کند. همچنین پس از جراحی برای از بین بردن سلول‌های سرطانی باقی‌مانده نیز کاربرد دارد. پرتودرمانی می‌تواند با استفاده از پرتوهای ایکس، پروتون‌ها یا منابع انرژی دیگر انجام شود. در این درمان، دستگاهی پرتوهای انرژی را به نقاط خاصی از بدن هدایت می‌کند تا سلول‌های سرطانی را از بین ببرد. اگر جراحی امکان‌پذیر نباشد یا سرطان به اندازه‌ای گسترش یافته باشد که جراحی مؤثر نباشد، درمان با پرتودرمانی و شیمی‌درمانی همزمان آغاز می‌شود.

متن انگلیسی:
Cancer is the second-leading cause of death in the world. But survival rates are improving for many types of cancer, thanks to improvements in cancer screening, treatment and prevention.
ترجمه متن:
سرطان دومین عامل مرگ و میر در جهان است. اما نرخ بقای بسیاری از انواع سرطان به لطف پیشرفت در غربالگری، درمان و پیشگیری سرطان در حال بهبود است.

mayoclinic

3. شیمی درمانی

شیمی‌درمانی از داروهای قوی برای از بین بردن سلول‌های سرطانی استفاده می‌کند. این درمان معمولاً پس از جراحی برای از بین بردن سلول‌های باقی‌مانده انجام می‌شود. در برخی موارد، شیمی‌درمانی همزمان با پرتودرمانی انجام می‌شود تا اثرات درمانی پرتودرمانی بهبود یابد و از رشد سلول‌های سرطانی جلوگیری کند.

یکی از روش‌های درمان سرطان بینی شیمی‌درمانی است.

4. ایمونوتراپی

ایمونوتراپی درمانی است که با استفاده از دارو به تقویت سیستم ایمنی بدن کمک می‌کند تا سلول‌های سرطانی را شناسایی و از بین ببرد. سیستم ایمنی بدن معمولاً با حمله به میکروب‌ها و سلول‌های غیرطبیعی به مقابله با بیماری‌ها می‌پردازد. اما سلول‌های سرطانی خود را از سیستم ایمنی پنهان می‌کنند. ایمونوتراپی به سیستم ایمنی کمک می‌کند تا این سلول‌ها را شناسایی و نابود کند. این نوع درمان معمولاً زمانی استفاده می‌شود که سرطان به دیگر بخش‌های بدن گسترش یافته و درمان‌های دیگر مؤثر نبوده باشند.

انواع سرطان دماغ

سرطان دماغ انواع مختلفی دارد. هر یک از این انواع سرطان‌ ممکن است علائم و روند درمان متفاوتی داشته باشند، بنابراین تشخیص زودهنگام و مشورت با پزشک اهمیت زیادی دارد. در ادامه درباره هر یک از انواع سرطان بینی صحبت کرده‌ایم.

1. سرطان بینی بدخیم

سرطان‌های بدخیم بینی معمولاً از سلول‌های لایه پوششی بینی شروع می‌شوند و می‌توانند به دیگر قسمت‌های بینی یا حتی به ساختارهای اطراف آن گسترش یابند. این نوع سرطان‌ها می‌توانند علائمی چون خونریزی مداوم از بینی، درد صورت و انسداد بینی ایجاد کنند. تشخیص به‌موقع و درمان مناسب برای این نوع سرطان اهمیت زیادی دارد.

2. ساکوما

ساکوما نوعی از سرطان است که از بافت‌های نرم بدن مانند عضلات، استخوان‌ها یا بافت‌های پیوندی شروع می‌شود. در صورت بروز ساکوما در ناحیه بینی یا سینوس‌ها، ممکن است علائم شامل درد صورت، تورم یا خونریزی از بینی باشد. ساکوماها می‌توانند به سرعت گسترش یابند، بنابراین درمان زودهنگام بسیار حیاتی است.

3. ملانوما

ملانوما نوعی از سرطان پوست است که معمولاً در قسمت‌های خارجی بدن ایجاد می‌شود. اما در موارد نادر می‌تواند در بینی یا سینوس‌ها نیز رخ دهد. این نوع سرطان از سلول‌های تولیدکننده رنگدانه پوست (ملانوسیت‌ها) شروع می‌شود و به سرعت به سایر قسمت‌های بدن گسترش می‌یابد. علائم شامل تغییر رنگ پوست یا زخم‌های غیرطبیعی در ناحیه بینی است.

4. گرانولوم میانی

گرانولوم میانی یک نوع التهاب غیرسرطانی است که در بافت‌های بینی و سینوس‌ها بروز می‌کند. با وجود اینکه این بیماری خوش‌خیم است، در برخی موارد ممکن است به دلیل شباهت‌های علائمی با سرطان‌ها، نیاز به تشخیص دقیق و درمان داشته باشد.

