قواعد افزودن s به فعل در سوم‌شخص مفرد

رسانیکامنبع: https://rasanika.com

یکی از پایه‌ای‌ترین و در عین حال مهم‌ترین بخش‌های گرامر زبان انگلیسی، نحوه صرف فعل در زمان حال ساده است. بسیاری از زبان‌آموزان در مراحل ابتدایی یادگیری زبان انگلیسی، ساختار کلی زمان حال ساده را به‌خوبی یاد می‌گیرند، اما هنگام استفاده از فاعل‌های سوم‌شخص مفرد، فراموش می‌کنند که شکل فعل باید تغییر کند. همین تغییر کوچک، یعنی افزودن s یا es به انتهای فعل، یکی از رایج‌ترین منابع اشتباه در مکالمه و نوشتار انگلیسی است.

در زبان فارسی، فعل با توجه به شخص تغییر می‌کند و معمولاً از روی شکل فعل می‌توان فاعل را تشخیص داد. در زبان انگلیسی، بیشتر فعل‌ها در زمان حال ساده برای فاعل‌های مختلف یکسان هستند. تنها استثنای مهم، سوم‌شخص مفرد است. به همین دلیل، یادگیری قواعد افزودن s به فعل نه‌تنها برای زبان‌آموزان مبتدی ضروری است، بلکه پایه‌ای مهم برای جمله‌سازی صحیح، درک متن، مکالمه روزمره و موفقیت در آزمون‌های زبان به شمار می‌رود.

سوم‌شخص مفرد در زبان انگلیسی چیست؟

پیش از یادگیری قواعد افزودن s به فعل، باید دقیقاً بدانیم منظور از سوم‌شخص مفرد چیست.

در دستور زبان، «شخص» نشان می‌دهد چه کسی درباره چه کسی صحبت می‌کند:

• اول‌شخص به گوینده اشاره دارد: I

• دوم‌شخص به مخاطب اشاره دارد: you

• سوم‌شخص به فرد یا چیزی غیر از گوینده و مخاطب اشاره دارد: he, she, it

سوم‌شخص زمانی مفرد است که درباره یک فرد، یک حیوان، یک شیء، یک مکان یا یک مفهوم صحبت کنیم.

ضمیرهای اصلی سوم‌شخص مفرد عبارت‌اند از:

با این حال، سوم‌شخص مفرد فقط به این سه ضمیر محدود نیست. هر اسم مفردی که بتوان آن را با he، she یا it جایگزین کرد، سوم‌شخص مفرد محسوب می‌شود.

برای مثال:

• • Ali works in a bank.

  • Sara studies English.

  • The cat sleeps on the sofa.

  • My brother plays football.

  • This machine makes coffee.

در تمام این جمله‌ها، فاعل سوم‌شخص مفرد است؛ زیرا درباره یک شخص، حیوان یا شیء صحبت می‌کنیم.

ساختار زمان حال ساده با سوم‌شخص مفرد

زمان حال ساده برای بیان کارهای تکراری، عادت‌ها، برنامه‌های منظم، واقعیت‌های علمی، ویژگی‌های دائمی و وضعیت‌های عمومی استفاده می‌شود.

ساختار جمله مثبت در زمان حال ساده به‌طور کلی چنین است:

فاعل + شکل ساده فعل + ادامه جمله

برای فاعل‌های I، you، we و they، فعل معمولاً بدون تغییر استفاده می‌شود:

• • I work every day.

  • You speak English.

  • We live in Tehran.

  • They play tennis.

اما برای فاعل‌های سوم‌شخص مفرد، یعنی he، she، it یا هر اسم مفرد معادل آن‌ها، معمولاً به انتهای فعل s یا es اضافه می‌شود:

• • He works every day.

  • She speaks English.

  • My father lives in Tehran.

  • The child plays in the garden.

این تغییر فقط در جمله مثبت زمان حال ساده اتفاق می‌افتد. در جمله‌های منفی و پرسشی، فعل اصلی دوباره به شکل ساده بازمی‌گردد؛ زیرا فعل کمکی does نشانه سوم‌شخص مفرد را دریافت می‌کند.

