کارسینوم سلول بازال؛ علائم، عوارض و درمان سرطان bcc
منبع: https://rasanika.com
کارسینوم بازال شایعترین نوع سرطان پوست است. این نوع سرطان کمخطر بوده و به سلولهای مجاور سرایت نمیکند. ایجاد برآمدگی براق و لکههای سفید روی پوست از علائم اصلی آن هستند. دکتر متخصص با نمونهبرداری از ضایعه پوستی سرطان سلول بازال را تشخیص میدهد. کسانی که بیشتر در معرض آفتاب باشند بیشتر در معرض ابتلا به این بیماری هستند. برای درمان کارسینوم بازال دکتر از روشهای مختلفی مثل دارودرمانی هدفمند و شیمی درمانی استفاده میکند.
آنچه در این مقاله میخوانید
کارسینوم سلول بازال (BCC) شایعترین و کمخطرترین نوع سرطان پوست است که معمولاً به صورت برجستگی براق یا لکهای پوستهپوسته روی نواحی در معرض آفتاب ظاهر میشود.
علت اصلی قرار گرفتن طولانیمدت در معرض اشعه فرابنفش خورشید یا دستگاههای برنزهکننده است؛ پوست روشن، سابقه خانوادگی و مصرف داروهای سرکوبکننده ایمنی از عوامل خطر هستند.
تشخیص با معاینه و نمونهبرداری (بیوپسی) انجام میشود؛ درمان شامل جراحی (مانند جراحی موهس)، کورتاژ، کرایوتراپی و پمادهای موضعی است.
این سرطان بهآهستگی رشد میکند و در صورت درمان بهموقع خطرناک نیست، اما در موارد نادر ممکن است به بافتهای عمیق یا سایر نقاط بدن گسترش یابد.
بهترین راه پیشگیری، محافظت از پوست در برابر آفتاب با استفاده از کرم ضدآفتاب، پوشیدن لباس مناسب و اجتناب از برنزهکردن مصنوعی است.
کارسینوم بازال شایعترین نوع سرطان پوست است که با ایجاد برآمدگی روی پوست،ظاهر میشود. سرطان سلول بازال، وقتی سلولهای قدیمی از بین میروند در نوعی از سلولهای پوست که سلولهای جدید پوست را تولید میکنند، آغاز میشود. کارسینوم سلول بازال اغلب به صورت یک برجستگی کمی شفاف روی پوست ظاهر میشود، هرچند که میتواند شکلهای دیگری نیز به خود بگیرد. این نوع سرطان بیشتر در مناطقی از پوست که در معرض آفتاب قرار دارند، مانند سر و گردن رخ میدهد. پرهیز از آفتاب و استفاده از کرم ضد آفتاب ممکن است به محافظت در برابر کارسینوم سلول بازال کمک کند. در این مقاله با کارسینوم بازال یا سرطان bcc آشنا میشوید.
کارسینوم سلول بازال چیست؟
کارسینوم سلول بازال (BCC) نوعی سرطان پوست است که در سلولهای بازال پوست شما شکل میگیرد. سلولهای بازال در قسمت پایین اپیدرم شما قرار دارند که لایه خارجی پوست است. کارسینوم سلول بازال به شکل یک برجستگی کوچک، گاهی براق یا یک لکه صاف و پوستهپوسته روی پوست شما ظاهر میشود که بهطور کندی در طول زمان رشد میکند. هنگامی که سلولهای قدیمی پوست از بین میروند، سلولهای بازال به ساخت سلولهای جدید کمک میکنند. این نوع سلولهای سرطانی معمولا در قسمتهایی از پوست که بیشتر در معرض آفتاب است، ایجاد میشوند.