5. پاپیلومای دگرگون شده

پاپیلومای دگرگون شده یا پاپیلومای سینوسی، نوعی تومور خوش‌خیم است که از سلول‌های پوششی بینی یا سینوس‌ها آغاز می‌شود. اگرچه این تومورها خوش‌خیم هستند، اما در صورتی که درمان نشوند، می‌توانند به سرطان بدخیم تبدیل شوند. علائم آن شامل انسداد بینی، خونریزی و تورم در ناحیه صورت است.

عوارض سرطان دماغ

سرطان دماغ، اگر در مراحل اولیه تشخیص داده نشود، می‌تواند عوارض جدی به دنبال داشته باشد. از جمله عوارض این بیماری می‌توان به انسداد تنفسی، خونریزی‌های مکرر از بینی، درد و عفونت‌های سینوسی اشاره کرد. در صورتی که سرطان به مراحل پیشرفته برسد، ممکن است به استخوان‌ها، غدد لنفاوی یا دیگر بخش‌های بدن گسترش یابد. همچنین درمان‌های سرطان مانند جراحی یا پرتودرمانی ممکن است باعث مشکلاتی در زیبایی صورت یا عملکرد بینی شوند.

پیشگیری از سرطان دماغ

برای پیشگیری از سرطان دماغ، اولین گام کاهش تماس با عوامل محیطی مضر است. اجتناب از سیگار کشیدن و قرار گرفتن در معرض دود دخانیات و مواد شیمیایی خطرناک مانند گرد و غبار صنعتی می‌تواند خطر ابتلا به این بیماری را کاهش دهد. همچنین، رعایت بهداشت بینی و سینوس‌ها و مراجعه منظم به پزشک برای بررسی وضعیت سلامت می‌تواند به تشخیص زودهنگام و جلوگیری از پیشرفت بیماری کمک کند.

نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به دکتر

سرطان دماغ از حفره‌های بینی یا سینوس‌های پارانازال شروع می‌شود. با رشد تومور، فرد ممکن است علائمی مشابه با بسیاری از بیماری‌های خوش‌خیم دیگر را تجربه کند. علائم معمول شامل گرفتگی و انسداد بینی که بهبود نمی‌یابد، خونریزی بینی، تغییر در حس بویایی، سردرد و سایر مشکلات است. درمان این بیماری معمولاً شامل پرتودرمانی، شیمی‌درمانی، جراحی یا ترکیبی از این روش‌ها است. طول عمر فرد مبتلا خم بستگی به اندازه تومور، سلامت کلی، سن و پاسخ به درمان دارد.

پرسش‌های متداول

ایا سرطان بینی کشنده است؟

سرطان بینی می‌تواند کشنده باشد، اما این بستگی به عوامل مختلفی دارد. اگر سرطان در مراحل اولیه شناسایی شود و به بافت‌های مجاور یا سایر قسمت‌های بدن گسترش نیافته باشد، درمان آن موفقیت‌آمیزتر و شانس بقا بالاتر است. درمان‌هایی مانند جراحی، پرتودرمانی و شیمی‌درمانی می‌توانند برای از بین بردن تومور مؤثر باشند. در مراحل پیشرفته، زمانی که سرطان به ساختارهای حیاتی دیگر گسترش یافته باشد، درمان آن پیچیده‌تر می‌شود و خطرات بیشتری به همراه دارد. در نتیجه، سرطان بینی در صورتی که به موقع تشخیص داده شود، می‌تواند قابل درمان باشد و خطر مرگ را کاهش دهد.

ایا سرطان سینوس کشنده است؟

سرطان سینوس نیز مانند سرطان بینی می‌تواند کشنده باشد، اما میزان کشندگی آن بستگی به مراحل سرطان و وضعیت عمومی بیمار دارد. سینوس‌ها بخش‌های حساس و حیاتی از بدن هستند. بنابراین اگر سرطان سینوس به بافت‌های اطراف مانند مغز یا چشم‌ها گسترش یابد، می‌تواند مشکلات جدی ایجاد کند. با این حال، در صورتی که سرطان سینوس در مراحل اولیه شناسایی شود، درمان‌های موجود بسیار مؤثر بوده و شانس بقا را افزایش می‌دهند. به طور کلی، سرطان سینوس اگر زود تشخیص داده شود، قابل درمان است، اما در مراحل پیشرفته می‌تواند کشنده باشد.

جراحی توده بینی در درمان سرطان بینی موثر است؟

بله، جراحی توده بینی می‌تواند در درمان سرطان بینی بسیار مؤثر باشد، به ویژه اگر سرطان در مراحل اولیه شناسایی شود و تومور به بافت‌های دیگر گسترش نیافته باشد. هدف از جراحی برداشتن کامل تومور است تا از گسترش آن به نواحی دیگر بدن جلوگیری شود. اگر سرطان به بافت‌های اطراف گسترش یافته باشد، جراحی ممکن است همراه با سایر درمان‌ها مانند پرتودرمانی و شیمی‌درمانی انجام شود تا شانس بهبودی افزایش یابد. در صورتی که تومور به طور کامل برداشته شود و درمان‌های کمکی مانند پرتودرمانی برای از بین بردن سلول‌های سرطانی باقی‌مانده انجام شود، شانس بهبودی بسیار بالا است.