قاعده اصلی افزودن s به فعل

ساده‌ترین و عمومی‌ترین قاعده این است که برای بیشتر فعل‌ها، تنها حرف s را به انتهای فعل اضافه کنیم.

نمونه جمله:

• • Reza works in a hospital.
    

    رضا در یک بیمارستان کار می‌کند.

  • Mina reads a book every night.
    

    مینا هر شب یک کتاب می‌خواند.

  • My mother cooks dinner at home.
    

    مادرم در خانه شام می‌پزد.

  • The bus arrives at seven.
    

    اتوبوس ساعت هفت می‌رسد.

  • He drinks coffee in the morning.
    

    او صبح قهوه می‌نوشد.

در تمام این مثال‌ها، فعل از قواعد عادی پیروی می‌کند و فقط حرف s به انتهای آن اضافه شده است.

چه زمانی به فعل es اضافه می‌کنیم؟

برخی فعل‌ها به جای s، پسوند es می‌گیرند. این اتفاق معمولاً زمانی رخ می‌دهد که فعل به یکی از حروف یا ترکیب‌های زیر ختم شود:

• • s

  • ss

  • sh

  • ch

  • x

  • z

  • o

افزودن es در بسیاری از این فعل‌ها باعث می‌شود تلفظ کلمه آسان‌تر و طبیعی‌تر شود.

فعل‌هایی که به s یا ss ختم می‌شوند

اگر فعل به s یا ss ختم شود، معمولاً es به آن اضافه می‌کنیم:

• • pass → passes

  • miss → misses

  • kiss → kisses

  • guess → guesses

  • discuss → discusses

مثال:

• • The train passes through this town.
    

    قطار از این شهر عبور می‌کند.

  • She misses her family.
    

    او دلش برای خانواده‌اش تنگ می‌شود.

  • My teacher discusses the lesson in class.
    

    معلم من درس را در کلاس بررسی می‌کند.

فعل‌هایی که به sh ختم می‌شوند

فعل‌هایی که به sh ختم می‌شوند، در سوم‌شخص مفرد es می‌گیرند:

• • wash → washes

  • finish → finishes

  • push → pushes

  • brush → brushes

مثال:

• • He washes his car every Friday.
    

    او هر جمعه ماشینش را می‌شوید.

  • Sara finishes work at five.
    

    سارا ساعت پنج کارش را تمام می‌کند.

  • The machine pushes the boxes forward.
    

    دستگاه جعبه‌ها را به جلو هل می‌دهد.

فعل‌هایی که به ch ختم می‌شوند

اگر فعل به ch ختم شود، معمولاً باید es به آن اضافه شود:

• • watch → watches

  • teach → teaches

  • catch → catches

  • reach → reaches

  • touch → touches

مثال:

• • My father watches the news every night.
    پدرم هر شب اخبار تماشا می‌کند.

  • She teaches mathematics.
    او ریاضی تدریس می‌کند.

  • The goalkeeper catches the ball.
    دروازه‌بان توپ را می‌گیرد.

فعل‌هایی که به x ختم می‌شوند

فعل‌های پایان‌یافته به x نیز es می‌گیرند:

• • fix → fixes

  • mix → mixes

  • relax → relaxes

مثال:

• • The mechanic fixes cars.
    مکانیک ماشین‌ها را تعمیر می‌کند.

  • He mixes milk and coffee.
    او شیر و قهوه را مخلوط می‌کند.

  • She relaxes after work.
    او پس از کار استراحت می‌کند.

فعل‌هایی که به z ختم می‌شوند

در فعل‌هایی که به z ختم می‌شوند، معمولاً es اضافه می‌شود. گاهی نیز حرف پایانی دو برابر می‌شود:

• buzz → buzzes

مثال:

• The bee buzzes around the flowers.
  زنبور اطراف گل‌ها وزوز می‌کند.

فعل‌هایی که به o ختم می‌شوند

بسیاری از فعل‌هایی که به o ختم می‌شوند، در سوم‌شخص مفرد es می‌گیرند:

• • go → goes

  • do → does

مثال:

• • He goes to work by bus.
    او با اتوبوس به محل کار می‌رود.

