چرا من اینقدر بیدلیل مضطرب هستم؟
منبع: https://rasanika.com
اضطراب بیدلیل؛ چرا اتفاق میافتد و چگونه با آن کنار بیاییم؟
اضطراب میتواند بدون دلیل مشخصی ظاهر شود، حتی زمانی که کاملاً واقعی و شدید به نظر میرسد. عواملی مانند نوسانات هورمونی، استرس، کمبود خواب و سبک زندگی میتوانند در بروز این نوع اضطراب نقش داشته باشند. مهم است که پیش از آنکه اضطراب مکرر در زندگی روزمره اختلال ایجاد کند، به آن توجه شود.
بسیاری از ما آرزو میکنیم اضطراب همیشه دلیلی منطقی داشته باشد. گاهی واقعاً هم همینطور است؛ مثلاً وقتی منتظر بازگشت شریک زندگیمان هستیم یا نتیجه یک مصاحبه شغلی مهم را انتظار میکشیم. اما برای افرادی که آسیبهای روانی گذشته یا حساسیت بیشتری دارند، اضطراب همیشه با منطق همراستا نیست. ممکن است ناگهان ضربان قلب بالا برود، کف دستها عرق کند و بدن وارد حالت هشدار شود، بدون آنکه تهدید مشخصی وجود داشته باشد.
واقعیت این است که انسان میتواند تقریباً بر سر هر چیزی دچار اضطراب شود و این موضوع، هرچند ناخوشایند، کاملاً طبیعی است. اضطراب اغلب بدون محرک واضح بروز میکند و این مسئله بهویژه در افرادی که با اختلالات اضطرابی زندگی میکنند شایعتر است. مهم است بدانید اگر دلیل اضطراب خود را نمیشناسید، به این معنا نیست که احساس شما واقعی نیست یا آن را «میسازید».
اضطراب تصادفی از کجا میآید؟
وقتی از خود میپرسید «چرا بیدلیل مضطرب هستم؟» ممکن است علاوه بر خود اضطراب، از ناتوانی در یافتن علت آن نیز آشفته شوید. این سردرگمی میتواند اضطراب را تشدید کند.
برخی از عوامل رایج عبارتاند از:
نوسانات هورمونی (بهویژه در زنان)
عوامل اجتماعی و محیطی مانند آسیبهای دوران کودکی، فشارهای کاری یا تحصیلی، کمبود حمایت اجتماعی
انتظار رویدادها، حتی اتفاقات مثبت
مسائل حلنشدهی ناخودآگاه در روابط یا زندگی شخصی
پاسخهای آموختهشده از آسیبهای گذشته
عوامل فیزیولوژیکی و سبک زندگی مانند مصرف زیاد کافئین، کمخوابی، تغذیه نامناسب یا تغییر داروها
گاهی بدن هیجان را با ترس اشتباه میگیرد؛ مثلاً فردی که مشتاق سفر است، ممکن است بهدلیل واکنش فیزیولوژیک بدن، آن را بهصورت اضطراب تجربه کند.
آیا این نوع اضطراب طبیعی است؟
همه اضطرابها مضر نیستند. اضطراب مفید میتواند ما را به انجام کارهای ضروری مثل مسئولیتپذیری در کار، پرداخت قبوض یا مراقبت از سلامت ترغیب کند. اما زمانی که اضطراب از کنترل خارج شود و باعث اجتناب، فلج ذهنی یا اختلال در عملکرد روزانه شود، به اضطراب غیرمفید تبدیل میشود.
اینکه گاهی بدون دلیل مشخصی مضطرب شوید، بهخودیخود نشانه وجود مشکل جدی نیست. اما اگر این حالت بهطور مکرر رخ دهد و انرژی، تمرکز یا کیفیت زندگی شما را کاهش دهد، لازم است به آن رسیدگی شود.
راهکارهایی برای کاهش اضطراب
برای کاهش اضطراب در کوتاهمدت و بلندمدت میتوانید:
ورزش منظم را در برنامه روزانه بگنجانید
عادات خواب سالم داشته باشید
مصرف کافئین و الکل را محدود کنید
احساسات خود را بنویسید (نوشتن روزانه)
یوگا یا مدیتیشن انجام دهید
برای کاهش عدمقطعیت، روالهای مشخص روزانه ایجاد کنید
اگر اضطراب در همان لحظه در حال وقوع است:
تنفس عمیق (تنفس شکمی یا تنفس جعبهای) میتواند سیستم عصبی را آرام کند
آروماتراپی با رایحههای آرامبخش
مدیتیشن کوتاه حتی برای چند دقیقه
صحبت با یک دوست یا عزیز
و حتی خندیدن، که تأثیر قابلتوجهی در کاهش تنش دارد
چه زمانی باید از متخصص کمک گرفت؟
اگر اضطراب شدید است یا بر خواب، اشتها، روابط، کار یا عملکرد روزانه شما تأثیر گذاشته، بهتر است با یک متخصص سلامت روان صحبت کنید. کاهش وزن شدید، بیخوابی مداوم یا هجوم افکار نشانههایی هستند که نباید نادیده گرفته شوند. کمک گرفتن نشانه ضعف نیست، بلکه اقدامی آگاهانه برای مراقبت از خود است.
در نهایت، اگر مدام با این سؤال درگیر هستید که «چرا اینقدر مضطربم؟»، ممکن است وارد چرخه اضطراب درباره خود اضطراب شده باشید. یادگیری درک، پذیرش و مدیریت اضطراب، همراه با دریافت حمایت مناسب، میتواند به شما کمک کند زندگی کاملتری داشته باشید.
به یاد داشته باشید: همه ما گاهی مضطرب میشویم و این بخشی از انسان بودن است. اضطراب مانند سایهای است که همیشه همراه ماست؛ نمیتوان از آن فرار کرد، اما میتوان آن را پذیرفت. گاهی پذیرش، خودِ بهترین درمان است.