تومور کارسینوما چیست؟ این سرطان چه علائمی دارد و چگونه به وجود می آید؟
منبع: https://rasanika.com
تومور کارسینوما رایجترین شکل سرطان است که در بافت پوششی اندامها یا پوست ایجاد میشود و انواع مختلفی با علائم متفاوتی دارد.
آنچه در این مقاله میخوانید
تومور کارسینوما نوعی سرطان است که از بافت پوششی (اپیتلیال) پوست یا اندامهای داخلی منشأ میگیرد و حدود ۸۰ تا ۹۰٪ از سرطانها را شامل میشود.
انواع شایع آن شامل کارسینوم سلول بازال (پوستی)، سلول سنگفرشی، سلول کلیوی، داکتال سینه (درجا و تهاجمی) و آدنوکارسینوما (غدد) است که هرکدام علائم و محل بروز متفاوتی دارند.
تشخیص زودهنگام بهویژه در انواع پوستی (مانند زخم ترمیمنشونده یا لکههای غیرعادی) تأثیر زیادی در موفقیت درمان دارد؛ انواع داخلی ممکن است بدون علامت و در تصویربرداری تصادفی تشخیص داده شوند.
درمان به نوع، محل و مرحله سرطان بستگی دارد و شامل جراحی، پرتودرمانی، شیمیدرمانی، ایمونوتراپی یا هورموندرمانی میشود که نیازمند تشخیص دقیق توسط متخصص انکولوژی و انجام بیوپسی است.
تومور کارسینوما نوعی از سرطان است که ممکن است روی بافت پوست یا بافت پوششی هر یک از اندامهای بدن ایجاد شود. اگر علائم مربوط به این سرطان را دارید یا پزشک تشخیص داده است، به آن مبتلا هستید، در این مطلب همراه ما باشید. در ادامه توضیح میدهیم که انواع سرطان کارسینوما چیست؟ این بیماری چه علائمی دارد؟ علت ایجاد این نوع سرطان چیست؟ چگونه میتوان آن را تشخیص داد و راههای درمان آن به چه صورت است؟ سرطان کارسینوما در کدام اندامهای بدن ظاهر میشود؟
تومور کارسینوما چیست؟
تومور کارسینوما یکی از انواع شایع سرطان است که در بافت اپیتلیال پوست یا بافت پوششی اندامهای داخلی بدن مانند کبد و کلیه ایجاد میشود. در این نوع سرطان مانند سرطانهای دیگر سلولهای غیرطبیعی رشد کرده و تکثیر میشوند. ممکن است سرطان کارسینوما به قسمتهای دیگر بدن منتقل شود. گاهی هم به بخشهای دیگر سرایت نمیکند.
کارسینوما در محل محدود به بافت اولیه بوده و به بافتها و اندامهای دیگر سرایت نمیکند. کارسینومای مهاجم میتواند به بافتهای اطراف سرایت کند. کارسینومای متاستاتیک نوع دیگری از این سرطان است که میتواند در سراسر بدن پخش شود.
سرطان در اندامهای مختلف بدن همیشه از نوع کارسینوما نیست. ۸۰ تا ۹۰٪ از سرطانها مربوط به این نوع تومور است. اما گاهی ممکن است مربوط به استخوان، رگهای خونی، سلولهای سیستم ایمنی، مغز یا نخاع باشد.
انواع سرطان کارسینوما
سرطان کارسینوما مربوط به بافت اپیتلیال است. این بافت تمامی اندامهای بدن را میپوشاند. وظیفه آن محافظت از اندامها، فیلترکردن، جذب و ترشح مایعات است. تومور کارسینوما میتواند در قسمتهای مختلف این بافت ایجاد شود. شایعترین انواع این سرطان عبارت است از:
۱. کارسینوما سلول بازال (BCC)
شایعترین نوع تومور کارسینوما، سرطان سلول بازال است که نوعی سرطان پوست محسوب میشود. این سلولها در عمیقترین بخش لایه بیرونی پوست (اپیدرم) قرار دارند. معمولا این نوع سرطان گسترش پیدا نمیکند و در محل اولیه باقی میماند. در بیشتر مواقع کارسینوما سلول بازال در قسمتهایی ایجاد میشود که بیشتر در معرض نور خورشید است. از جمله این سرطان در صورت بیشتر دیده میشود. در بیشتر مواقع این سرطان قابل درمان است.