  • She does her homework after dinner.
    او بعد از شام تکالیفش را انجام می‌دهد.

باید توجه داشت که does از نظر نوشتاری و تلفظی با قاعده معمول تفاوت دارد. تلفظ آن به شکل «داز» است، نه «دوس».

قواعد فعل‌هایی که به y ختم می‌شوند

فعل‌های پایان‌یافته به y یکی از مهم‌ترین بخش‌های قواعد افزودن s به فعل هستند. برای صرف صحیح این فعل‌ها باید به حرف قبل از y توجه کنیم.

اگر قبل از y حرف بی‌صدا باشد

اگر فعل به y ختم شود و قبل از آن یک حرف بی‌صدا قرار داشته باشد، حرف y حذف می‌شود و به جای آن ies قرار می‌گیرد.

مثال:

• • She studies English every day.
    او هر روز انگلیسی مطالعه می‌کند.

  • Ali carries a heavy bag.
    علی یک کیف سنگین حمل می‌کند.

  • The baby cries at night.
    نوزاد شب‌ها گریه می‌کند.

  • He tries to learn new words.
    او تلاش می‌کند واژه‌های جدید یاد بگیرد.

  • My mother worries about me.
    مادرم درباره من نگران می‌شود.

در این کلمات، حروفی مانند d، r، t و l قبل از y قرار گرفته‌اند و همگی بی‌صدا هستند. بنابراین y به ies تبدیل شده است.

اگر قبل از y حرف صدادار باشد

اگر قبل از y یکی از حروف صدادار a، e، i، o، u قرار گرفته باشد، حرف y تغییر نمی‌کند و فقط s به انتهای فعل اضافه می‌شود.

مثال:

• • He plays football every weekend.
    

    او هر آخر هفته فوتبال بازی می‌کند.

  • Sara enjoys classical music.
    

    سارا از موسیقی کلاسیک لذت می‌برد.

  • My father buys fresh bread every morning.
    

    پدرم هر صبح نان تازه می‌خرد.

  • She stays at home on Fridays.
    

    او جمعه‌ها در خانه می‌ماند.

  • The manager pays the workers on time.
    

    مدیر حقوق کارگران را به‌موقع پرداخت می‌کند.

پس تفاوت میان study → studies و play → plays به حرف قبل از y مربوط می‌شود. در کلمه study، حرف d بی‌صدا است؛ اما در کلمه play، حرف a صدادار است.

افعال بی‌قاعده مهم در سوم‌شخص مفرد

بیشتر فعل‌ها از قواعد s، es یا ies پیروی می‌کنند، اما چند فعل بسیار پرکاربرد شکل خاصی دارند و باید جداگانه یاد گرفته شوند.

فعل have

فعل have در سوم‌شخص مفرد به has تبدیل می‌شود، نه haves.

• • I have a car.

  • You have a car.

  • We have a car.

  • They have a car.

  • He has a car.

  • She has a car.

مثال:

• • Mary has two brothers.
    مری دو برادر دارد.

  • This house has a large garden.
    این خانه یک باغ بزرگ دارد.

  • My teacher has a new laptop.
    معلم من یک لپ‌تاپ جدید دارد.

فعل be

فعل be کاملاً بی‌قاعده است. این فعل در زمان حال ساده سه شکل دارد:

در سوم‌شخص مفرد، فعل be به شکل is استفاده می‌شود و نباید به آن s دیگری اضافه کرد.

• • He is tired.

  • She is a doctor.

  • It is cold.

  • The room is clean.

  • My brother is at home.

جمله‌هایی مانند He be یا He ises نادرست هستند.

فعل do

فعل do در سوم‌شخص مفرد به does تبدیل می‌شود:

• • He does his homework.

  • She does the shopping.

  • My brother does exercise every morning.

در جمله مثبت، does فعل اصلی است و معنای «انجام دادن» دارد. در جمله پرسشی و منفی نیز می‌تواند نقش فعل کمکی داشته باشد.

فعل go

فعل go با اضافه شدن es به شکل goes درمی‌آید:

• • She goes to university.

  • He goes to bed early.

  • The bus goes to the city center.