کارسینوم سلول بازال شایعترین نوع سرطان پوست است. اما در میان انواع سرطان پوست، کارسینوم بازال کمخطرترین آنها محسوب میشود. اگر این سرطان بهموقع تشخیص داده شود، میتوان بهراحتی آن را درمان کرد. این سرطان بهآهستگی رشد میکند. اگر مدام در معرض آفتاب مستقیم هستید یا از دستگاههای برنزهکننده استفاده میکنید، احتمال دارد در سنین پایین به این سرطان مبتلا شوید.

عکس سرطان سلول بازال
انواع سرطان کارسینوم سلول بازال
با توجه به سطج گشتردگی کارسینوم سلول بازل سرطان bcc به چهار نوع دستهبندی میشود. برخی از این انواع به اندازه یک جوش هستند اما برخی از آنها شاصعات گستردهای هستند که ممکن است شبیه زخم شوند. چهار نوع اصلی از کارسینوم سلول بازال (BCC) وجود دارد که به شرح زیر است:
کارسینوم سلول بازال نوع ندولار: رایجترین نوع BCC که شبیه یک جوش گرد است که عروق خونی قابل مشاهدهای اطراف آن را احاطه کردهاند
کارسینوم گسترش سطحی: باعث ایجاد ضایعاتی روی بازوها و پاها میشود که به صورت لکههای کوچک و کمعمق روی پوست ظاهر میشوند و کمی روشنتر از پوست اطراف خود هستند
اسکلروزی: شبیه به زخمهایی هستند که به طور آهسته در طول زمان گسترش مییابند که به شکل یک نقطه قرمز کوچک روی پوست ظاهر شود
پیگمانته: نوع نادر BCC که باعث هیپرپیگمانتاسیون میشود، بهطوری که ناحیهای از پوست تیرهتر از پوست اطراف میشود
علائم کارسینوم سلول بازال
معمولا بازال سل کارسینوما در قسمتهایی از پوست که در معرض نور خورشید است، دیده میشود، بهویژه در سر و گردن. اما ممکن است در قسمتهای دیگر بدن نیز علائم آن را مشاهده کنید. علائم سرطان کارسینوما سلول بازال شامل یکی از تغییرات پوستی زیر است:
برآمدگی براق به رنگ پوست: این برجستگی شفاف و رنگ پوست است. در پوستهای سفید ممکن است به رنگ سفید مرواریدی یا صورتی به نظر برسد. در این برجستگی رگهای خونی هم دیده میشوند. هرچه پوست تیرهتر باشد، دیدن این رگها سختتر است. این برآمدگی ممکن است خونریزی کند یا زخم شود.
ضایعه قهوهای یا سیاه: یک ضایعه تیره با کمی برجستگی و نیمه شفاف روی پوست ظاهر میشود.
لکه پوستهپوسته: ممکن است لکهای صاف با لبههای برجسته روی پوست ایجاد شود. گاهی بهمرورزمان این لکه بزرگ میشود.
ضایعه سفید: این ضایعه مومی شکل و اسکار مانند است و مرز مشخصی ندارد.
زخم باز: زخم بازی که خوب نمیشود و ترشح یا خونریزی میکند. ممکن است پوستهپوسته شود و برای هفتهها روی پوست باقی میماند.
علت ایجاد کارسینوم سلول بازال چیست؟
مانند علت سرطان پوست، در بازال سل کارسینوما نیز قرارگرفتن در معرض نور ماوراء بنفش خورشید یا استفاده از دستگاههای برنزهکننده اصلیترین عامل ابتلا هستند. اشعه ماوراء بنفش با گذشت زمان طولانی میتواند به DNA سلولهای پوست آسیب بزند. در فرایند ایجاد سلولهای پوستی جدید، سلولهای بازال نقش دارند. زمانی که DNA این سلولها آسیب میبیند، جهش باعث بالارفتن سرعت تکثیر شده و سلولهای سرطانی در آن ناحیه تجمع میکنند.