۲. سرطان سلولی فلسی (SCC)
این نوع سرطان مربوط به سلولهای سنگفرشی است. این سلولها روی سطح پوست و داخل اندامهای توخالی را پوشانده و شبیه به فلس ماهی است. سلولهای سنگفرشی علاوه بر پوست در بافت پوششی دستگاه گوارش، دستگاه تنفس، دهانه رحم و واژن هم وجود دارد.
این نوع کارسینوما معمولا در بخشهایی ایجاد میشود که بیشتر در معرض نور خورشید است. به همین دلیل شخص سریعا تغییرات را متوجه شده و درمان بهموقع شروع میشود. کارسینوما سلولی فلسی بیشتر در قسمتهایی مانند صورت، گوش، گردن، لب و پشت دستها ظاهر میشود. افرادی که وقت زیادی را در طول زندگی زیر خورشید میگذرانند، بیشتر در معرض این سرطان هستند.
به نقل از mayoclinic در رابطه با کارسینوما سلول سنگفرشی:
کارسینوم سلولی فلسی یا سلول سنگفرشی پوست شکل شایعی از سرطان پوست است و در سلولهای سنگفرشی که لایههای میانی و بیرونی پوست را تشکیل میدهند، ایجاد میشود. کارسینوم سلول سنگفرشی پوست معمولا تهدیدکننده زندگی نیست؛ اگرچه میتواند تهاجمی باشد. این نوع سرطان اگر درمان نشود، بزرگ شده یا به سایر قسمتهای بدن گسترش مییابد و عوارض جدی ایجاد میکند.
۳. سرطان سلول کلیوی (RCC)
شایعترین نوع سرطان کلیه از نوع کارسینوم سلول های کلیوی است. به طوری که 90% سرطانهای کلیه را تشکیل میدهد. این سرطان از پوشش لولههای داخل کلیه شروع میشود. تومور بدخیم است و میتواند به قسمتهای دیگر بدن سرایت کند.
کارسینوما سلول کلیوی در مراحل اولیه هیچ علامتی ندارد. معمولا زمانی که فرد برای بیماری دیگری سیتیاسکن یا سونوگرافی انجام میدهد، این سرطان تشخیص داده میشود. گاهی هم با پیشرفت سرطان و سرایت آن به اندامهای دیگر میتوان آن را تشخیص داد.
۴. کارسینوما داکتال درجا (DCIS)
این نوع سرطان در پوشش مجاری سینه ایجاد میشود. کارسینوما داکتال درجا غیرتهاجمی است و به سایر قسمتهای بدن سرایت نمیکند. به همین دلیل در بیشتر خانمها این نوع تومور کارسینوما قابلدرمان است. اما گاهی ممکن است این نوع کارسینوما به نوع تهاجمی تبدیل شود.
کارسینوما داکتال سرطانی است که در پوشش مجاری سینه ایجاد میشود.
۵. کارسینوما داکتال تهاجمی (IDC)
این نوع از سرطان رایجترین شکل سرطان سینه بوده و تهاجمی است. کارسینوما داکتال تهاجمی همانند داکتال درجا از پوشش مجاری سینه شروع میشود. اما این نوع سرطان میتواند به بافت چربی پستان و سپس غدد لنفاوی سرایت کند. این تومور کارسینوما از طریق جریان خون ممکن است به قسمتهای دیگر بدن گسترش پیدا کند. معمولا در غربالگری ماموگرافی یا خودآزمایی پستان این سرطان تشخیص داده میشود.
۶. آدنوکارسینوما
آدنوکارسینوما نوعی از تومور کارسینوما است که در سلول غدد ایجاد میشود. این سلولها در قسمتهای مختلف بدن وجود دارند و مایعات و مخاط را ساخته و ترشح میکنند. این نوع از سرطان میتواند در قسمتهای مختلف بدن ظاهر شود. رایجترین آدنوکارسینوما شامل سرطان ریه، سرطان سینه، سرطان پانکراس و سرطان روده بزرگ میشود.
تومور کارسینوما انواع مختلفی داشته و ممکن است گاهی در سلولهای غدد هم ایجاد شود. به این نوع تومور، آدنوکارسینوما میگویند. این تومورها در هر قسمت بدن مانند ریهها، تیروئید یا پانکراس ممکن است ایجاد شوند.
آدنوکارسینوما نوعی از سرطان کارسینوما است که در سلولهای غدد مانند سلولهای ریه ایجاد میشود.