تفاوت جمله مثبت، منفی و پرسشی

یکی از مهم‌ترین نکات درباره سوم‌شخص مفرد این است که افزودن s یا es فقط در جمله مثبت زمان حال ساده انجام می‌شود.

جمله مثبت

در جمله مثبت، فعل اصلی برای سوم‌شخص مفرد s یا es می‌گیرد:

• • He works here.

  • She studies French.

  • Ali watches television.

  • My mother cooks well.

جمله منفی

برای منفی کردن جمله در سوم‌شخص مفرد، از does not یا شکل کوتاه آن یعنی doesn’t استفاده می‌کنیم. پس از does not، فعل اصلی باید به شکل ساده برگردد.

ساختار:

فاعل + does not + شکل ساده فعل

مثال:

• • He does not work here.

  • She does not study French.

  • Ali does not watch television.

  • My mother does not cook on Fridays.

شکل کوتاه:

• • He doesn’t work here.

  • She doesn’t study French.

  • Ali doesn’t watch television.

اشتباه رایج این است که هم does استفاده شود و هم فعل اصلی s بگیرد:

• • He doesn’t works here. ❌

  • She doesn’t studies English. ❌

شکل صحیح:

• • He doesn’t work here. ✅

  • She doesn’t study English. ✅

دلیل این موضوع آن است که نشانه سوم‌شخص مفرد از فعل اصلی به فعل کمکی does منتقل شده است.

جمله پرسشی

برای ساخت سؤال در سوم‌شخص مفرد، does را در ابتدای جمله قرار می‌دهیم و فعل اصلی را به شکل ساده استفاده می‌کنیم.

ساختار:

Does + فاعل + شکل ساده فعل؟

مثال:

• • Does he work here?

  • Does she study English?

  • Does Ali play football?

  • Does your father drive to work?

  • Does this machine use electricity?

پاسخ کوتاه:

• • Yes, he does.

  • No, he doesn’t.

  • Yes, she does.

  • No, she doesn’t.

اشتباه رایج:

• • Does he works here? ❌

  • Does she studies English? ❌

  • Does Ali plays football? ❌

شکل صحیح:

• • Does he work here? ✅

  • Does she study English? ✅

  • Does Ali play football? ✅

کاربرد s سوم‌شخص با اسم‌ها

بسیاری از زبان‌آموزان وقتی فاعل جمله he، she یا it باشد، افزودن s را به یاد می‌آورند؛ اما وقتی به جای ضمیر از اسم استفاده می‌شود، این نکته را فراموش می‌کنند.

به یاد داشته باشید هر اسم مفردی که بتوان آن را با he، she یا it جایگزین کرد، به فعل سوم‌شخص مفرد نیاز دارد.

مثال:

• • Reza works in an office.

  • My sister speaks German.

  • The dog eats meat.

  • This phone costs a lot.

  • The sun rises in the east.

  • Our teacher explains grammar clearly.

در مقابل، اگر فاعل جمع باشد، فعل s نمی‌گیرد:

• • My brother works here.

  • My brothers work here.

  • The student studies English.

  • The students study English.

  • This machine makes coffee.

  • These machines make coffee.

این مقایسه نشان می‌دهد که تشخیص مفرد یا جمع بودن فاعل، برای صرف صحیح فعل بسیار مهم است.

فاعل‌های ظاهراً پیچیده اما مفرد

گاهی فاعل جمله طولانی است و زبان‌آموز در تشخیص مفرد یا جمع بودن آن دچار مشکل می‌شود. در چنین شرایطی باید هسته اصلی فاعل را پیدا کرد.

عبارت‌هایی با of

در عبارت‌هایی که ساختار اسم + of + اسم دارند، فعل معمولاً با اسم اصلی قبل از of هماهنگ می‌شود.

• The color of the walls looks beautiful.

در این جمله، فاعل اصلی the color است که مفرد است؛ بنابراین فعل looks می‌گیرد. جمع بودن walls تأثیری بر فعل ندارد.

• The manager of the stores works in this building.

فاعل اصلی the manager است، نه stores؛ بنابراین فعل سوم‌شخص مفرد استفاده می‌شود.

مثال‌های بیشتر:

• • The name of the students appears on the list.

  • The price of these shoes seems reasonable.