سرطان پوست ممکن است در نواحیای که معمولاً در معرض نور خورشید نیستند نیز ایجاد شود، که نشان میدهد عوامل دیگری (مانند عوامل ژنتیکی یا محیطی) نیز میتوانند در ایجاد کارسینوم سلول بازال نقش داشته باشند، هرچند علت دقیق در برخی موارد مشخص نیست.
عوامل خطر کارسینوم سلول بازال
برخی عوامل احتمال خطر ابتلا به سرطان سلول بازال را افزایش میدهند. افرادی که شرایط زیر را دارند بیشتر در معرض خطر کارسینوم بازال هستند:
کسانی که به مدت طولانی در معرض آفتاب قرار میگیرند
افرادی که سابقه پرتودرمانی دارند
افرادی که پوست روشن، موهای قرمز یا بلوند و چشمهای روشن دارند
افرادی که ککومک دارند و بهراحتی میسوزند
با افزایش سن احتمال ابتلا به این نوع سرطان بیشتر میشود. اما در افراد ۲۰ تا ۳۰ سال هم شایع است
کسانی که سابقه خانوادگی ابتلا به سرطان پوست دارند
افرادی که داروهای سرکوبکننده سیستم ایمنی میخورند
کسانی که در معرض آرسنیک قرار میگیرند
افرادی که سندرومهای ارثی عامل سرطان پوست از جمله سندرم کارسینوم سلول بازال نووید و گزرودرما پیگمنتوزوم دارند
بازال سل کارسینومای پوست چطور تشخیص داده می شود؟
پزشک ابتدا برای تشخیص کارسینوم سلول بازال پوستی سوالاتی از شما میپرسد. بهعنوانمثال اولینبار چه زمانی این ضایعه پوستی را مشاهده کردید؟ از روز اول تا الان چه تغییری کرده است؟ آیا ضایعه دردناک است؟ آیا در معرض آفتاب از کرم ضدآفتاب استفاده میکنید؟ در خانواده شما سابقه سرطان پوست وجود دارد؟ پس از این سوالات پزشک معاینه پوستی انجام میدهد. علاوه بر بررسی دقیق آن ضایعه، قسمتهای دیگر بدن را نیز بررسی میکند. پزشک پس از معاینه فیزیکی برای تشخیص کارسینوم سلول بازال (BCC)، ممکن است آزمایشهای زیر را تجویز کند:
بیوپسی پوست: پزشک نمونهای از ناحیه آسیبدیده پوست (ضایعه) را برمیدارد و آن را زیر میکروسکوپ بررسی میکند.
آزمایشهای تصویربرداری: متاستاز بی سی سی در بدن بسیار نادر است، اما اگر پزشک مشکوک به گسترش سرطان به سایر نقاط بدن باشد، ممکن است از MRI یا سیتی اسکن برای بررسی وجود سرطان در غدد لنفاوی یا اندامهای داخلی استفاده کند.

کسانی که در معرض آفتاب هستند بیشتر در خطر کارسینوم سلول یازال هستند.
درمان کارسینوم سلول بازال
روشهای مختلفی برای درمان کارسینوم بازال وجود دارد. پزشک باتوجهبه اندازه و محل سلولهای سرطانی بهترین روش را پیشنهاد میدهد. بهندرت، کارسینوم سلول بازال ممکن است به غدد لنفاوی مجاور و سایر نواحی بدن گسترش یابد (متاستاز). در این شرایط گزینههای درمانی بیشتر شامل درمان دارویی هدفمند و شیمیدرمانی میشود.
درمانهای دارویی هدفمند میتوانند باعث مرگ سلولهای سرطانی شوند. در شیمیدرمانی از داروهای قوی برای ازبینبردن سلولهای سرطانی استفاده میشود. زمانی که سایر درمانها کمکی نکنند، ممکن است شیمیدرمانی تنها گزینه باشد.