علائم تومور کارسینوما
هرکدام از انواع تومور کارسینوما علائم و نشانههای مختلفی دارند. به همین دلیل علائم هر یک را بهصورت مجزا بیان میکنیم. اگر هر یک از علائم زیر را دارید، باید برای بررسی دقیق آن و تشخیص تومور کارسینوما به متخصص انکولوژی مراجعه کنید. برای مراجعه به متخصص از سایت دکترتو استفاده کرده و مشاوره حضوری، آنلاین یا تلفنی با پزشک داشته باشید.
۱. علائم کارسینوما سلول بازال
زخم باز که بهبود پیدا نمیکند.
لکههای تیره روی پوست
برجستگیها یا تودههای براق
اسکارهای برجسته
۲. علائم کارسینوما سلولی فلسی
لکههای پوستهپوسته و تیره
زخم باز که در قسمت لبهها برجسته است.
لکههایی شبیه به لکهای پیری
رشد زگیل مانند
رشد شاخی
زخمهایی که در جای زخم قبلی ظاهر میشوند.
۳. علائم کارسینوما سلول کلیوی
ازدستدادن اشتها
کاهش وزن غیرقابلتوضیح
درد در پهلوها
ایجاد توده در شکم
خون در ادرار
کمخونی
برخی از انواع سرطان کارسینوما علائم مشخصی داشته و میتوان بهموقع آنها را تشخیص داد.
۴. علائم کارسینوما داکتال درجا
گاهی ممکن است تودههای کوچکی در سینه ایجاد شده یا ترشح از نوک سینه دیده شود. اما معمولا این نوع سرطان علامتی نداشته و در غربالگری ماموگرافی تشخیص داده میشود.
۵. علائم کارسینوما داکتال تهاجمی
ایجاد توده در سینه
گودی در اطراف نوک سینه
تیره شدن پوست
تورم
ترشح از نوک پستان
ایجاد توده در زیربغل
ضخیم شدن پوست سینه
بثورات روی پوست سینه
درد در یک سینه یا درد نوک پستان
۶. علائم آدنوکارسینوما
باتوجهبه نوع آدنوکارسینوما علائم آن متفاوت است. علائم رایجترین انواع این سرطان به شرح زیر است.
سرطان سینه: ایجاد توده در سینه، ترشح از نوک پستان
سرطان ریه: سرفه همراه با مخاط خونی، درد قفسه سینه، مشکلات تنفسی
توده در پانکراس: یرقان، ادرار تیره، کاهش وزن، کمردرد و درد معده
سرطان روده بزرگ: تغییر در حرکات روده، خونریزی مقعدی، درد معده، کاهش وزن بدون دلیل
اگر روی پوست خود زخمی دارید که بهبود پیدا نمیکند یا لکههایی شبیه به لک پیری روی پوست ایجاد شده است، حتما باید برای بررسی دقیق مشکل پوستی به پزشک مراجعه کنید. تشخیص زودهنگام سرطان کارسینوما در درمان آن تاثیر زیادی دارد.
علت سرطان کارسینوما
ایجاد تومور کارسینوما دلایل مختلفی دارد. از علل شایع آن میتوان به موارد زیر اشاره کرد.
مصرف الکل
مصرف تنباکو
عدم تحرک بدنی
اضافهوزن و چاقی
رژیم غذایی سرشار از قند و غذاهای فرآوری شده
قرارگرفتن در معرض نور خورشید به مدت طولانی
سابقه ابتلا به ویروسها و عفونتها
باتوجهبه نوع سرطان علت ابتلا به آن متفاوت است.
علت ابتلا به کارسینوما سلول بازال و سلولی فلسی:
اشعه ماوراء بنفش خورشید یا برنزه کردن
ابتلا به HPV
تغییر ژنهای سرکوبگر تومور TP53
جهش در ژنهای PTCH1 یا PTCH2
شرایط ژنتیکی گزرودرما پیگمنتوزوم
علت ابتلا به کارسینوما سلول کلیوی:
کلیههای نعل اسبی
بیماری فون هیپل – لیندو
بیماری کلیه پلیکیستیک بزرگسالان
نارسایی کلیه
علت ابتلا به کارسینوما داکتال درجا و داکتال تهاجمی:
تغییر در DNA سلول پستان
تغییرات اکتسابی در پروتوآنکوژنها و ژنهای سرکوبگر تومور
مصرف الکل، اضافه وزن و رژیم غذایی سرشار از قند از علل ابتلا به سرطان کارسینوما هستند.