  • The door of the rooms opens automatically.

اسامی غیرقابل‌شمارش

اسم‌های غیرقابل‌شمارش معمولاً از نظر دستوری مفرد محسوب می‌شوند و فعل سوم‌شخص مفرد می‌گیرند.

• • Water boils at 100 degrees Celsius.

  • Information helps us make decisions.

  • Music makes people feel better.

  • Money changes many things.

  • Rice grows in warm regions.

کلماتی مانند information، advice، furniture، news، money، water و music معمولاً فعل مفرد می‌گیرند.

کلمه news

کلمه news با اینکه به s ختم می‌شود، مفرد است:

• • The news is surprising.

  • The news affects the market.

  • This news sounds important.

بنابراین نباید صرفاً به دلیل وجود s در پایان یک اسم، آن را جمع در نظر گرفت.

ضمیرهای نامعین مفرد

برخی ضمیرهای نامعین از نظر دستوری مفرد هستند و فعل آن‌ها s می‌گیرد:

• • everyone

  • everybody

  • someone

  • somebody

  • anyone

  • anybody

  • no one

  • nobody

  • each

  • either

  • neither

مثال:

• • Everyone needs help sometimes.

  • Somebody wants to speak to you.

  • Nobody knows the answer.

  • Each student receives a book.

  • Either option works for me.

  • Neither answer seems correct.

اگرچه everyone درباره چند نفر صحبت می‌کند، از نظر ساختار دستوری مفرد است.

فاعل‌هایی که با and به هم متصل می‌شوند

وقتی دو فاعل مفرد با and به هم متصل شوند، معمولاً فاعل جمع ساخته می‌شود و فعل s نمی‌گیرد.

• • Ali and Reza work together.

  • My mother and father live in Shiraz.

  • The teacher and the student speak English.

  • Tea and coffee contain caffeine.

اما اگر دو کلمه با and به یک مفهوم واحد اشاره کنند، ممکن است فعل مفرد استفاده شود:

• Bread and butter is my usual breakfast.

در این جمله، bread and butter به‌عنوان یک ترکیب غذایی واحد در نظر گرفته شده است.

برای زبان‌آموزان مبتدی، قاعده اصلی این است که دو فاعل متصل‌شده با and را جمع در نظر بگیرند، مگر آنکه مشخص باشد عبارت یک مفهوم واحد را نشان می‌دهد.

فاعل‌های متصل‌شده با or و nor

وقتی دو فاعل با or یا nor به هم متصل شوند، فعل معمولاً با نزدیک‌ترین فاعل هماهنگ می‌شود.

• • Ali or his brother works here.

  • Ali or his brothers work here.

  • Neither the students nor the teacher knows the answer.

  • Neither the teacher nor the students know the answer.

در سطح مقدماتی، مهم‌ترین نکته این است که به اسم نزدیک به فعل توجه کنیم. اگر این اسم مفرد باشد، فعل سوم‌شخص مفرد می‌گیرد؛ اگر جمع باشد، فعل بدون s استفاده می‌شود.

تلفظ s و es در سوم‌شخص مفرد

پسوند سوم‌شخص مفرد همیشه به یک شکل تلفظ نمی‌شود. این پسوند می‌تواند سه تلفظ اصلی داشته باشد:

• • /s/

  • /z/

  • /ɪz/

تلفظ صحیح باعث می‌شود مکالمه طبیعی‌تر و قابل‌فهم‌تر باشد.

تلفظ /s/

اگر فعل به یک صدای بی‌واک مانند p، t، k، f ختم شود، s معمولاً به صورت /s/ تلفظ می‌شود.

مثال:

• • He works at home.

  • She stops the car.

  • The child laughs loudly.

تلفظ /z/

اگر فعل به یک صدای واک‌دار یا صدای مصوت ختم شود، s معمولاً به صورت /z/ تلفظ می‌شود.

مثال:

• • She reads every evening.

  • He plays the piano.

  • My uncle lives in Canada.

  • The teacher calls my name.

تلفظ /ɪz/

اگر فعل به صداهایی مانند s، z، sh، ch، x ختم شود، پسوند es معمولاً به صورت یک هجای جداگانه /ɪz/ تلفظ می‌شود.