درمان موضعی bcc پوست
اگر نیازی به جراحی سرطان سلول بازال نباشد، ممکن است پزشک از درمان موضعی استفاده کند. درصورتیکه سلولهای سرطانی بازال کوچک و نازک باشند، کرم یا پمادهای مخصوصی برای درمان تجویز میشوند. درمانهای موضعیبرای بی سی سی پوست تزریق داروی شیمیدرمانی فلوئوروراسیل (5-FU) و داروی ایمونوتراپی ایمیکوئیمود است.

باتوجهبه اندازه و محل سلولهای سرطانی روش درمان bcc مشخص میشود.
جراحی سرطان bcc
در بیشتر مواقع برای برداشتن کامل سلولهای سرطانی، جراحی پیشنهاد میشود. در یک روش جراحی، جراح قسمت سرطانی را همراه با مقداری از بافت سالم اطراف جدا میکند. بافت حاشیه باید در آزمایشگاه مورد بررسی قرار بگیرد تا از سالم بودن آنها مطمئن شوند.
در روش دیگر که به آن جراحی موهس میگویند، سلولهای سرطانی لایه به لایه برداشته میشوند. هر لایه زیر میکروسکوپ بررسی شده و تا زمان که به بافت غیر سرطانی برسند، این روند را ادامه میدهند. در این نوع جراحی بافت سالم برداشته نمیشود.
کورتاژ و الکترودسیکاسیون سرطان سلول بازال
کورتاژ و الکترودسیکاسیون درمان مناسبی برای سرطانهای سلول بازال و سلول سنگفرشی سطحی (که به لایه بالایی پوست محدود هستند) و همچنین برخی از موارد تومور کارسینوما پوست به شمار میرود. در این روش با ابزاری سطح سرطانی پوست خراش داده میشود. سپس با یک سوزن الکتریکی سلولهای پایه آن ناحیه سوزانده میشوند. از این روش برای درمان سلولهای سرطانی کوچک که احتمال عود آنها کمتر است، استفاده میشود.

درمان سرطانbcc با کرایوتراپی
درمان سرطان bcc پوست با انجماد
در این روش سلولهای سرطانی با نیتروژن مایع منجمد شده و از بین میروند. برای درمان ضایعات سطحی از انجماد استفاده میشود. گاهی پزشک پس از کورتاژ و خراشیدن ناحیه سرطانی برای ازبینبردن سطح سرطانی از روش انجماد استفاده میکند. کرایوتراپی برای کارسینوم سلول بازالهای کوچک و سطحی مؤثر است. این روش به ویژه برای بیمارانی که اختلالات خونی دارند یا مشکلاتی در تحمل بیهوشی دارند، مفید است. نرخ درمان آن بین ۸۵ تا ۹۰ درصد است.
متن انگلیسی:
If you don’t receive treatment for basal cell carcinoma, the skin cancer can slowly grow in size and invade deeper tissues like muscle and bone and cartilage. The BCC may become painful and ulcerated, which can cause bleeding and infection.
ترجمه فارسی:
اگر کارسینوم سلول بازال را درمان نکنید، این سرطان پوست میتواند بهطور تدریجی بزرگتر شده و به بافتهای عمیقتر مانند عضلات، استخوانها و غضروفها حمله کند. BCC ممکن است دردناک و زخمی شده و باعث خونریزی و عفونت شود.به نقل از my.clevelandclinic
عوارض بیماری bcc چیست؟
عوارض کارسینوم سلول بازال (BCC) شامل موارد زیر است:
خطر بازگشت بیماری: کارسینوم سلول بازال حتی پس از درمان موفق، معمولاً ممکن است دوباره عود کند.
افزایش خطر سایر انواع سرطان پوست: سابقه ابتلا به کارسینوم سلول بازال ممکن است احتمال بروز سایر انواع سرطان پوست، مانند کارسینوم سلول سنگفرشی، را افزایش دهد.
گسترش سرطان فراتر از پوست: در موارد بسیار نادر، کارسینوم سلول بازال میتواند به غدد لنفاوی اطراف یا سایر نواحی بدن مانند استخوانها و ریهها گسترش یابد (متاستاز).