عوامل خطر تومور کارسینوما
برخی فاکتورهای خطر احتمال بروز این نوع سرطان را افزایش میدهند. عوامل خطر در انواع مختلف کارسینوما متفاوت است. فاکتورهای خطر انواع مختلف آن عبارتند از:
۱. عوامل خطر کارسینوما سلول بازال
پوست روشن
قرارگرفتن در معرض آفتاب شدید
سابقه خانوادگی سرطان پوست
سن
سیستم ایمنی ضعیف
۲. عوامل خطر کارسینوما سلولی فلسی
پوست روشن
قرارگرفتن در معرض آفتاب شدید
سابقه خانوادگی سرطان پوست
سن بالای ۵۰ سال
ابتلا به بیماری ویروس پاپیلومای انسانی (HPV)
۳. عوامل خطر کارسینوما سلول کلیوی
سیگارکشیدن
چاقی
فشارخون
سابقه خانوادگی سرطان کلیه
قرارگرفتن در معرض تری کلرو اتیلن
۴. عوامل خطر کارسینوما داکتال درجا و کارسینوما داکتال تهاجمی
چاقی
سینههای بزرگ
ژنتیک
قاعدگی در سن پایین
۵. عوامل خطر آدنوکارسینوما
مصرف الکل
رژیم غذایی ناسالم
چاقی
سیگارکشیدن
هورمونها
سابقه خانوادگی این نوع سرطان
برخی از عوامل خطر مانند قرارگرفتن در نور خورشید احتمال ایجاد سلولهای سرطانی روی پوست را افزایش میدهند.
تشخیص تومور کارسینوما
برای تشخیص تومور کارسینوما از روشهای تشخیصی مختلفی استفاده میشود. پزشک ممکن است تست آزمایشگاهی، تست تصویربرداری یا بیوپسی را توصیه کند.
تست آزمایشگاهی: در این روش تشخیصی نمونه خون، ادرار یا مایعات دیگر گرفته شده و از نظر وجود تومور مارکر بررسی میشوند. برای تشخیص تومور کارسینوما تست آزمایشگاهی کافی نبوده و باید روشهای دیگر هم انجام شود.
تست تصویربرداری: در این روش تصویر واضحی از توده و بافتهای ناسالم به دست میآید. آزمایشها میتواند شامل سونوگرافی، سیتیاسکن، امآرآی، اشعه ایکس و ماموگرافی شود. با آزمایش تصویربرداری نمیتوان بدخیم یا خوشخیم بودن تومور را تشخیص داد.
بیوپسی: اگر در آزمایش تصویربرداری مورد مشکوکی مشاهده شود، قسمتی از آن بافت یا مایع برداشته شده و در آزمایشگاه بررسی میشود. در نتیجه مشخص میشود که تومور سرطانی است یا نه.
درمان انواع تومور کارسینوما
درمان باتوجهبه نوع تومور، محل و گسترش سرطان تعیین میشود. معمولا پزشک یکی از موارد زیر را توصیه میکند.
جراحی: در مراحل اولیه سرطان با استفاده از روش جراحی میتوان میزان بقا را به حد زیادی افزایش داد. در این روش در این روش سلولهای سرطانی به همراه مقداری از بافت اطراف برداشته میشود.
پرتودرمانی: از این روش معمولا همراه با جراحی یا شیمیدرمانی استفاده میشود. با استفاده از روشهای تصویربرداری پرتو روی بافت هدف تابیده شده و بدون آسیب به بافتهای سالم سلولهای سرطانی را از بین میبرد.
شیمیدرمانی: درمان دارویی سرطان است. ممکن است از شیمیدرمانی در کنار پرتودرمانی یا جراحی استفاده شود.
ایمونوتراپی: به دو نوع فعال و غیرفعال تقسیم میشود. در ایمونوتراپی فعال سیستم ایمنی بدن تقویت شده تا با سلولهای سرطانی مبارزه کند. در نوع غیرفعال از اجزای ساخته شده در آزمایشگاه استفاده میشود تا سلولهای سرطانی را از بین ببرند.
درمان هورمونی: در این روش یا تولید هورمون متوقف شده یا رفتار هورمونی اصلاح میشود. سلولهای سرطانی در سینه و پروستات از هورمونها برای رشد استفاده میکنند. هورموندرمانی به کاهش اندازه تومور یا ازبینبردن سلولهای سرطانی کمک میکند.