مثال:

• • She washes the dishes.

  • He watches television.

  • The mechanic fixes the engine.

برای یادگیری این تلفظ‌ها لازم نیست در ابتدا تمام قواعد آوایی را حفظ کنید. شنیدن جمله‌های صحیح و تکرار آن‌ها به‌مرور باعث تثبیت تلفظ می‌شود.

افعال وجهی و سوم‌شخص مفرد

افعال وجهی مانند can، must، should، may و might از قاعده افزودن s پیروی نمی‌کنند. این فعل‌ها برای همه فاعل‌ها یک شکل ثابت دارند.

• • I can swim.

  • He can swim.

  • She can drive.

  • Ali can speak English.

نه cans و نه musts در این کاربرد صحیح نیستند.

مثال:

• • He can play the guitar.

  • She must leave now.

  • My brother should study more.

  • It may rain tonight.

  • Sara might come later.

پس از فعل وجهی نیز فعل اصلی به شکل ساده استفاده می‌شود:

• • He can speaks English. ❌

  • He can speak English. ✅

  • She must studies hard. ❌

  • She must study hard. ✅

افعال وجهی خودشان شکل سوم‌شخص مفرد جداگانه ندارند و فعل بعد از آن‌ها نیز s نمی‌گیرد.

اشتباهات رایج زبان‌آموزان

شناخت اشتباهات متداول، راه مؤثری برای جلوگیری از تکرار آن‌هاست.

فراموش کردن s در جمله مثبت

نادرست:

• • He work in a bank.

  • She speak English.

  • My father drive to work.

  • The baby cry at night.

صحیح:

• • He works in a bank.

  • She speaks English.

  • My father drives to work.

  • The baby cries at night.

استفاده از s برای فاعل‌های جمع

نادرست:

• • They works in a bank.

  • My parents lives in Tabriz.

  • The students studies English.

صحیح:

• • They work in a bank.

  • My parents live in Tabriz.

  • The students study English.

استفاده هم‌زمان از does و فعل صرف‌شده

نادرست:

• • Does he works here?

  • She doesn’t likes coffee.

  • Does Ali goes to school?

صحیح:

نادرست:

• • He studys English.

  • She plaies tennis.

  • The baby crys.

صحیح:

• • He studies English.

  • She plays tennis.

  • The baby cries.

استفاده از haves به جای has

نادرست:

• • She haves a new phone.

  • My brother haves a car.

صحیح:

نادرست:

• • He can drives.

  • She must goes.

  • Ali should studies.

صحیح:

• • He can drive.

  • She must go.

  • Ali should study.

روش ساده برای تشخیص نیاز به s

برای اینکه سریع تشخیص دهید فعل باید s بگیرد یا نه، این مراحل را دنبال کنید:

ابتدا فاعل جمله را پیدا کنید. سپس بررسی کنید فاعل مفرد است یا جمع. اگر فاعل he، she، it یا یک اسم مفرد باشد، در جمله مثبت زمان حال ساده فعل باید به شکل سوم‌شخص مفرد درآید.

می‌توان این فرایند را به شکل زیر خلاصه کرد:

برای نمونه جمله زیر را بررسی کنیم:

• زمان جمله حال ساده است.

• جمله مثبت است.

• فاعل my sister مفرد و معادل she است.

• فعل walk به‌طور عادی فقط s می‌گیرد.

• شکل صحیح: walks

اکنون جمله منفی:

وجود does not باعث می‌شود فعل اصلی به شکل ساده walk برگردد.

جایگاه قیدهای تکرار در این جمله‌ها

قیدهای تکرار مانند always، usually، often، sometimes، rarely و never در زمان حال ساده بسیار رایج هستند. این قیدها معمولاً قبل از فعل اصلی قرار می‌گیرند.

• • He always arrives early.

  • She usually drinks tea.

  • My father often watches the news.

  • Reza sometimes plays tennis.

  • The bus rarely arrives on time.

  • Sara never eats fast food.

وجود قید تکرار تغییری در قاعده s ایجاد نمی‌کند. اگر فاعل سوم‌شخص مفرد باشد، فعل همچنان باید صرف شود.