آیا bcc خطرناک است؟
بیشتر کارسینومهای سلول بازال به آرامی رشد میکنند، در خون یا غدد لنفاوی پخش نمیشوند و معمولاً اگر نادیده گرفته نشوند و به موقع درمان شوند، خطرناک نیستند و تهدیدی برای زندگی ایجاد نمیکنند. این سرطان بافتهای مجاور خود را از بین میبرد و ممکن است با گذشت زمان بزرگتر و مخربتر شود که دلیل نیاز به درمان آن است.
چطور از کارسینوم سلول بازال پیشگیری کنیم؟
پیشگیری از بیماری بی سی سی با کاهش قرار گرفتن در معرض اشعه UV و مراقبت منظم از پوست امکانپذیر است. اقدامات پیشگیرانه شامل محافظت از پوست در برابر نور خورشید، استفاده از محصولات محافظتی، و بررسی دورهای پوست برای تشخیص زودهنگام تغییرات غیرطبیعی است. سایر روشهای پیشگیری عبارت است از:
اجتناب از آفتاب در ساعات اوج (10 صبح تا 4 بعدازظهر)
استفاده مداوم از ضدآفتاب با SPF حداقل 30
پوشیدن لباسهای محافظ (تیره و با بافت متراکم) و کلاه لبهدار
استفاده از عینک آفتابی محافظ UVA و UVB
اجتناب از تختهای برنزهکننده
بررسی منظم پوست برای تغییرات یا ضایعات جدید.
نتیجه گیری
کارسینوم sg,g بازال شایعترین و کمخطرترین نوع سرطان پوست است. این نوع سرطان با ایجاد برآمدگی براق یا لکههای سفید روی پوست مشخص میشود. اگر چنین علائم مشکوکی دارید یا زخمی دارید که بهبود پیدا نمیکند، حتما به دکتر پوست و مو یا دکتر انکولوژیست مراجعه کنید. پزشک با معاینه ضایعات و نمونهبرداری از بافت موردنظر سرطان سلول بازال را تشخیص میدهد. پس از تشخیص سرطان BCC برای درمان گزینههای مختلفی وجود دارد. ممکن است پزشک از درمانهای موضعی استفاده کند یا جراحی را پیشنهاد دهد. همچنین روشی به نام کورتاژ وجود دارد که بافت سرطانی خراش داده میشود.
پرسشهای متداول
سلول بازال چیست؟
سلولهای بازال سلولهای میکروسکوپی در لایه خارجی پوست شما (اپیدرم) هستند که همان لایهای است که شما میتوانید آن را ببینید و لمس کنید. این سلولها مسئول تولید سلولهای جدید پوست از طریق تقسیم و کپی کردن خودشان هستند. زمانی که سلولهای بازال سلولهای جدید تولید میکنند، سلولهای قدیمی پوست به سطح اپیدرم میرسند، جایی که میمیرند و از بدن شما خارج میشوند.
آفتاب سوختگی شدید باعث سرطان پوست سلول های بازال می شود؟
بله، آفتابسوختگی شدید میتواند خطر ابتلا به کارسینوم سلول بازال (BCC) را افزایش دهد. قرار گرفتن طولانیمدت یا مکرر در معرض اشعه ماوراءبنفش (UV) از نور خورشید یا دستگاههای برنزهکننده، بهویژه آفتابسوختگیهای شدید، به DNA سلولهای بازال پوست آسیب میرساند و میتواند منجر به جهشهایی شود که باعث BCC میشوند. با این حال، BCC ممکن است در نواحیای که کمتر در معرض آفتاب هستند نیز ایجاد شود، که نشاندهنده نقش سایر عوامل (مانند ژنتیک) است.