کارسینوما پروستات
۹۵ درصد سرطانهای پروستات از نوع آدنوکارسینوما هستند. آدنوکارسینوما سلولهای غدد را تحت تاثیر قرار میدهد. سلولهای سرطانی در غده پروستات تشکیل شده و از کپسول خارج میشوند. این نوع سرطان پروستات تهاجمی بوده و ممکن است به قسمتهای دیگر بدن سرایت کند.
کارسینوم معده
یکی از علل شایع مرگ در اثر سرطان مربوط به کارسینوم معده است. 90% سرطانهای معده از نوع آدنوکارسینوما است. طبق تحقیقات انجام شده هلیکوباکترپیلوری با این نوع سرطان معده ارتباط مستقیم دارد. زمانی که سلولهای ترشحکننده مخاط معده دچار تغییرات سرطانی میشوند، شخص دچار کارسینوم معده شده است.
کارسینوما کلیه
همانطور که گفتیم شایعترین نوع سرطان کلیه تومور کارسینوما کلیه است. در این نوع سرطان، تومور منفرد در کلیه تشکیل میشود. معمولا علائمی نداشته و در مراحل پیشرفته بیماری تشخیص داده میشود.
نتیجه گیری و راهنمای مراجعه به دکتر
تومور کارسینوما مربوط به سرطان بافت اپیتلیال میشود. این بافت روی سطح پوست و بافت پوششی اندامهای مختلف وجود دارد. انواع مختلفی از سرطان کارسینوما وجود دارد. رایجترین آنها شامل کارسینوما سلول بازال، کارسینوما سلولی فلسی، کارسینوما سلول کلیوی، کارسینوما داکتال درجا و داکتال تهاجمی و آدنوکارسینوما میشود. تومورهایی که در اندامهای داخلی ایجاد میشوند، معمولا علامتی نداشته و از طریق روشهای تشخیصی مانند سونوگرافی یا ماموگرافی تشخیص داده میشوند. اما سلولهای سرطانی روی پوست معمولا بهموقع مشخص میشوند.
پرسشهای متداول
کارسینوما یعنی چه؟
کارسینوما نوعی سرطان است که در بافت اپیتلیال ایجاد میشود. این نوع تومور ممکن است روی پوست یا روی بافت پوششی اندامهای داخلی به وجود بیاید. سرطان کارسینوما میتواند از نوع تهاجمی یا غیرتهاجمی باشد.
کارسینوما تیروئید چیست؟
کارسینوم تیروئید پاپیلاری شایعترین نوع سرطان تیروئید است. معمولا رشد این نوع سرطان کند بوده و درمان میتواند موثر باشد. اما در صورت عدم درمان و پیشرفت بیماری ممکن است تومور به غدد لنفاوی و سایر اندامهای بدن سرایت کند.
تفاوت کارسینوما و سرطان چیست؟
کارسینوما در واقع نوعی سرطان است که مربوط به بافت پوششی اندامها و پوست به نام بافت اپیتلیال است. کارسینوما میتواند در اندامهای مختلف بدن ظاهر شود.
تفاوت کارسینوما و آدنوکارسینوما چیست؟
آدنوکارسینوما در واقع نوعی از تومور کارسینوما است. این نوع سرطان مربوط به سلولهای غدد است. این سلولها مایعات و مخاط را ساخته و ترشح میکنند. در انواع دیگر کارسینوما بافت پوششی روی سطح پوست یا اندامهایی مانند کلیه، ریه، سینه و پروستات دچار تغییرات سرطانی میشوند.
داکتال کارسینوما چیست؟
کارسینوما داکتال به دو نوع درجا و تهاجمی تقسیم میشود. این نوع تومور کارسینوما مربوط به پوشش مجاری سینه است. نوع تهاجمی آن میتواند به بافت چربی سینه و قسمتهای دیگر بدن سرایت کند.
آیا کارسینوما قابل درمان است؟
تشخیص بهموقع این بیماری در درمان تاثیر زیادی دارد. برخی از انواع آن مانند کارسینوما سلول بازال یا کارسینوما سلولی فلسی به دلیل ایجاد علائم روی پوست و تشخیص بهموقع معمولا قابل درمان هستند. اما انواع دیگر آن علامتی نداشته و ممکن است دیر تشخیص داده شوند.