اما با فعل be، قید تکرار معمولاً بعد از فعل قرار می‌گیرد:

• • He is always busy.

  • She is usually tired.

  • The room is often cold.

کاربرد سوم‌شخص مفرد در بیان عادت‌ها

یکی از مهم‌ترین کاربردهای زمان حال ساده، بیان عادت‌های روزانه است. هنگام صحبت درباره برنامه روزانه یک فرد، معمولاً چندین فعل سوم‌شخص مفرد پشت سر هم استفاده می‌شود.

برای مثال:

در این متن، تمام فعل‌ها با فاعل Amir یا ضمیر he هماهنگ شده‌اند:

• • wakes

  • washes

  • eats

  • leaves

  • takes

  • arrives

  • works

  • returns

نکته مهم این است که وجود چند فعل در یک جمله، قاعده را تغییر نمی‌دهد. اگر همه فعل‌ها به یک فاعل سوم‌شخص مفرد مربوط باشند، هر فعل باید به‌طور جداگانه صرف شود.

مثال:

• • She gets up, makes coffee and checks her email.

  • My father comes home, changes his clothes and watches television.

  • The cat eats its food and sleeps under the table.

اشتباه رایج این است که زبان‌آموز فقط به فعل اول s اضافه کند:

• She gets up, make coffee and check her email. ❌

شکل صحیح:

• She gets up, makes coffee and checks her email. ✅

کاربرد سوم‌شخص مفرد در بیان واقعیت‌ها

زمان حال ساده برای بیان واقعیت‌های علمی، طبیعی و عمومی نیز استفاده می‌شود. در این نوع جمله‌ها، فاعل اغلب یک اسم مفرد است.

• • The Earth moves around the Sun.

  • Water freezes at zero degrees Celsius.

  • The Moon reflects sunlight.

  • The human heart pumps blood.

  • Light travels faster than sound.

  • A magnet attracts iron.

  • The sun rises in the east.

در این جمله‌ها، فعل به دلیل مفرد بودن فاعل s می‌گیرد. حتی اگر جمله یک حقیقت همیشگی باشد، قاعده صرف فعل همچنان اجرا می‌شود.

کاربرد سوم‌شخص مفرد در معرفی شغل و ویژگی‌ها

هنگام صحبت درباره شغل، مهارت، علاقه یا ویژگی‌های یک فرد نیز از زمان حال ساده استفاده می‌کنیم.

• • She works as a nurse.

  • He teaches English.

  • My brother repairs computers.

  • Sara speaks three languages.

  • Ali likes classical music.

  • My manager travels a lot.

  • This employee handles customer complaints.

در چنین جمله‌هایی، فعل‌هایی مانند work، teach، repair، speak، like، travel و handle بر اساس فاعل سوم‌شخص مفرد صرف می‌شوند.

تمرین تشخیص شکل صحیح فعل

در جمله‌های زیر باید شکل صحیح فعل را انتخاب کنیم:

1. • He work / works in a hotel.
     

     پاسخ:

     works

   • My sister study / studies biology.
     

     پاسخ:

     studies

   • The children play / plays outside.
     

     پاسخ:

     play

   • Sara watch / watches television at night.
     

     پاسخ:

     watches

   • My father go / goes to work early.
     

     پاسخ:

     goes

   • They live / lives in a small town.
     

     پاسخ:

     live

   • The baby cry / cries when it is hungry.
     

     پاسخ:

     cries

   • Ali and Reza work / works together.
     

     پاسخ:

     work

   • Everyone need / needs rest.
     

     پاسخ:

     needs

   • This machine make / makes coffee.
     

     پاسخ:

     makes

تمرین تبدیل جمله

یکی از بهترین روش‌های یادگیری، تبدیل جمله از یک فاعل به فاعل دیگر است.

تبدیل I به he یا she

• • I work here.
    He works here.

  • I study English.
    She studies English.

  • I watch television.
    He watches television.

  • I go to university.
    She goes to university.

  • I have a car.
    He has a car.

تبدیل فاعل جمع به مفرد

• • The students read books.

    The student reads books.

  • My brothers play football.

    My brother plays football.