تفاوت سرطان سلول بازال با سرطان سلول سنگفرشی چیست؟
تفاوت بین کارسینوم سلول بازال و کارسینوم سلول سنگفرشی در چند جنبه است: BCC از سلولهای بازال در لایه پایینی اپیدرم منشأ میگیرد، در حالی که SCC از سلولهای سنگفرشی در لایههای بالایی اپیدرم ایجاد میشود. BCC معمولاً بهصورت موضعی رشد میکند و بهندرت (کمتر از 1%) متاستاز میدهد، اما SCC تهاجمیتر است و احتمال بیشتری برای گسترش به غدد لنفاوی یا سایر اندامها دارد. از نظر ظاهری، BCC اغلب بهصورت ضایعهای براق، مرواریدی یا زخم باز با لبههای برجسته دیده میشود، در حالی که SCC ممکن است بهصورت زخم پوستهدار، توده قرمز یا زگیلمانند ظاهر شود. همچنین، BCC معمولاً رشد آهستهتری نسبت به SCC دارد که میتواند سریعتر و تهاجمیتر باشد.
بین سرطان سلول بازال و سرطان سلول سنگفرشی کدام خطرناکتر است؟
کارسینوم سلول سنگفرشی (SCC) معمولاً خطرناکتر از کارسینوم سلول بازال (BCC) محسوب میشود، زیرا SCC احتمال بیشتری برای متاستاز به غدد لنفاوی یا سایر اندامها دارد و میتواند در صورت عدم درمان به مشکلات جدیتری منجر شود. BCC بهندرت متاستاز میدهد و بیشتر بهصورت موضعی مخرب است. با این حال، هر دو نوع اگر زود تشخیص داده شوند، قابل درمان هستند.
لکه پوستی چه زمانی نشانه سرطان بازال است؟
یک لکه پوستی ممکن است نشانه کارسینوم سلول بازال باشد اگر ویژگیهای زیر را داشته باشد:
ضایعه براق یا مرواریدی: تودهای با ظاهر مومی یا براق، اغلب با رگهای خونی کوچک قابل مشاهده.
زخم باز: زخمی که بهبود نمییابد یا بهطور مکرر خونریزی میکند.
لکه پوستهدار یا قرمز: ناحیهای که پوستهپوسته یا ملتهب به نظر میرسد.
توده با لبههای برجسته: ضایعهای با مرکز فرو رفته و لبههای برآمده.
رشد آهسته: تغییراتی که بهتدریج در اندازه یا شکل افزایش مییابد.
اگر لکهای غیرعادی، پایدار یا در حال تغییر است، باید توسط پزشک بررسی شود.
چه زمانی باید برای درمان کارسینوم بازال به پزشک مراجعه کرد؟
برای درمان BCC باید در موارد زیر به پزشک مراجعه کرد: وجود زخم یا ضایعهای که بیش از چند هفته بهبود نمییابد، تغییر در اندازه، شکل، رنگ یا بافت یک لکه پوستی، خونریزی، خارش یا درد در ناحیهای از پوست، ظهور توده یا لکه غیرعادی بهویژه در نواحی در معرض آفتاب مانند صورت، گردن یا دستها، یا داشتن سابقه آفتابسوختگی شدید یا قرار گرفتن طولانیمدت در معرض آفتاب. تشخیص زودهنگام درمان را آسانتر و مؤثرتر میکند.
آیا امکان عود کارسینوم سلول بازال وجود دارد؟
بله، امکان عود کارسینوم سلول بازال (BCC) وجود دارد. حتی پس از درمان موفق، BCC میتواند در همان محل یا نواحی دیگر پوست بازگردد. خطر عود به عواملی مانند نوع درمان، اندازه و محل تومور، و کامل بودن برداشتن ضایعه بستگی دارد. همچنین، افرادی که یکبار به BCC مبتلا شدهاند، در معرض خطر بیشتری برای ابتلا به BCC جدید یا سایر انواع سرطان پوست هستند. به همین دلیل، پیگیری منظم با پزشک و معاینات دورهای پوست ضروری است.