  • The dogs run in the garden.

    The dog runs in the garden.

  • These machines use electricity.

    This machine uses electricity.

  • The teachers explain the lesson.

    The teacher explains the lesson.

این تمرین کمک می‌کند رابطه میان مفرد یا جمع بودن فاعل و شکل فعل بهتر در ذهن تثبیت شود.

تمرین جمله‌های منفی و پرسشی

جمله مثبت:

• She speaks French.

جمله منفی:

• She does not speak French.

جمله پرسشی:

• Does she speak French?

جمله مثبت:

• Ali goes to work by car.

جمله منفی:

• Ali does not go to work by car.

جمله پرسشی:

• Does Ali go to work by car?

جمله مثبت:

• The machine works properly.

جمله منفی:

• The machine does not work properly.

جمله پرسشی:

• Does the machine work properly?

در هر سه مجموعه، مشاهده می‌کنیم که s تنها در جمله مثبت روی فعل اصلی قرار دارد. در جمله منفی و پرسشی، does نقش نشان‌دهنده سوم‌شخص مفرد را بر عهده می‌گیرد.

راهکارهای تثبیت قواعد در ذهن

صرفاً حفظ کردن قواعد برای استفاده روان کافی نیست. این قواعد باید از طریق تمرین به عادت تبدیل شوند.

یکی از روش‌های مؤثر این است که هنگام جمله‌سازی، ابتدا فاعل را مشخص کنید. اگر فاعل he، she، it یا یک اسم مفرد بود، پیش از گفتن فعل لحظه‌ای مکث کنید و شکل صحیح آن را بسازید.

روش دیگر، نوشتن برنامه روزانه یک نفر است. برای مثال، درباره یکی از اعضای خانواده ده جمله بنویسید:

• • My mother wakes up early.

  • She makes breakfast.

  • She drinks tea.

  • She goes to work.

  • She starts work at eight.

  • She answers emails.

  • She returns home at five.

  • She cooks dinner.

  • She watches television.

  • She goes to bed at eleven.

همچنین می‌توانید یک متن کوتاه را ابتدا با فاعل I بنویسید و سپس آن را به he یا she تبدیل کنید. در این تمرین باید تمام فعل‌ها را بررسی و اصلاح کنید.

خواندن متن با صدای بلند نیز بسیار مفید است. این کار علاوه بر تثبیت شکل نوشتاری فعل، تلفظ /s/، /z/ و /ɪz/ را تقویت می‌کند.

خلاصه قواعد در یک جدول

نکات نهایی برای استفاده صحیح

قاعده افزودن s به فعل در سوم‌شخص مفرد در ظاهر ساده است، اما برای استفاده دقیق باید چند نکته را هم‌زمان در نظر گرفت. ابتدا باید تشخیص دهیم جمله در زمان حال ساده قرار دارد. سپس باید مثبت، منفی یا پرسشی بودن جمله را بررسی کنیم. در مرحله بعد، مفرد یا جمع بودن فاعل اهمیت پیدا می‌کند.

در جمله مثبت زمان حال ساده، اگر فاعل he، she، it یا یک اسم مفرد باشد، فعل معمولاً s می‌گیرد. اگر فعل به برخی حروف خاص ختم شود، es به آن اضافه می‌شود. اگر فعل به y ختم شود، حرف قبل از y تعیین می‌کند که شکل نهایی فعل s یا ies باشد.

در جمله‌های منفی و پرسشی، استفاده از does باعث می‌شود فعل اصلی به شکل ساده بازگردد. همچنین افعال وجهی مانند can، must و should هیچ‌گاه در سوم‌شخص مفرد s نمی‌گیرند و فعل پس از آن‌ها نیز ساده باقی می‌ماند.

توجه مداوم به فاعل جمله، تمرین تبدیل جمله‌ها، ساختن مثال‌های شخصی و خواندن جمله‌ها با صدای بلند، بهترین راه برای تسلط بر این بخش از گرامر است. پس از مدتی تمرین، انتخاب میان work و works یا study و studies دیگر به محاسبه ذهنی نیاز نخواهد داشت و به بخشی طبیعی از مهارت زبانی تبدیل می‌شود.